|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, üniversite muhasebe birimleri arasında işlemler hesabının hatalı kullanımlarını ortaya koymaktadır. Rapor, bazı makine teçhizat ve bilgisayarların, ilgili varlık hesabından çıkış yapılmasına rağmen başka bir harcama birimine devredilmediğini göstermektedir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 365’inci maddesi, harcama birimleri arasındaki devir işlemleri için 511 No’lu hesabın kullanılmasını zorunlu kılmaktadır. Ayrıca, 366’ncı maddenin ilgili fıkralarında, bu tür varlık aktarımlarının karşılıklı olarak gerçekleştirilmesi gerektiği belirtilmiştir.
Ancak uygulamada, harcama birimleri arasında gerekli devir işlemleri yapılmadan, 511 No’lu hesap üzerinden varlıkların bir birimden çıkarıldığı tespit edilmiştir. 2024 yılı içerisinde, Tesis, Makine ve Cihazlar ile Demirbaşlar hesaplarından çıkışı yapılan ve başka bir birime devredilmeyen varlıkların toplam değeri 3.764.169 TL olarak kaydedilmiştir. Kamu idaresi, Taşınır Kayıt ve Yönetim Sistemi’ndeki işlemlerin hızla tamamlanacağına dair bir açıklama yapmış, ancak devri gerçekleştirilmeyen varlıklarla ilgili bilgi sunmamıştır. Sonuç olarak, varlıkların başka bir harcama birimine devredilmeden çıkışının yapılması, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne aykırılık teşkil etmektedir. |
BULGU: Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabı Kullanımında Hatalı Uygulamalar Olması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabı aracılığıyla başka bir harcama birimine devri yapılmak üzere ilgili varlık hesabından çıkışı yapılan bazı makine teçhizat ve bilgisayarların ilgili varlık hesabından çıkışı yapıldığı halde varlığın, diğer harcama birimine devrinin yapılmadığı görülmektedir.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin ‘Hesaba ilişkin işlemler’ başlıklı 365’inci maddesinde aynı kamu idaresinin harcama birimleri arasındaki devir işlemlerinin gerçekleştirilmesi için 511 No’lu hesabın kullanılacağı hüküm altına alınmıştır. Aynı Yönetmeliğin ‘Hesabın işleyişi’ başlıklı 366’ncı maddesinin (a) ve (b) fıkralarında ise sırayla;
“Kamu idaresinin harcama birimleri arasındaki stok veya maddi duran varlık aktarımları, alan birimin muhasebe birimince bu hesaba alacak, ilgili varlık hesaplarına borç kaydedilir.
Kamu idaresinin harcama birimleri arasındaki stok veya maddi duran varlık aktarımları, gönderen birimin muhasebe birimince bu hesaba borç, ilgili varlık hesaplarına alacak kaydedilir.”
denilmektedir. Dolayısıyla harcama birimleri arasında yapılacak maddi duran varlık aktarımlarının karşılıklı yapılması esastır. Bir harcama biriminin hesabından çıkarılan varlığın 511 No’lu hesap kullanılarak diğer birimin hesabına aktarılması gerekmektedir.
Ancak uygulamada harcama birimleri arasında devir işlemi olmaksızın 511 No’lu hesap aracılığıyla bir harcama biriminin uhdesinden çıkarılan varlığın herhangi bir birime devrinin yapılmadığı görülmektedir. 2024 yılı içerisinde Tesis, Makine ve Cihazlar ve Demirbaşlar hesaplarından devir yapılmak üzere çıkışı yapılan ancak başka bir harcama birimine devri yapılmayan varlık değeri toplamı 3.764.169 TL’dir.
Kamu İdaresince verilen cevapta Taşınır Kayıt ve Yönetim Sisteminde yapılan işlemlerin ivedilikle tamamlanması ve muhasebeye gönderilmesi hususunda gerekli hassasiyetin gösterileceği bildirilmiş ancak bulguya konu edilen ve devri gerçekleştirilmeyen varlıkların devir kayıtlarına ilişkin bilgi sunulmamıştır.
Sonuç olarak, başka bir harcama birimine devredilmeden varlıkların çıkışının yapılması Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne aykırılık teşkil etmektedir.