BULGU: Organize Sanayi Bölgeleri Sermaye Paylarının Varlık Hesaplarında İzlenmemesi
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Yatırım İzleme Koordinasyon Başkanlığı – YİKOB
YİKOB’un iştirak ettiği mal ve hizmet üreten kuruluşlardan organize sanayi bölgelerine ait (OSB) sermaye paylarının 241 Mal Ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında izlenmediği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “241 Mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermayeler hesabı” başlıklı 181’inci maddesinde;
“Bu hesap, mal ve hizmet üreten kuruluşlara nakden veya ayni olarak verilen sermaye tutarları ve bu sermaye tutarlarının işletilmesinden doğan kar ve zararlar, bütçeye iade olunan sermayelerin izlenmesi için kullanılır.” ifadesi yer almaktadır.
Aynı Yönetmelik’in 182’nci maddesinde;
“Mal ve hizmet üreten kuruluşlara gerek nominal sermaye ve gerekse ayni sermaye transferi şeklindeki iştirakler gerçeğe uygun değerleri ile bu hesaba kaydedilir. Sermayesine iştirak edilen mal ve hizmet üreten kuruluşlara nakdi veya ayni sermaye şeklindeki katılımlardan bu hesapta kayıtlı tutarların ilgili mal ve hizmet üreten kuruluşların öz kaynak hesaplarında karşılık olarak yer alan tutarlarla eşit olması gerekir.” hükmü yer almaktadır.
YİKOB’un iştirak ettiği mal ve hizmet üreten kuruluşlar aşağıdaki tabloda gösterilmiştir:
Tablo 5: YİKOB’un İştirak Ettiği OSB’ler Tablosu
| Kuruluş Adı | YİKOB Pay Oranı (%) |
| Aliağa Kimya İhtisas ve Karma Organize Sanayi Bölgesi | 13 |
| Bergama Organize Sanayi Bölgesi | 15 |
| İzmir Pancar Organize Sanayi Bölgesi | 14 |
| Kemalpaşa Organize Sanayi Bölgesi | 25 |
| Kınık Organize Sanayi Bölgesi | 15 |
| Ödemiş Organize Sanayi Bölgesi | 14 |
| Tire Organize Sanayi Bölgesi | 15 |
| Bayındır Tarıma Dayalı İhtisas Sanayi Bölgeleri | 6,67 |
| Bergama Süt TDİOSB | 6,67 |
| Dikili Tarıma Dayalı İhtisas (Jeotermal Kayaklı) Sera Organize Sanayi Bölgesi | 6,67 |
| Kınık Tarıma Dayalı İhtisas (Tohum, Fide, Tıbbi ve Aromatik Bitki) Organize Sanayi Bölgesi | 6,67 |
| Menderes Tarıma Dayalı İhtisas Sera (Süs Bitkileri ve Çiçekçilik) OSB | – |
YİKOB’un yukarıda belirtilen organize sanayi bölgeleri tüzel kişiliğinde ortaklık payı bulunmasına rağmen 241 Mal Ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında bu ortaklık payı ile ilgili bir kayıt bulunmamaktadır.
Kamu idarsi cevabında, bulgu konusu hususa iştirak edilmiş olup gerekli düzeltmelerin yapılacağı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak 241 Mal Ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı bilançoda hatalı görünmektedir. Kurumun iştiraki OSB’lerin katılım paylarının 241 Mal Ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında izlenmesi gerekmektedir.
| ÖZET: 2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Yatırım İzleme Koordinasyon Başkanlığı (YİKOB) tarafından iştirak edilen organize sanayi bölgelerine ait sermaye payları, 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı’nda izlenmemektedir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde belirtilen hükümlere göre, bu hesapta yer alması gereken sermaye paylarının kaydedilmediği tespit edilmiştir. Kamu idaresi, bu duruma ilişkin gerekli düzeltmelerin yapılacağını belirtmiştir. Sonuç olarak, hesapta hatalı bir görünüm söz konusudur. |