|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay denetim raporları, büyükşehir ilçe belediyelerinin çevre temizlik vergisi tahsilatında önemli bir usulsüzlük tespit etmiştir. İlgili mevzuata göre, ilçe belediyeleri tarafından işyerlerinden tahsil edilen çevre temizlik vergisinin %20’sinin büyükşehir belediyesine aktarılması gerekmektedir. Ancak yapılan incelemelerde, bu payın aktarılmadığı ve toplamda 14.722.963,37 TL’nin büyükşehir belediyesine iletilmediği belirlenmiştir.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun ilgili maddeleri, çevre temizlik vergisinin tahsilatına dair düzenlemeleri içermektedir. İlgili belediyelerin, tahsil ettikleri vergilerin %20’sini bir bildirim ile takip eden ayın yirminci günü akşamına kadar büyükşehir belediyesine aktarmaları zorunludur. Bu yükümlülüğe uymayan belediyelerden, gecikme zammı uygulanarak tahsilat yapılacağı da belirtilmiştir. Denetim sonuçlarına göre, ilçe belediyesinin büyükşehir belediyesine aktarması gereken tutar, İdare hesaplarında hala mevcut olup, bu durum mevzuata aykırılık teşkil etmektedir. Dolayısıyla, ilçe belediyesinin belirtilen yasal çerçeveye uygun hareket ederek, gerekli ödemeleri zamanında gerçekleştirmesi elzemdir. |
BULGU: Mevzuatı Uyarınca Büyükşehir İlçe Belediyeleri Tarafından Tahsil Edilen Çevre Temizlik Vergisine İlişkin %20’lik Payın Büyükşehir Belediyesine Aktarılmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdare tarafından işyerlerinden tahsil edilen çevre temizlik vergisinden büyükşehir belediyesine aktarılması gereken payın aktarılmadığı görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun 5035 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 41’inci maddesiyle değişik Çevre Temizlik Vergisi başlıklı mükerrer 44’üncü maddesinde;
“İşyeri ve diğer şekillerde kullanılan binalara ait çevre temizlik vergisi, belediyelerce binaların tarifedeki derecelere intibak ettirilmesi üzerine her yılın Ocak ayında yıllık tutarı itibarıyla tahakkuk etmiş sayılır. Tahakkuk eden vergi, bir defaya mahsus olmak üzere, belediyelerin ilan mahallerinde bir ay süreyle topluca ilan edilir. İşyeri ve diğer şekilde kullanılan binalarla ilgili olarak tahakkuk eden bu vergi, her yıl, emlak vergisinin taksit sürelerinde ödenir.
Su ve kanalizasyon idareleri büyükşehir dâhilindeki her ilçe veya ilk kademe belediyesinin belediye ve mücavir alan sınırları içinde bulunan konutlara ilişkin olarak tahsil ettiği çevre temizlik vergisi ile bu verginin süresinde ödenmemesi nedeniyle tahsil ettiği gecikme zammının yüzde seksenini tahsilatı takip eden ayın yirminci günü akşamına kadar bir bildirim ile ilgili belediyeye bildirerek aynı süre içinde öder. Tahsil edilen vergi ve gecikme zammının yüzde yirmisini ise münhasıran çöp imha tesislerinin kuruluş ve işletmelerinde kullanılmak üzere büyükşehir belediyesinin hesabına tahsilatı takip eden ayın yirminci günü akşamına kadar aktarır. Büyükşehir belediye sınırları içinde bulunan belediyelerin kendileri tarafından tahsil edilen çevre temizlik vergisinin yüzde yirmisi aynı esaslar çerçevesinde büyükşehir belediyelerine aktarılır.
Tahsil ettiği vergiyi veya gecikme zammını yukarıda belirtilen süre içinde ilgili belediyeye yatırmayan idarelerden, bu tutarlar 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre gecikme zammı tatbik edilerek tahsil edilir… ” hükümleri yer almaktadır.
Yukarıda zikredilen hükümlerden anlaşılacağı üzere; ilçe belediyelerinin, iş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binalardan tahsil ettikleri çevre temizlik vergisi ve gecikme zammı toplamının yüzde yirmisini bir bildirim ile ertesi ayın yirminci günü akşamına kadar büyükşehir belediyesine bildirmesi ve aynı süre içinde ödemesi gerekmektedir. Tahsil ettikleri vergiyi veya gecikme zammını bu süre içinde yatırmayan belediyelerden, bu tutarlar 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre gecikme zammı uygulanarak tahsil edilecektir.
Yapılan incelemede; belediye tarafından işyeri ve diğer şekillerde kullanılan binalardan tahsil edilen çevre temizlik vergisinin %20’si olan toplam 14.722.963,37 TL’nın büyükşehir belediyesine aktarılmadığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından, Büyükşehir Belediyesi tarafından İdareye gönderilmesi gereken paylardan bahsi geçen tutarların mahsubunun yapıldığı ve kalan tutarların İller Bankası tarafından kesildiği ifade edilmişse de; İdare hesaplarında büyükşehir belediyesine aktarılmayan 2022 yıl sonu itibariyle toplam 14.722.963,37 TL bulunmaktadır.
Sonuç olarak, İdarenin yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine uygun olarak bahsi geçen payı büyükşehir belediyesine aktarması gerekmektedir.