|
ÖZET: Ödenme süresi geçmiş kira alacakları için hukuki süreç başlatılmadığı tespit edilmiştir. Belediyenin mülkiyetindeki taşınmazlardan kiraya verilen bazı mülklerin kira ödemeleri zamanında yapılmamış ve bu alacaklar için gerekli hukuki işlemler gerçekleştirilmemiştir. 5393 sayılı Belediye Kanunu’na göre, belediye başkanı, gelir ve alacakların takibi ve tahsili konusunda birinci derecede sorumludur. Ayrıca, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanunu, kamu kaynaklarının etkili ve hukuka uygun şekilde yönetilmesini ve bu süreçte sorumluluk taşıyanların hesap vermesini öngörmektedir.
Kamu gelirlerinin zamanında tahsil edilmesi gerektiği, ilgili mevzuatla açıkça belirtilmiştir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nda ise kira alacaklarının muaccel olduktan sonra beş yıl içinde tahsil edilmemesi durumunda zamanaşımına uğrayacağı ifade edilmektedir. İncelemeler sonucunda, belediyenin kira gelirlerinden 1.921.211,94 TL alacağının vadesinin geçtiği ve bu alacakların tahsili için herhangi bir hukuki işlem yapılmadığı anlaşılmıştır. Kamu İdaresi, borçlular hakkında icra ve dava süreçlerinin başlatılacağını belirtmiştir. Bu durum, alacakların zamanaşımına uğramaması için gerekli takip ve tahsilatın acilen yapılması gerektiğini ortaya koymaktadır. |
BULGU: Ödenme Süresi Geçen Kira Alacaklarına İlişkin Hukuki Sürecin Başlatılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediyenin mülkiyetinde yer alan taşınmazlardan kiraya verilenlerden bazılarının kira ödemelerinin zamanında yapılmadığı, ödeme süresi geçen kira alacakları için hukuki sürecin başlatılmadığı görülmüştür.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Belediye başkanının görev ve yetkileri” başlıklı 38’inci maddesinde, belediyenin gelir ve alacaklarını takip ve tahsil etme görev ve yetkisi belediye başkanına verilmiş ve bu konuda belediye başkanı birinci derecede sorumlu kılınmıştır.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanunu’nun 8’inci maddesinde de; her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumlu olduğu ve bu sorumluluklarından dolayı yetkili kılınmış mercilere hesap vermek zorunda oldukları belirtilmiştir.
Mezkûr Kanun’un “Gelirlerin toplanması sorumluluğu” başlıklı 38’inci maddesinde kamu gelirlerinin tarh, tahakkuk, tahsiliyle yetkili ve görevli olanların, ilgili kanunlarda öngörülen tarh, tahakkuk ve tahsil işlemlerinin zamanında ve eksiksiz olarak yapılmasından sorumlu olduğu açıkça belirtilmiştir. Aynı Kanunu’nun “Malî hizmetler birimi” başlıklı 60’ıncı maddesinde ise malî hizmetler birimi tarafından yürütülecek işler sayılmış ve ilgili mevzuatı çerçevesinde idare gelirlerini tahakkuk ettirmek, gelir ve alacaklarının takip ve tahsil işlemlerini yürütmenin söz konusu birim tarafından yerine getirilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun “Beş yıllık zamanaşımı” başlıklı 147’nci maddesinde kira alacaklarında zamanaşımı hususu düzenlenmiştir. İlgili maddeye göre, muaccel olduktan sonra beş yıl içinde tahsil edilmeyen kira alacaklarının zaman aşımına uğrayacağı belirtilmektedir.
Yapılan incelemede, İdarenin kira gelirlerinden 1.921.211,94 TL alacağının vadesinin geçtiği ve tahsilata yönelik herhangi bir hukuki işlemin başlatılmadığı anlaşılmaktadır.
Kamu İdaresi cevabında, borçlular hakkında icra ve dava süreçlerinin işletileceği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, alacakların zamanaşımına uğramaması için gerekli takip ve tahsilatın ivedilikle sağlanması önem arz etmektedir.