|
ÖZET: 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, il belediyesi harcama yetkilisi mutemetlerine verilen avansların, mevzuatta belirlenen süreler içinde kapatılmadığı ve bu avanslar için gecikme zammı uygulanmadığı tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 123. maddesi, ön ödemelerin hangi durumlarda yapılabileceğini ve bu ödemelerin nasıl yönetileceğini açıklamaktadır. Ayrıca, Ön Ödeme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik’in 11. maddesi, mutemetlerin harcadıkları tutarları belirli süreler içinde muhasebe yetkilisine bildirmeleri gerektiğini vurgulamaktadır.
Denetim sonucunda, harcama yetkilisi mutemetlerine verilen avansların süresinde mahsup edilmediği ve bu durumun 140 Kişilerden Alacaklar Hesabı’na kaydedilmediği görülmüştür. Bu nedenle, gecikme zammı yaptırımı uygulanmamıştır. Kamu idaresi, avans takibini kolaylaştırmak amacıyla yazılım desteği alındığını ve gerekli çalışmaların sürdüğünü belirtmiştir. Mevzuata uygun olarak, mutemetlere verilen iş avanslarının zamanında kapatılması ve süresinde kapatılmayan avansların 140 Kişilerden Alacaklar hesabına kaydedilmesi gerektiği ifade edilmiştir. |
BULGU: Muhtelif Avansların Mahsup Süresi Sonunda Kapatılmaması ve Süresinde Kapatılmayan Avansların Kişilerden Alacaklar Hesabına Alınmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
Harcama yetkilisi mutemetlerine verilen avansların, mevzuatta belirtilen sürede mahsup edilmediği ve süresinde kapatılmayan avanslar için gecikme zammı uygulanmadığı belirlenmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “16 Ön ödemeler” başlıklı 123’üncü maddesinde; ilgili kanunlarda öngörülen haller ile gerçekleştirme işlemlerinin tamamlanması beklenilemeyecek ivedi giderler ve her yıl merkezi yönetim bütçe kanununda belirlenecek tutarların altında kalan giderler için avans vermek veya kredi açmak suretiyle ön ödeme yapılabileceği; ön ödemeler ile ilgili olarak bu Yönetmelik’te hüküm bulunmayan hallerde 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 35’inci maddesinde belirtilen ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan Ön Ödeme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik hükümlerinin uygulanacağı ifade edilmiştir.
Ön Ödeme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik’in “Ön ödemelerde mahsup süresi ve sorumluluk” başlıklı 11’inci maddesinde; her mutemedin ön ödemelerden harcadığı tutara ilişkin kanıtlayıcı belgeleri, ilgili kanunlarında ayrıca belirtilmemiş olması halinde avanslarda bir ay, kredilerde ise üç ay içinde muhasebe yetkilisine vermek ve artan tutarı iade ederek hesabını kapatmakla yükümlü olduğu, mutemetlerin işin tamamlanmasından sonra, yukarıdaki bir ve üç aylık sürelerin bitimini beklemeden, son harcama tarihini takip eden üç iş günü içinde ön ödeme artığını iade etmek ve süresinde mahsubunu yaparak hesabını kapatmak zorunda olduğu hüküm altına alınmıştır.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin mutemede verilen avansların mahsubu ile ilgili 125’inci maddesinde mahsup edilmeyen mutemet avansları veya iade edilmeyen avans tutarları mutemet adına 140 Kişilerden Alacaklar Hesabı’na kaydedilerek durumun mutemedin bağlı olduğu daireye bildirileceği ve bu mutemede varsa gecikme zammı dâhil avansın mahsubu yapılıncaya kadar bir daha avans verilemeyeceği veya adına kredi açılmayacağı ayrıca mutemet hakkında 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun uyarınca işlem yapılacağı belirtilmiştir.
Yapılan incelemede; harcama yetkilisi mutemetlerine verilen avanslardan, mevzuatta belirtilen sürelerde mahsup edilmeyenlerin bulunduğu tespit edilmiştir. Bunun yanı sıra mahsup edilmeyen iş avans ve kredileri 160 İş Avans ve Kredileri Hesabı’nda takip edilmeye devam edilmiş, 140 Kişilerden Alacaklar Hesabı’na aktarılmadığı ve dolayısıyla gecikme zammı yaptırımının uygulanmadığı görülmüştür.
Kamu idaresi tarafından verilen cevapta özetle, avans takibini kolaylaştırmak için yazılım desteği alınmış olup, bu kapsamda gerekli çalışmaların tamamlanacağı belirtilmiştir.
Mutemetlere verilen iş avanslarının mevzuatta belirtilen sürelerde mahsup edilmesi, süresinde mahsup edilemeyen avansların ilgili mutemet adına 140 Kişilerden Alacaklar hesabına kişi borcu olarak kaydedilerek 6183 sayılı Kanuna göre işlem yapılması gerekmektedir.