|
ÖZET: Yapılan denetimlerde, ilçe belediyelerinin mali tablolarında ödenen güvence bedellerinin, depozito ve teminatlar hesabında izlenmediği tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 95. maddesi, bu hesapların, işlerin üstlenilmesi veya sözleşmeler karşılığında geri alınmak üzere diğer kamu idareleri veya kişilere verilen depozito niteliğindeki değerlerin takibi için kullanılacağını belirtmektedir. Yönetmeliğin 226. maddesi ise, bu tür değerlerin bir yıldan daha uzun süreli izlenmesi gerektiğini vurgulamaktadır.
Elektrik, su ve doğalgaz abonelikleri için alınan güvence bedelleri, müşterinin borcunu ödememesi durumunda tahsil edilebilecek bir tutar olarak tanımlanmaktadır. Ancak yapılan incelemelerde, bu güvence bedellerinin doğrudan gider olarak kaydedildiği ve ilgili hesaplara aktarılmadığı görülmüştür. İlgili idare, bu durumu düzeltmek amacıyla, güvence bedellerinin doğrudan giderleştirilmek yerine 126 ve 226 numaralı hesaplara kaydedileceğini taahhüt etmiştir. Sonuç olarak, aboneliklere ait güvence bedellerinin 630-Giderler Hesabı yerine 226-Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabına kaydedilmesi, bu bedellerin takibinin sağlanması ve mali tabloların doğru bir şekilde düzenlenmesi açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Ödenen Güvence Bedellerinin Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabında Takip Edilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
İdare mali tablolarında verilen depozito ve teminatlar hesabının kullanılmadığı görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 95’inci maddesinde, 126 Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabının, kurumca işin yapılmasının üstlenilmesi veya bir sözleşmenin ya da diğer işlemlerin karşılığı olarak geri alınmak üzere diğer kamu idareleri veya kişilere verilen depozito teminat niteliğindeki değerlerin izlenmesi için kullanılacağı ifade edilmiştir.
Aynı Yönetmelik’in 226 Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabının niteliğini ve işleyişini açıklayan 168 ve 169’uncu maddelerinde sırasıyla; kamu idarelerince, bir işin yapılmasının üstlenilmesi veya bir sözleşmenin ya da diğer işlemlerin karşılığı olarak diğer kamu idareleri veya kişilere bir yıldan daha uzun süreli verilen depozito ve teminat niteliğindeki değerlerin izlenmesi için kullanılacağı; verilen depozito ve teminatların bu hesaba borç ilgili hesaplara alacak, bu depozito ve teminatlardan geri alınanlar veya mahsup edilenlerin bu hesaba alacak ilgili hesaplara borç kaydedileceği belirtilmiştir.
Elektrik, su veya doğalgaz abonelikleri için alınan bu güvence bedelleri; şirket ile ilgili enerjiyi satın almak isteyen gerçek veya tüzel kişi (müşteri) arasında imzalanacak perakende satış sözleşmesi (sözleşme) kapsamında, müşterinin borcunu ödememesi ihtimaline karşılık, borcuna mahsup edilmek üzere, şirketçe müşteriden talep edilen bedeldir. Güvence bedeli, dağıtım şirketlerinin alacaklarını tahsil edememesi durumunda mahsuben tahsil edebileceği bir tutardır. Aboneliğin sona ermesi durumunda iade edilmektedir.
Yapılan incelemede, İdare tarafından doğalgaz, elektrik ve su abonelikleri için ödenen güvence bedellerinin doğrudan giderleştirildiği ve vadesine göre 126 ve 226 Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabına kaydedilmediği tespit edilmiştir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından; bulgu konusu hususa iştirak edilmiş ve Belediye tarafından ödenen elektrik, doğalgaz ve su abonelikleri güvence bedellerinin doğrudan giderleştirilmeyip 126/226 Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabına kaydedilmek suretiyle muhasebe kayıtlarına alınmasının sağlanacağı belirtilmiştir.
Sonuç olarak, aboneliklere ait güvence bedellerinin 630-Giderler Hesabı yerine 226- Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabına kaydedilmesi, ödenen güvence bedellerinin takibinin bu hesaptan yapılması ve mali tablolarda bu hesabın yer alması gerekmektedir.