|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Büyükşehir olmayan ilçe belediyeleri, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 21 ve 22. maddeleri çerçevesinde belirlenen parasal limitler dahilinde gerçekleştirdikleri mal ve hizmet alımları ile yapım işlerinde, bütçeye konulan ödeneğin %10’unu Kamu İhale Kurulu’nun onayı olmadan aşmışlardır. Bu durum, ilgili kanunun 62. maddesinin (ı) bendi gereği, harcamaların yıllık toplamının belirtilen oranın üzerinde olamayacağını ortaya koymaktadır.
İncelemeler sonucunda, mal alımları, hizmet alımları ve yapım işlerinde, belirlenen bütçe ödeneklerinin %10’unun aşıldığı tespit edilmiştir. Örneğin, mal alımı için tahsis edilen 4.334.666 TL’lik bütçenin %10’u 433.466,60 TL iken, yapılan harcama 3.236.977,84 TL olarak kaydedilmiştir. Benzer şekilde, hizmet alımında 2.881.504 TL’lik bütçenin %10’u 288.150,40 TL iken, harcama 2.720.319,00 TL’ye ulaşmıştır. Kamu idaresi, gelecekteki alımlarda yasal sınırlara uyulacağı ve mevzuata uygun hareket edileceği taahhüdünde bulunmuştur. Sonuç olarak, 4734 sayılı Kanun’un belirlediği parasal limitlerin aşılmaması ve aşım durumunda Kamu İhale Kurulu’ndan önceden onay alınması gerektiği vurgulanmaktadır. |
BULGU: Parasal Limitler Dahilinde Yapılan Alımlarda Bütçeye Konulan Ödeneğin %10’unun Kamu İhale Kurulunun Uygun Görüşü Alınmadan Aşılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 21’inci maddesinin (f) bendi ve 22’nci maddesinin (d) bendinde belirtilen parasal limitler dâhilinde yapılan mal ve hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin harcamaların yıllık toplamının, 2024 yılı bütçesine bu amaçla konulan ödeneklerin %10’unu, Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü alınmadan aştığı görülmüştür.
4734 sayılı Kanun’un “İdarelerce Uyulması Gereken Diğer Kurallar” başlıklı 62’nci maddesinin (ı) bendinde; bu Kanun’un 21 ve 22’nci maddelerindeki parasal limitler dahilinde yapılacak harcamaların yıllık toplamının, idarelerin bütçelerine bu amaçla konulacak ödeneklerin %10’unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü alınmadıkça aşamayacağı belirtilmiştir.
31.12.2020 tarih ve 31351 sayılı Resmi Gazete ‘de yayımlanan “4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin (ı) Bendi Kapsamında Yapılacak Başvurulara İlişkin Tebliğ”in “Genel esaslar” başlıklı 4’üncü maddesinin 2’nci fıkrasında; Kanun’un 62’nci maddesinin (ı) bendine göre, Kanun kapsamında yer alan ve bütçe sahibi olan kamu idarelerinin; Kanun’un gerek 21’inci maddesinin (f) bendi, gerekse temsil ağırlama faaliyetleri kapsamında yapılacak konaklama, seyahat ve iaşeye ilişkin alımlar hariç 22’nci maddesinin (d) bendi kapsamında yapacakları harcamalarda, bütçelerine bu amaçla konulan ödeneklerin %10’unu Kurulun uygun görüşü olmadan aşamayacağı, bu oran aşılarak Kamu İhale Kurumu’na yapılan başvuruların reddedileceği,
3’üncü fıkrasında ise Kanun’un 21’inci maddesinin (f) bendi ve 22’nci maddesinin (d) bendine göre ihtiyaçların temininde bütçe sahibi olan kamu idareleri tarafından, yıllık bütçelerine bu amaçla konulan toplam ödenek tutarının dikkate alınacağı; mal alımı, hizmet alımı veya yapım işleri için bütçelerine bu amaçla konan yıllık toplam ödenekleri üzerinden her biri için ayrı ayrı %10 oranının hesaplanacağı,
ifade edilmiştir.
Yapılan incelemede, 4734 sayılı Kanun’un 21’inci maddesinin (f) bendi ile 22’nci maddesinin (d) bendine göre yapılan mal alımları, hizmet alımları ve yapım işlerinde, aşağıdaki tablodan görüleceği üzere bütçeye bu amaçla konulan ödeneklerinin %10’unun, Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü alınmadan aşıldığı tespit edilmiştir.
Tablo 10: Doğrudan Temin ve Pazarlık Usulü İle Yapılan Alım ve Yapım İşlerinde Ödenek Sınırı Aşımı
| Harcama Kalemleri |
2024 Yılı Toplam Ödenek Tutarı (A) |
Toplam Ödeneğin %10’u (Sınır) (B=A*%10) |
22/d ve 21/f Kapsamında Yapılan Harcama Tutarı (TL) (C) | Sınırı Aşan Tutar (TL) (D=C-B) | 22/d ve 21/f Kapsamında Yapılan Harcama Tutarı/Toplam Ödenek Tutarı (C/A) |
| Mal Alımı | 4.334.666,00 | 433.466,60 | 3.236.977,84 | 2.803.511,24 | 0,75 |
| Hizmet Alımı |
2.881.504,00 | 288.150,40 | 2.720.319,00 | 2.432.168,60 | 0,94 |
| Yapım İşi | 4.767.584,00 | 476.758,40 | 2.342.715,00 | 1.865.956,60 | 0,49 |
Kamu İdaresi cevabında, parasal limitler dâhilinde yapılan alımlar için yasal sınıra dikkat edileceği ve mevzuata uygun olarak işlem yapılacağı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak 4734 sayılı Kanun’un 21 ve 22’nci maddelerindeki parasal limitler dâhilinde yapılacak harcamaların yıllık toplamının, bütçede bu amaçla tahsis edilmiş toplam ödeneklerin %10’unu aşmaması, aşımın söz konusu olabileceği durumlar için Kamu İhale Kurulundan önceden uygun görüş alınması gerekmektedir.