ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, kamu idaresi tarafından ödenen güvence bedellerinin ve depozitoların 226 Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabında kaydedilmediğini ortaya koymuştur. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 168. maddesi, bu hesabın, bir işin üstlenilmesi veya sözleşmeler karşılığında verilen depozitoların izlenmesi amacıyla kullanılması gerektiğini belirtmektedir. Ancak, belediye tarafından doğalgaz, su ve elektrik abonelikleri için geri alınmak üzere ilgili idarelere verilen uzun vadeli depozitolar, yanlışlıkla 630 gider hesaplarına kaydedilmiştir.

Kamu idaresi, bu tespitimize katıldığını ve gerekli düzeltici işlemlerin yapılacağını bildirmiştir. Ancak, daha önceki 2020 yılı Sayıştay Denetim Raporunda da aynı bulguya rastlanmasına rağmen, idare tarafından henüz herhangi bir düzeltici adım atılmamıştır. Bu durum, mali tablolarda 226 Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabının eksik, 630 Giderler hesabının ise fazla görünmesine yol açmaktadır.

Mali tabloların doğru ve güvenilir bilgi sunabilmesi için, mevcut hatanın giderilmesi amacıyla gerekli kayıtların bir an önce yapılması önem arz etmektedir. Bu, hem kamu kaynaklarının etkin yönetimi hem de mali şeffaflık açısından kritik bir gerekliliktir.

BULGU: Ödenen Güvence Bedellerinin Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabında İzlenmemesi

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Kamu idaresi tarafından ödenen güvence bedelleri ve depozitoların 226 Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabında izlenmediği görülmüştür.

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 168’inci maddesinde, 226 Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabının, kamu idarelerince, bir işin yapılmasının üstlenilmesi veya bir sözleşmenin ya da diğer işlemlerin karşılığı olarak diğer kamu idareleri veya kişilere bir yıldan daha uzun süreli verilen depozito ve teminat niteliğindeki değerlerin izlenmesi için kullanılacağı ifade edilmiştir. Yönetmelik’in 169’uncu maddesinde de 226 Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabının işleyişine ilişkin hükümlere yer verilmiştir.

Mevzuat hükmünden anlaşılacağı üzere Kamu idaresince bir işin yapılmasının üstlenilmesi için veya bir sözleşmenin ya da diğer işlemlerin karşılığı olarak geri alınmak üzere diğer kamu idareleri veya kişilere verilen depozito ve teminat niteliğindeki değerlerin 226 Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabında izlenmesi gerekmektedir. Ancak Belediye tarafından doğalgaz, su ve elektrik abonelikleri için geri alınmak üzere ilgili idarelere verilen uzun vadeli depozitolar 226 Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabı yerine 630 gider hesaplarına kaydedilmiştir.

Kamu İdaresi tespitimize iştirak etmiş olup, gerekli işlemlerin tesis edileceğini bildirmiştir. Ancak, 2020 yılı Sayıştay Denetim Raporunda da yer alan mezkûr bulgu konusuna ilişkin bugüne kadar İdare tarafından herhangi bir düzeltici işlem yapılmamıştır.

Sonuç itibarıyla, Belediye tarafından ilgili kurumlara ödenen güvence bedellerinin 226 Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabında muhasebeleştirilmesi gerekirken doğrudan giderleştirme yapılması nedeniyle mali tablolarda ilgili tutar kadar 226 Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabı eksik, 630 Giderler hesabı ise fazla görünmektedir. Mali tablolarının doğru ve güvenilir bilgi sunması amacıyla mevcut hatanın giderilmesine yönelik gerekli kayıtların yapılması gerekmektedir.