|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında, belediyeye ait bazı taşınmazların ihalesiz bir şekilde kiraya verildiği tespit edilmiştir. Bu durum, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun belirlediği kurallara aykırıdır. Kanunun 1. maddesi, belediyelerin mülkiyetindeki taşınmazların kiralama işlemlerinin belirli usullere göre gerçekleştirilmesi gerektiğini vurgular. İhale yöntemleri arasında kapalı teklif, açık teklif ve pazarlık gibi seçenekler yer almaktadır. Ayrıca, kiralama süresinin on yıldan fazla olmaması gerektiği de belirtilmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanunu’na göre, taşınmazların kiralanmasıyla ilgili kararlar, meclis ve encümen tarafından alınmalıdır. Meclis, üç yıldan fazla kiralamalara karar verirken, üç yılı aşmayan kiralamalar için encümenin yetkili olduğu ifade edilmektedir. Ancak yapılan incelemelerde, 18 taşınmazın ihale gerektirmesine rağmen doğrudan kiraya verildiği ortaya çıkmıştır. Bu durum, ilgili mevzuat hükümlerine aykırı bir uygulamayı göstermektedir. Sonuç olarak, belediyelere ait taşınmazların kiralama işlemlerinin, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu çerçevesinde yürütülmesi gerektiği açıktır. Bu tür uygulamalar, kamu kaynaklarının etkin yönetimi açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Mülkiyeti Belediyeye Ait Olan Bazı Taşınmazların İhale Yapılmaksızın Kiraya Verilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdarenin sorumluluğunda ve mülkiyetinde olan bazı taşınmazların ihale yapılmaksızın meclis kararı ya da encümen kararı ile kiraya verildiği görülmüştür.
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun “Kapsam” başlıklı 1’inci maddesinde, belediyelerin alım, satım, hizmet, yapım, kira, trampa, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ve taşıma işlerinin bu Kanun’da yazılı hükümlere göre yürütüleceği belirtilmiştir.
Aynı Kanun’un 35’inci maddesinde de ihale usullerinden bahsedilmiş bu ihale usullerinin sırasıyla kapalı teklif, belli istekliler arasında kapalı teklif, açık teklif, pazarlık ve yarışma usullerinden oluştuğu, işin gereğine göre bu usullerden hangisinin uygulanacağı, bu Kanun hükümlerine uyularak idarelerince tespit edileceği, belirtilmiştir.
Aynı Kanun’un “Kiralarda sözleşme süresi” başlıklı 64’üncü maddesinde ise kiraya verilecek taşınır ve taşınmaz malların kira süresinin, on yıldan çok olamayacağı belirtilmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Meclisin görev ve yetkileri” başlıklı 18’inci maddesinde, “Taşınmaz mal alımına, satımına, takasına, tahsisine, tahsis şeklinin değiştirilmesine veya tahsisli bir taşınmazın kamu hizmetinde ihtiyaç duyulmaması hâlinde tahsisin kaldırılmasına; üç yıldan fazla kiralanmasına ve süresi otuz yılı geçmemek kaydıyla bunlar üzerinde sınırlı aynî hak tesisine karar vermek.”,
Aynı Kanun’un “Encümenin görev ve yetkileri” başlıklı 34’üncü maddesinin (g) bendinde; “Taşınmaz mal satımına, trampasına ve tahsisine ilişkin meclis kararlarını uygulamak; süresi üç yılı geçmemek üzere kiralanmasına karar vermek.” denilmektedir.
Yukarıda alınan mevzuat hükümlerinden, belediyelere ait taşınmazlara ilişkin kiralama işlemlerinin 3 yıldan fazla sürelerle kiraya verilmesine meclis, 3 yılı geçmeyen kiralamaların ise encümen tarafından kararlaştırılacağı, ihalesinin de 2886 sayılı Kanun kapsamında yürütüleceği hüküm altına alınmıştır.
Taşınmazlar üzerinde yapılan incelemelerde; 18 adet taşınmazın 2886 sayılı Kanun kapsamında ihale ile kiralanması gerektiği halde, meclis kararı ya da encümen kararı ile doğrudan kiraya verildiği tespit edilmiştir.
Anılan mevzuat hükümleri ve açıklamalar çerçevesinde, İdareye ait taşınmazlara ilişkin kiralama işlemlerinin 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümleri çerçevesinde yürütülmesi gerekmektedir.