ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları, döner sermaye işletmelerinin bankada bulunan mevduatlarına ilişkin faiz gelirlerinin muhasebeleştirilmesinde önemli bir eksiklik tespit etmiştir. İncelemeler sonucunda, döner sermaye işletmelerinin, dönem sonunda tahakkuk eden faizleri net tutar üzerinden kaydettiği belirlenmiştir. Bu durum, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddelerine aykırıdır. Yönetmelik, faiz gelirlerinin brüt tutarının 642 Faiz Gelirleri hesabına, vergi ve fon kesintilerinin ise 193 Peşin Ödenen Vergiler ve Fonlar Hesabına kaydedilmesini öngörmektedir.

2021 yılında elde edilen faiz gelirlerinden toplam 647.713,99 TL’nin net tutar üzerinden muhasebe kayıtlarına alındığı görülmüştür. Bu uygulama, 642 Faiz Gelirleri ve 193 Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar Hesaplarının gerçeği yansıtmadığı anlamına gelmektedir. Kamu idaresi, 2021 yılı Haziran ayından itibaren mevduat faizlerinden kesilen stopajların doğru bir şekilde kaydedilmeye başlandığını belirtse de, inceleme sonuçları bu uygulamanın yeterince yerine getirilmediğini göstermektedir.

Sonuç olarak, mali tabloların doğruluğunu sağlamak için, tahakkuk eden faizlerin brüt tutarının 642 Faiz Gelirleri Hesabına, vergi kesintilerinin 193 Peşin Ödenen Vergiler ve Fonlar Hesabına, kalan tutarın ise 102 Bankalar Hesabına kaydedilmesi gerekmektedir. Bu düzenlemeler, muhasebe kayıtlarının güvenilirliğini artıracaktır.

BULGU: Mevduat Faizlerine İlişkin Vergi Stopajının Muhasebeleştirilmemesi

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

Döner Sermaye İşletmesinin bankada bulunan mevduatına dönem sonunda tahakkuk ettirilen faizleri net tutar üzerinden muhasebeleştirdiği tespit edilmiştir.
Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 642-Faiz Gelirlerine ilişkin “Hesabın işleyişi” başlıklı 421’inci maddesinde; bankada bulunan mevduata dönem sonunda tahakkuk ettirilen faizlerin brüt tutarının 642 Faiz Gelirleri hesabına alacak, faiz geliri üzerinden yapılan vergi ve fon payı kesintilerinin 193 Peşin Ödenen Vergiler ve Fonlar Hesabına borç, kalan tutarın da 102 Bankalar Hesabına borç kaydedilmesi gerektiği açıklanmaktadır.
Yapılan inceleme sonucunda, 2021 yılında elde edilen faiz gelirlerden 5 farklı yevmiyeye ait 53.265,26 TL, 1.083,15 TL, 410.295,89 TL, 162.797,47 TL ve 20.272,22 TL’lik faiz gelirinin vergi stopajının banka tarafından yapılarak net tutarlar üzerinden muhasebe kayıtlarına alınmış olduğu görülmüştür. Toplamda 647.713,99 TL’lik faiz gelirinin net tutar üzerinden kayıtlara alınması nedeniyle 642 Faiz Gelirleri Hesabı ve 193 Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar Hesabı gerçeği yansıtmamaktadır.
Kamu idaresi cevabında, 2021 yılı Haziran ayından itibaren mevduat faizlerinden kesilen stopaj tutarlarının 193 no.lu hesaba kaydedilmeye başlandığını ve halen aynı uygulamanın devam ettiğini belirtmiş olsa da 5 farklı yevmiyede söz konusu stopajların muhasebe kayıtlarının mali tablolara doğru yansıtılmadığı görülmektedir.
Sonuç olarak, mali tabloların doğruluğunun sağlanması açısından tahakkuk ettirilen faizlerin brüt tutarının 642 Faiz Gelirleri Hesabına alacak, faiz geliri üzerinden yapılan vergi ve fon payı kesintilerinin 193 Peşin Ödenen Vergiler ve Fonlar Hesabına, kalan tutarın da 102 Bankalar Hesabına borç kaydedilmesi gerekmektedir.