|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında, Büyükşehir Belediyesi ile personel alımı gerçekleştiren şirket arasında imzalanan hizmet alımı sözleşmesinin bedelsiz olarak düzenlendiği tespit edilmiştir. 24 Aralık 2017 tarihinde yürürlüğe giren 696 sayılı KHK ile, belediyelerin kendi bütçeleri üzerinden personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı yapmalarına yönelik kısıtlamalar getirilmiştir. Bu düzenlemeler, personel alımına ilişkin sözleşmelerin zorunlu olarak bedel içermesini ve belirli şartlara tabi olmasını öngörmektedir.
İlgili mevzuat, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında taraflar arasında sözleşme imzalanmasının gerekliliğini vurgulamaktadır. Ayrıca, sözleşme bedelinin belirlenmesinde Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ve diğer ilgili mevzuat hükümlerine uyulması zorunludur. Ancak yapılan incelemeler neticesinde, sözleşmenin bedelsiz olarak imzalandığı ve bu durumun damga vergisi hesaplamalarını da etkilediği gözlemlenmiştir. Kamu idaresi, gelecekteki personel alım sözleşmelerinde bu bulgulara dikkat edileceğini belirtmiştir. Bu bağlamda, belediye ile personel alımını gerçekleştiren şirket arasında imzalanan sözleşmelerin, bedel içerecek şekilde düzenlenmesi gerektiği önemle ifade edilmektedir. |
BULGU: Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımı Sözleşmesinin Bedelsiz Olarak Düzenlenmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi
İdare ile personel alımının yapıldığı şirket arasında imzalanan personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı sözleşmesinin bedelsiz olarak düzenlendiği görülmüştür.
24.12.2017 tarih ve 30280 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 696 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname (KHK) ile 4734 sayılı Kanun’un 62’nci maddesinin (e) bendinde değişiklik yapılarak belediyelerin kendi bütçelerinden personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı veya niteliği itibarıyla bu sonucu doğuracak şekilde alım yapamayacağı ve yine aynı KHK’nın 126’ncı maddesiyle 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’ye eklenen ek madde 20 ile, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarını 4734 sayılı Kanunun 22’nci maddesindeki limit ve şartlar ile 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendindeki sınırlamalara tabi olmaksızın doğrudan hizmet alımı yoluyla kendi şirketlerine gördürebilecekleri hüküm altına alınmıştır.
Bu Kararname uyarınca 28.04.2018 tarih ve 30405 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bağlı Kuruluşları ile Bunların Üyesi Olduğu Mahalli İdare Birliklerinin Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımlarının Gördürülmesine İlişkin Usul ve Esaslarda; personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerine dayalı sözleşmeler kapsamında çalıştırılanların, sürekli işçi kadrolarına veya mahalli idare şirketlerinde işçi statüsüne geçirilmesine ilişkin düzenleme ve açıklamalar yapılmıştır. Anılan mevzuat hükümlerinde, bu kapsamdaki hizmet alımlarında taraflar arasında sözleşme imzalanmasının zorunlu olduğu belirtilmiştir.
Bu kapsamda yapılacak personel çalıştırılmasına dayalı hizmetlerin bedelinin tespitinde ise Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin yaklaşık maliyetin belirlenmesi hükümlerine uyulmasının zorunlu olduğu, bu Usul ve Esaslarda hüküm bulunmayan hallerde adı geçen Yönetmelik ile eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesi ve ilgili diğer mevzuat hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiştir. Bahsedilen mevzuatlar 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’na dayanak alınarak hazırlanmış olup, 4735 sayılı Kanun’un 7’nci maddesinde ise sözleşmenin bedeli, süresi ve türünün sözleşmede yer alması gereken zorunlu unsurlardan olduğu belirtilmiştir. Yönetmelik’in eklerinden Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin 6’ıncı maddesinin dipnotunda sözleşme türü ve bedelinin nasıl belirleneceği açıkça ifade edilmiştir. Dolayısıyla sözleşmenin bedel içermesi gerektiği anlaşılmaktadır.
Yapılan incelemelerde idare ile personel alımının yapıldığı şirket arasında imzalanan personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı sözleşmesinin bedelsiz olarak imzalandığı görülmüştür.
Bu durum kesilmesi gereken damga vergisinin hesaplanmasına da imkan vermemektedir.
Kamu idaresi tarafından verilen cevapta özetle, bundan sonraki personel alım sözleşmelerinde bulgu konusu hususlara riayet edileceği ifade edilmiştir.
Dolayısıyla belediye ile personel alımının yapıldığı şirket arasında imzalanan personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı sözleşmesinin bedel içerecek şekilde düzenlenmesi gerekmektedir.