|
ÖZET: Peşin olarak satılan taşınmazların, taksitli satışlar gibi 127 Diğer Faaliyet Alacakları Hesabında izlenmesi, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 97. maddesine göre, bu hesap, yalnızca taksitli satışlardan doğan alacakların kaydedilmesi için kullanılmalıdır. Aynı zamanda, 99. maddede belirtilen kurallara göre, bir yıl içinde tahsil edilmesi gereken alacaklar 127 hesabında, bir yıldan uzun süreli alacaklar ise 227 hesabında yer almalıdır.
Peşin satış bedellerinin 127 Diğer Faaliyet Alacakları Hesabında izlenmesi, bilançoda hatalı kayıtların oluşmasına yol açmaktadır. Bu durum, kamu idaresinin taşınmaz satışlarına ilişkin tutarların uygun hesaplarda izlenmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Doğru hesaplama ve kayıt işlemleri, mali tabloların güvenilirliğini artırmak için kritik öneme sahiptir. Sonuç olarak, taşınmaz satışlarına dair kayıtların, ilgili mevzuat çerçevesinde doğru hesaplarda tutulması, mali raporların doğruluğunu ve güvenilirliğini sağlamak açısından elzemdir. Bu, kamu idaresinin mali yönetiminde şeffaflık ve hesap verebilirlik açısından önemli bir adımdır. |
BULGU: Peşin Olarak Satılan Satılan Taşınmazların Taksitli Satışlar Gibi Alacak Hesaplarına Kaydedilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Belediyeye ait olup peşin bedelle satışını gerçekleştirdiği taşınmazlarının bedellerini 127 Diğer Faaliyet Alacakları Hesabında izlediği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 127 Diğer Faaliyet Alacakları Hesabının niteliğini açıklayan 97’nci maddesinde yer verilen hükme göre, “Diğer faaliyet alacakları hesabı, mahalli idarelere ait maddi duran varlıkların taksitli satılması durumunda ortaya çıkan alacaklar ile yukarıdaki hesapların kapsamına girmeyen ve bir yıl içerisinde tahsil edilmesi gereken diğer çeşitli faaliyet alacaklarının izlenmesi için kullanılır.”
Aynı Yönetmelik’in “Hesabın işleyişi” başlıklı 99’uncu maddesinde, maddi duran varlıkların taksitli satılması durumunda, satış bedelinden tahsilinde bütçeye gelir kaydedilmesi gereken tutarlardan bir yıl veya faaliyet dönemi içinde tahsili gerekenlerin 127 Diğer Faaliyet Alacakları Hesabına, bir yıldan daha uzun bir süre içerisinde tahsili gerekenlerin ise 227 Diğer Faaliyet Alacakları Hesabına kaydedileceği hükmü yer almaktadır. Bu hesapta kayıtlı alacaklardan, nakden veya mahsuben yapılan tahsilatların bu hesaba alacak kaydedileceği ifade edilmiştir.
Belirtilen mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere sadece taksitli olarak satışı yapılan taşınmazların satış bedellerinin 127 Diğer Faaliyet Alacakları Hesabına kaydedilmesi gerekmektedir.
Peşin olarak satıldığı hâlde, satış bedelinin ya da bu hesapla ilgili olmayan diğer tutarların 127 Diğer Faaliyet Alacakları Hesabında takip edilmesi, bilançoda söz konusu hesabın ilgili tutar kadar hatalı kayıt göstermesine neden olmaktadır.
Kamu idaresince, taşınmaz satışlarına ilişkin tutarların uygun hesaplarda izleneceği bildirilmiştir.
Sonuç olarak, kayıtların uygun hesaplara yapılarak malî tabloların güvenilirliği ve doğruluğu sağlanmalıdır.