|
ÖZET: Iğdır Belediyesi Personel AŞ., 4857 sayılı İş Kanunu ve 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’na aykırı hareket ettiği gerekçesiyle önemli miktarda idari para cezası ödemek zorunda kalmıştır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’na göre, şirketin tacir olarak hareket etmesi ve tüm ticari faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi davranması gerekmektedir. Bu bağlamda, yapılan denetimlerde, Iğdır Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü tarafından toplamda 4.107.032,00 TL tutarında ceza kesilmiştir.
Şirket, bu cezaların tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenmesi durumunda %25 indirim hakkından yararlanarak 2.556.024,00 TL ödeme gerçekleştirmiştir. Ayrıca, personel yönetimi ve işten çıkarma kararlarıyla ilgili olarak 97.400,00 TL vekalet ücreti ve 570,98 TL mahkeme harcı ödemiştir. Şirket yönetimi, personel ihtiyacına göre atamaların yapıldığını ve idari para cezalarının yönetim dışı sebeplerden kaynaklandığını belirtmiş, bu cezalara itiraz sürecinin devam ettiğini ifade etmiştir. Sonuç olarak, Iğdır Belediyesi’nin sermayesiyle kurulan bu şirketin, gelecekte benzer mali yükümlülüklerle karşılaşmamak için gerekli önlemleri alması önem arz etmektedir. |
BULGU: Personel Yönetimine İlişkin Kararlardan Dolayı İdari Para Cezası Ödenmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Belediye Şirketi
Şirketin 4857 sayılı İş Kanunu ve 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun çeşitli hükümlerine aykırılıktan dolayı idari para cezası ödemek zorunda kaldığı tespit edilmiştir.
6102 sayılı Kanun’un “C) Tacir olmanın hükümleri” başlıklı 18’inci maddesinde her tacirin, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır. Belirtilen hüküm; tacirin öngörülü, konusunu bilen, hukuki ve fiili durumu kavrayabilme özelliklerine sahip olmasını gerektirmektedir. Basiretli iş adamı kavramı kısaca ticari hayatın gereklerini ve teamüllerini iyi bilmeyi ifade etmektedir. Iğdır Belediyesi Personel AŞ., her şirket gibi kâr elde etme gayesiyle tüzel kişiliğe haiz olarak kurulmuş bir organizasyondur. 6102 sayılı Kanun hükümleri gereğince kurulan Şirketin, anılan Kanun’un 16’ncı maddesine göre tacir niteliğine haiz olması nedeniyle ticaretine ilişkin tüm faaliyetlerinde basiretli bir tacir gibi hareket etmek zorunluluğu bulunmaktadır.
Yine 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’na göre; anonim şirket, yönetim kurulu tarafından yönetilir ve temsil olunur. Yönetim kurulu üyeleri ve yönetimle görevli üçüncü kişiler, görevlerini tedbirli bir yöneticinin özeniyle yerine getirmek ve Şirket menfaatlerini gözetme yükümlülüğü altındadırlar.
Şirketin 2024 yılı içerisinde gerçekleştirdiği işlemlerin incelenmesi neticesinde;
Iğdır Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü tarafından, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 5’inci maddesine aykırı davranmaktan aynı Kanun’un 99/1-a maddesi kapsamında 412.188,00 TL idari para cezası ödemesine,
Iğdır Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü tarafından, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 29’uncu maddesine aykırı davranmaktan aynı Kanun’un 100’üncü maddesi kapsamında 1.123.224,00 TL idari para cezası ödemesine,
Iğdır Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü tarafından, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 19’uncu maddesine aykırı davranmaktan aynı Kanun’un 78/1-c maddesi kapsamında 1.872.620,00 TL idari para cezası ödemesine,
karar verildiği görülmüştür.
Söz konusu kararlar sonrası Şirket tarafından 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 17’nci maddesinin altıncı fıkrası uyarınca idari para cezasının tebliğinden itibaren bir ay içerisinde ödenmesi halinde cezalardan %25 oranında indirim yapıldığı ve 20.08.2024 tarihinde üç farklı karar için toplamda 2.556.024,00 TL ödeme yapıldığı görülmüştür. Bu ödemelere ek olarak söz konusu personel yönetimi ve işten çıkarma kararları ile ilgili davalar için Şirket tarafından 97.400,00 TL vekalet ücretine ve 570.98,70 TL mahkeme harcına da katlanıldığı görülmektedir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, Şirket tarafından özetle; Iğdır Belediyesinin personel ihtiyacına göre birim müdürlüklüklerine görevlendirilen personellerin ihtiyaca binaen kullanılmaları ve akabinde şikayetler neticesinde idari para cezası uygulanmasının şirket yönetimi dışında gerçekleşen bir durum olduğu, yargı sürecinin devam ettiği, idari para cezalarına ise itiraz edildiği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak Belediyenin sermayesi ile kurulan Şirketin gerçekleştireceği iş ve işlemlerde gerekli tedbir ve önlemleri alarak idari para cezası vb. ek bir mali külfete muhatap bırakılmaması gerekmektedir.