|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, ön ödemenin usulüne uygun şekilde kullanılmadığını ortaya koymuştur. Yapılan incelemelerde, uygun görülen giderler ile avans sınırlarını aşan harcamalar için verilen kredilerin, mutemetler tarafından banka hesaplarından çekilerek nakit olarak kullanıldığı tespit edilmiştir. 5018 sayılı Kanun’un 35. maddesi, harcama yetkilisinin onayıyla, zorunlu giderler için ön ödeme yapılabileceğini belirtmektedir. Ancak, bu ödemelerin yalnızca belirli işlerde kullanılabileceği vurgulanmıştır.
Ön Ödeme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik’in 5. maddesi, kredilerin mutemetler adına açılabileceğini ve bu kredilerin yalnızca ilgili işlerde harcanması gerektiğini ifade etmektedir. Ayrıca, Muhasebat Genel Müdürlüğü’nün genel tebliği, kredinin mutemede nakden verilmesini yasaklamakta ve ödemelerin belirli talimatlar doğrultusunda gerçekleştirilmesini öngörmektedir. Denetim bulgularına göre, idare, avans kullanan tüm müdürlükleri 02.06.2023 tarihinde bilgilendirerek, ön ödemenin usulüne uygun kullanılmasının önemini vurgulamıştır. Avans sınırları dahilindeki harcamaların avansla karşılanması, kredi olarak verilen tutarların ise mutemetlere nakit kullanma yetkisi verilmeden düzenlenecek ödeme talimatlarıyla kullandırılması gerektiği belirtilmiştir. |
BULGU: Ön Ödemenin Usulüne Uygun Kullanılmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Ön ödeme yapılması uygun görülen giderler ile avans sınırlarını aşan giderler için verilen kredilerin, mutemetler tarafından banka hesabından çekilerek nakit olarak iş ve işlemlerde kullanıldığı görülmüştür.
Ön Ödeme, 5018 sayılı Kanun’un 35 inci maddesinde düzenlenmiş olup söz konusu maddede, harcama yetkilisinin uygun görmesi ve karşılığı ödeneğin saklı tutulması kaydıyla, ilgili kanunlarda öngörülen haller ile gerçekleşme işlemlerinin tamamlanması beklenilmeyecek ivedi veya zorunlu giderler için avans vermek veya kredi açmak suretiyle ön ödeme yapılacağı belirtilmiştir.
Ön Ödeme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik’in “Ön ödeme şekilleri ve uygulaması” başlıklı 5 inci maddesinde ise kredinin mutemetler adına banka veya aynı idareye hizmet veren muhasebe birimi nezdinde açılabileceği, mutemetlerin imza örneklerinin kredi açılan banka veya muhasebe birime gönderileceği belirlenmiş ve ödemelerin hangi iş için verildiyse yalnızca o işte kullanılabileceği hüküm altına alınmıştır.
Muhasebat Genel Müdürlüğü’nün 55 Sıra Nolu Ön Ödeme Usul ve Esasları Hakkında Genel Tebliği’nin, “Ön Ödeme Uygulaması” başlıklı 5 inci maddesinde, harcama yetkilisi tarafından kredi şeklinde ön ödeme yapılması uygun görülen giderler ile avans sınırını aşan giderler için banka, PTT veya muhasebe birimi nezdinde kredi açılabileceği, kredinin mutemede nakden verilemeyeceği ve mutemedin şahsi hesabına aktarılamayacağı, mutemet tarafından, mal ve hizmet satın alınan kişi veya kuruluşa ödeme yapılmak üzere, adına kredi açılan banka, PTT veya muhasebe birimine hitaben Ödeme Talimatı düzenleneceği ve ilgili birimce talimatta belirtilen tutarın hak sahibine ödeneceği belirtilmiştir.
Yapılan incelemede; İdare tarafından ayrı ayrı avans verilmek suretiyle karşılanabilecek harcamaların toplulaştırılıp kredi verilerek karşılandığı ancak ön ödeme yapılması uygun görülen giderler ile avans sınırlarını aşan giderler için verilen kredilerin, mutemet tarafından banka hesabından çekilerek nakit olarak iş ve işlemlerde kullanıldığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen denetim tespitine istinaden, İdare tarafından; bulguda yer alan hususa iştirak edilmiş ve ön ödemenin usulünce uygun kullanılması ile alakalı olarak 02.06.2023 tarihinde avans kullanan tüm müdürlüklerin yazı yazılarak bilgilendiridiği ifade
edilmiştir.
Avans sınırları dahilindeki harcamaların avans verilmek suretiyle karşılanması, kredi olarak verilen tutarların ise mutemetlere nakden kullanma yetkisi verilmeksizin ödeme talimatı düzenlemek suretiyle kullandırılması gerekmektedir.