|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, büyükşehir olmayan ilçe belediyelerinde, ihale yoluyla karşılanması gereken işlerin doğrudan temin parasal sınırının altında kalacak şekilde parçalara bölünerek gerçekleştirildiğini ortaya koymaktadır. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesi, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını zorunlu kılarken, 22’nci maddesi, büyükşehir belediyeleri için 622.756,00 TL, diğer idareler için ise 207.453,00 TL’yi aşmayan ihtiyaçlar için doğrudan temin yönteminin kullanılabileceğini belirtmektedir.
Ancak, Doğrudan Temin Yöntemiyle Yapılacak Alımlara İlişkin Tebliğ’in 14’üncü maddesi, ihale usulleriyle temin edilmesi gereken ihtiyaçların, belirlenen parasal limitlerin altında parçalara bölünerek karşılanamayacağını düzenlemektedir. İncelemeler, kapalı pazar alanı yapımı ve yol gibi alanlarda yapılan mal alımlarının doğrudan temin limitleri dahilinde bölündüğünü göstermektedir. Bu durum, günlük ihtiyaçların hızlı ve ekonomik bir şekilde karşılanması amacıyla düzenlenen doğrudan temin yönteminin amacına ters düşmektedir. Kamu İdaresi, gelecekte bu hususlara dikkat edileceğini belirtmiştir. Dolayısıyla, belirlenen parasal limitin üzerindeki ihtiyaçların, Kanun’da öngörülen ihale yöntemleriyle karşılanması ve Kamu İdaresi’nin kaynakları etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde kullanma ilkesine uygun hareket etmesi gerekmektedir. |
BULGU: Muhtelif İhtiyaçların Parçalara Bölünerek Doğrudan Teminle Karşılanması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
İhale yapılmak suretiyle karşılanması gereken işlerin doğrudan temin parasal sınırının altında kalacak şekilde parçalara bölünerek gerçekleştirildiği görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde; ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması gerektiği, bu Kanun’a göre yapılacak ihalelerde açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulünün temel usuller olduğu; 22’nci maddesinin (d) bendinde, 2024 yılında büyükşehir belediyesi sınırları dahilinde bulunan idarelerin 622.756,00 TL ve diğer idarelerin 207.453,00 TL’yi aşmayan ihtiyaçları için doğrudan temin usulüne başvurabileceği belirtilmiştir.
Doğrudan Temin Yöntemiyle Yapılacak Alımlara İlişkin Tebliğ’in 14’üncü maddesinin 4’üncü fıkrasında Kanunun 18’inci maddesinde öngörülen ihale usulleriyle temin edilmesi gereken ihtiyaçların, öngörülen parasal sınırların altında kalacak şekilde adet, kısım veya gruplara bölünmek suretiyle temin edilemeyeceği düzenlenmiştir.
Doğrudan teminle gerçekleştirilen alımlar üzerinde yapılan incelemelerde; kapalı pazar alanı yapımına ilişkin çeşitli mal alımları ile yol ve benzeri alanlarda kullanılan mal alımlarının doğrudan temin limitleri dahilinde parçalara bölündüğü tespit edilmiştir.
Doğrudan temin yöntemine ilişkin düzenlemeler, parasal limitin altındaki günlük ihtiyaçların hızlı şekilde karşılanması ile ekonomik olarak karşılanması arasında denge kurmayı esas almaktadır.
Kamu İdaresi cevabında; bundan sonraki süreçte bu hususlara dikkat edileceği ifade edilmektedir.
Bu itibarla, belirlenen parasal limitin üzerindeki ihtiyaçların yine Kanun’da öngörülen ihale yöntemleriyle karşılanması ile Kanun’un temel ilkelerine uygun olacak şekilde işlemlerin tesis edilmesi ve Kamu İdaresi tarafından kaynakların etkili, ekonomik ve verimli kullanılması prensibine uygun hareket edilmesi gerekmektedir.