Muhtelif İhtiyaçların Kısımlara Bölünerek Doğrudan Teminle Karşılanması (Sayıştay)

BULGU: Muhtelif İhtiyaçların Kısımlara Bölünerek Doğrudan Teminle Karşılanması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Kamu İdaresi tarafından aynı ihale konusu iş içerisinde yer alabilecek alımların, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda öngörülen temel ihale usulü olan açık ihale usulü ile ihale edilmesi gerekirken kısımlara bölünmek suretiyle doğrudan temin (22/d) yöntemi ile gerçekleştirildiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde eşik değerlerin altında kalmak amacıyla mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin kısımlara bölünemeyeceği ve yapılacak ihalelerde açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulünün temel usuller olduğu vurgulanmıştır.

Anılan Kanun’un “Doğrudan Temin” başlıklı 22’nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde büyükşehir belediyesi sınırları dâhilinde bulunan idarelerin 2024 yılı için 622.756,00 TL, diğer idarelerin 207.453 TL’yi aşmayan ihtiyaçları ile temsil ağırlama faaliyetleri kapsamında yapılacak konaklama, seyahat ve iaşeye ilişkin alımlarının ilan yapılmaksızın ve teminat alınmaksızın doğrudan temin usulü ile karşılanabileceği hükme bağlanmıştır.

Doğrudan Temin Yöntemiyle Yapılacak Alımlara İlişkin Tebliğ’in “Parasal Limitler Kapsamında Yapılacak Alımlar ile Temsil Ağırlama Faaliyetleri Kapsamında Yapılacak Alımlar” başlıklı 14’üncü maddesinin birinci fıkrasında Kurum tarafından her yıl güncellenen parasal limitleri aşmayan mal ve hizmet alımları ve yapım işleri ile temsil ağırlama faaliyetleri için yapılacak konaklama, seyahat ve iaşeye ilişkin mal ve hizmet alımları Kanun’un 22’nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında yapılabileceği; dördüncü fıkrasında ise Kanun’un 18’inci maddesinde öngörülen ihale usulleriyle temin edilmesi gereken ihtiyaçlar, parasal limitlerin altında kalacak şekilde adet, kısım veya gruplara bölünmek suretiyle temin edilemeyeceği belirtilmektedir.

Yapılan incelemede, Kamu İdaresi tarafından, birbirine yakın tarihlerde ve aynı ihale içerisinde karşılanabilecek ihtiyaçların 4734 sayılı Kanun’un 22/d maddesindeki limitin altında kalacak şekilde kısımlara bölünerek doğrudan temin yoluyla karşılandığı tespit edilmiştir. Söz konusu alımlara ilişkin bilgiler aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

Tablo 9: Kısımlara Bölünmek Suretiyle Gerçekleştirilen Alımlar

Kamu İdaresi cevabında, belediyede hizmet veren araç ve iş makinelerinin sahada ne tür arıza vereceğinin ve ne türde yedek parçaya ihtiyaç duyulacağının önceden öngörülmesinin mümkün olmadığı bu nedenle açık ihale yolu ile alım yapılmasının güç olduğu ifade edilmiş olsa da tabloda görüldüğü üzere birbirine yakın veya aynı tarihte gerçekleştirilen yedek parça alımlarının bulunmaktadır. Kamu İdaresi tarafından da toplu olarak gerçekleştirilecek yedek parça alımlarında açık ihale usulünün uygulanacağı belirtilmiştir.

Kamu İdaresi tarafından aynı ihale içerisinde karşılanabilecek benzer nitelikteki ihtiyaçların, sınırın altında kalmak için kısımlara bölünerek doğrudan temin yöntemiyle karşılanması yerine Kanun’da yer alan temel ihale usulleri ile temin edilmesi gerekmektedir.