ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, İl Belediyesi Kamu İdaresi tarafından gerçekleştirilen mal alımlarında, bütçeye konulan ödeneğin %10’unun Kamu İhale Kurulu’ndan uygun görüş alınmadan aşıldığını ortaya koymuştur. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62’nci maddesi, idarelerin bütçelerine konulan ödeneklerin %10’unun aşılabilmesi için Kamu İhale Kurulu’ndan onay alınmasını zorunlu kılmaktadır. Yapılan incelemelerde, 2024 yılı için mal alımları için ayrılan toplam ödeneğin 156.493.811,97 TL olduğu ve bu tutarın %10’unun 15.649.381,20 TL olarak hesaplandığı, ancak harcama tutarının 56.028.229,61 TL olduğu belirlenmiştir.

Kamu İdaresi, ilk üç ayda %10’luk limitin aşıldığını kabul etmiş, ancak geri kalan dokuz ayda tasarruf tedbirlerine uyulduğunu ifade etmiştir. Bu durum, Kamu İhale Kanunu’nun 21 ve 22’nci maddeleri çerçevesinde belirlenen parasal limitlerin aşılmaması gerektiğini vurgulamaktadır. Dolayısıyla, Kamu İdaresi’nin 4734 sayılı Kanun’un ilgili maddeleri gereğince, bütçeye konulan ödeneklerin %10’unu aşmamak için Kamu İhale Kurulu’ndan gerekli onayı alması gerekmektedir.

BULGU: Parasal Limitler Dahilinde Yapılan Mal Alımlarında, Bütçeye Konulan Ödeneğin %10’unun Kamu İhale Kurulunun Uygun Görüşü Alınmadan Aşılması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Kamu İdaresi tarafından, parasal limitler dâhilinde yapılan mal alımlarına ilişkin harcamaların yıllık toplamının, 2024 yılı bütçesine bu amaçla konulan ödeneğin %10’unu aştığı ve aşan kısım için Kamu İhale Kurulundan uygun görüş alınmadığı görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdarelerce Uyulması Gereken Diğer Kurallar” başlıklı 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinde; Kanun’un 21 ve 22’nci maddelerindeki parasal limitler dâhilinde yapılacak harcamaların yıllık toplamının, idarelerin bütçelerine bu amaçla konulacak ödeneklerin %10’unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadıkça aşamayacağı hükmüne yer verilmiştir.

4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun 62’nci Maddesinin (ı) Bendi Kapsamında Yapılacak Başvurulara İlişkin Tebliğ’in “Genel Esaslar” başlıklı 4’üncü maddesinin üçüncü fıkrasında; 22’nci maddesinin (d) bendine göre ihtiyaçların temininde bütçe sahibi olan kamu idareleri tarafından, yıllık bütçelerine bu amaçla konulan toplam ödenek tutarının dikkate alınacağı; mal alımı, hizmet alımı veya yapım işleri için bütçelerine bu amaçla konan yıllık toplam ödenekleri üzerinden her biri için ayrı ayrı %10 oranının hesaplanacağı ifade edilmiştir.

Yapılan incelemede, Kamu İdaresinin 2024 yılında 4734 sayılı Kanun’un 22’nci maddesinin (d) bendine göre yapılan alımlarda; mal alımları için ayrılan toplam ödenek tutarı 156.493.811,97 TL ve ilgili tutarın %10’u 15.649.381,20 TL iken yapılan harcama tutarının 56.028.229,61 TL olduğu ve bütçeye bu amaçla konulan ödeneklerin %10’unun, Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü alınmadan aşıldığı tespit edilmiştir.

Kamu İdaresi cevabında, ilk üç ayda %10’luk limitlerin aşıldığının tespit edildiği geri kalan dokuz ayda kısıtlamaya gidilmiş olup tasarruf tedbirlerine riayet edilmekte olduğu ifade edilmiştir. Bulgu konusu husus, Kamu İhale Kanunu’nun 21 ve 22’nci maddelerindeki parasal limitler dâhilinde yapılacak harcamaların yıllık toplamına ilişkin limitin Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadıkça aşılamayacağı hükmüne ilişkindir.

Kamu İdaresi tarafından 4734 sayılı Kanun’un 22’nci maddesinin (d) bendi kapsamında yapılacak harcamalarda, bütçeye bu amaçla konulan ödeneklerin %10’unun Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadan aşılmaması gerekmektedir.