|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir Olmayan İlçe Belediyeleri için önemli bir bulguya işaret etmektedir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22’nci maddesinin (d) bendine göre, mal alımları için belirlenen parasal limitler çerçevesinde, yıllık bütçeye konulan ödeneğin %10’unun Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü alınmadan aşıldığı tespit edilmiştir. Bu durum, ilgili kanunun 62’nci maddesinin (ı) bendinde açıkça belirtilen kurallara aykırıdır.
Denetim sonucunda, belirlenen bütçe ödeneği üzerinden %10’luk sınırın aşılması, idarelerin harcamalarını düzenleyen yasal çerçeveye uyulmadığını göstermektedir. 2024 yılı için yapılan incelemede, toplam ödeneğin 69.184.600 TL olduğu ve bu tutarın %10’unun 6.918.460 TL olarak belirlendiği, ancak yapılan harcamanın 9.047.570,20 TL’ye ulaştığı ve bu durumun 2.129.110,20 TL’lik bir aşım yarattığı ortaya çıkmıştır. Sonuç olarak, Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü alınmadan yapılan mal alımlarında, belirlenen parasal limitlerin aşılmaması gerektiği vurgulanmaktadır. İlgili idarelerin, bu bulgu doğrultusunda gerekli işlemleri yapacağı ifade edilmiştir. |
BULGU: Parasal Limitler Dâhilinde Yapılan Mal Alımlarında Bütçeye Konulan Ödeneğin %10’unun Kamu İhale Kurulunun Uygun Görüşü Alınmadan Aşılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22’nci maddesinin (d) bendinde belirtilen parasal limitler dâhilinde yapılan mal alımlarına ilişkin harcamaların yıllık toplamının, 2024 yılı bütçesine bu amaçla konulan ödeneklerinin %10’unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü alınmadan aşıldığı görülmüştür.
4734 sayılı Kanun’un “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesinin (ı) bendinde; “Bu Kanunun 21 ve 22 nci maddelerindeki parasal limitler dâhilinde yapılacak harcamaların yıllık toplamı, idarelerin bütçelerine bu amaçla konulacak ödeneklerin %10’unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadıkça aşamaz.” hükmü yer almaktadır.
Anılan Kanun’un “Doğrudan temin” başlıklı 22’nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde ise 207.453 TL’yi aşmayan ihtiyaçları ile temsil ağırlama faaliyetleri kapsamında yapılacak konaklama, seyahat ve iaşeye ilişkin alımlarının ilan yapılmaksızın ve teminat alınmaksızın doğrudan temin usulü ile karşılanabileceği belirtilmektedir.
Buna göre, Kanun kapsamındaki kurum ve kuruluşlar bütçelerine bu amaçla konulan ödeneklerin %10’unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadan aşamayacaklardır.
31.12.2020 tarih ve 31351 sayılı Resmi Gazete ‘de yayımlanan “4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun 62’nci maddesinin (ı) Bendi Kapsamında Yapılacak Başvurulara İlişkin Tebliğ”in “Genel esaslar” başlıklı 4’üncü maddesinin ikinci fıkrasında; Kanun’un 62’nci maddesinin (ı) bendine göre, Kanun kapsamında yer alan ve bütçe sahibi olan kamu idarelerinin; Kanun’un temsil ağırlama faaliyetleri kapsamında yapılacak konaklama, seyahat ve iaşeye ilişkin alımlar hariç 22’nci maddesinin (d) bendi kapsamında yapacakları harcamalarda, bütçelerine bu amaçla konulan ödeneklerin %10’unu Kurulun uygun görüşü olmadan aşamayacağı, bu oran aşılarak Kuruma yapılan başvuruların reddedileceği,
Üçüncü fıkrasında ise Kanun’un 22’nci maddesinin (d) bendine göre ihtiyaçların temininde bütçe sahibi olan kamu idareleri tarafından, yıllık bütçelerine bu amaçla konulan toplam ödenek tutarının dikkate alınacağı; mal alımı, hizmet alımı veya yapım işleri için bütçelerine bu amaçla konan yıllık toplam ödenekleri üzerinden her biri için ayrı ayrı %10 oranının hesaplanacağı, ifade edilmiştir.
Yapılan incelemede, İdare tarafından 4734 sayılı Kanun’un 22’nci maddesinin (d) bendi kapsamında yapılan mal ve hizmet alımlarında aşağıdaki tabloda görüleceği üzere bütçeye bu amaçla konulan ödeneklerin %10’unun Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü alınmadan aşıldığı tespit edilmiştir.
Tablo 9: Yüzde On Sınırını Aşan Mal Alımları Tablosu
| Harcama Kalemleri |
2024 Yılı Toplam Ödenek Tutarı |
Toplam Ödeneğin % 10’u (Sınır) |
22/d Kapsamında Yapılan Harcama Tutarı |
Sınırı Aşan Tutar |
| Mal Alımı | 69.184.600,00 | 6.918.460,00 | 9.047.570,20 | 2.129.110,20 |
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından özetle; bulgu doğrultusunda işlem tesis edileceği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22’nci maddesi birinci fıkrasının (d) bendinde belirtilen parasal limitler dâhilinde yapılan mal alımlarında, Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü alınmadan, İdarenin yılı bütçesine bu amaçla konulan ödeneklerin %10’unun aşılmaması gerekmektedir.