Proje değişikliği şartları oluşmadığı halde proje değişikliğine gidilmesi ve yerine yapılan imalatların piyasa fiyat araştırması ile bulunan yeni birim fiyatlar ile ödenmesi (Sayıştay)

Her ne kadar Denetçi tarafından proje değişikliği şartları oluşmadığı halde proje değişikliğine gidildiği ve yerine yapılan imalatların piyasa fiyat araştırması ile bulunan yeni birim fiyatlar ile ödenmesi sonucunda kamu zararına neden olunduğunun iddia edildiği görülmüşse de;

Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “Projelerin Uygulanması” başlıklı 12’nci maddesinin 4’üncü fıkrasında “İdare, sözleşme konusu işlerle ilgili proje v.b. teknik belgelerde, değişiklik yapılmaksızın işin tamamlanmasının fiilen imkansız olduğu hallerde, işin sözleşmede belirtilen niteliğine uygun bir şekilde tamamlanmasını sağlayacak şekilde gerekli değişiklikleri yapmaya yetkilidir.” denilerek proje değişikliği yapılması konusunda bir gereklilik ve ihtiyaç olup olmadığı yönünde idareye takdir yetkisi tanınmış olup “Sözleşmede bulunmayan işlerin fiyatının tespiti” başlıklı 22’nci maddesinde ise;

“1) 12 üncü maddenin 4 üncü fıkrasında belirtilen proje değişikliği şartlarının gerçekleştiği hallerde, işin yürütülmesi aşamasında idarenin gerekli görerek yapılmasını istediği ve ihale dokümanında ve/veya teklif kapsamında fiyatı verilmemiş yeni iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının bedelleri ile 21 inci maddeye göre sözleşme kapsamında yaptırılacak ilave işlerin bedelleri, ikinci fıkrada belirtilen usuller çerçevesinde yüklenici ile birlikte tespit edilen yeni birim fiyatlar üzerinden yükleniciye ödenir.

(2) Yeni fiyatın tespitinde iş kalemi veya iş grubunun niteliğine göre aşağıdaki sıralamaya uyularak oluşturulan analizlerden biri kullanılır:

a) Yüklenicinin birim fiyatlarının/teklifinin tespitinde kullanarak teklifi ekinde idareye sunduğu ve yeni iş kalemi/grubu ile benzerlik gösteren iş kalemlerine/gruplarına ait analizlerle kıyaslanarak bulunacak analizler.

b) İdarede veya diğer idarelerde mevcut olan ve yeni iş kalemine/grubuna benzerlik gösteren analizlerle kıyaslanarak bulunacak analizler.

c) İhaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği ve ihale konusu işe benzer nitelikteki yapım işlerinin sözleşmelerinde ortaya çıkan iş kalemleri/gruplarına ait maliyet analizleriyle kıyaslanarak bulunacak analizler.

ç) Yeni iş kaleminin/grubunun yapılması sırasında tutulacak puantajla tespit edilecek malzeme miktarları, işçi ve makinelerin çalışma saatleri ile diğer tüm girdiler esas alınarak oluşturulacak analizler.

(3) İş kalemi veya iş grubunun niteliğine uygun olarak yukarıdaki analizlere, kaynakların verimli kullanılması gözetilerek aşağıdaki rayiçlerden biri, birkaçı veya tamamı uygulanabilir:

a) Varsa yüklenicinin teklifinin ekinde idareye verdiği teklif rayiçler.

b) İdarede veya diğer idarelerde mevcut rayiçler.

c) İhaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği ve ihale konusu işe benzer nitelikteki yapım işlerinin sözleşmelerinde ortaya çıkan fiyatlar.

ç) İdarece kabul edilmek şartıyla, ticaret ve/veya sanayi odasınca onaylanmış uygulama ayına ait yerel rayiçleri.

(4) Yeni fiyat yüklenici ile birlikte yukarıda belirtilen usullerden biri ile tespit edilerek düzenlenen tutanak idarenin onayına sunulur ve otuz gün zarfında idarece onaylanarak geçerli olur. Yeni fiyat tespitinde yüklenici ile uyuşulamaz ise, taraflarca anlaşmazlık tutanağı düzenlenir ve anlaşmazlık idare tarafından on gün içerisinde Bayındırlık Kuruluna intikal ettirilir.

…” hükmü yer almaktadır.

Sorumluların savunmalarından; … Camii’nin proje revizyonu ile merkezi bir camii statüsü alması sonrasında proje müellifinden camii avlu mermerleri … mermeri kullanılması yönünde öneri geldiği, söz konusu mermerin … yöresi İslami kimliği ile ünlü … ilçesinin yöresel ve dayanıklılık açısından olarak oldukça sağlam olduğunun bilinmesi nedeniyle tercih edildiği ancak sözleşme ve eklerinde yer alan şartlarla istenilen … Bej mermerinin yapılmasının mümkün olmadığının teknik şartname ve idare tarafından yapılan piyasa araştırmaları ile tespit edildiği, bahçe duvarında kullanılması düşünülen … taşından küpeşte yapılması işi ile ilgili yüklenicinin ocaktan sahaya getirdiği taşların kullanılamayacak kadar kötü olması nedeniyle yerine görsel ve mimari açıdan eserin bütünlüğünü tamamlayacağı düşünülen yonu taşı kullanıldığı, sonuç olarak projenin, …il merkezinin mevcut en büyük camii ve külliyesi olması nedeniyle projenin önemine istinaden, eser ortaya çıktıkça teknik ve mimari görsel gerekçelerle revizyona gidildiği anlaşılmış olup yapılan işlemde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

Bu itibarla konu hakkında ilişilecek husus bulunmadığına 6085 sayılı Kanun’un 55’inci maddesi uyarınca iş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren 60 gün içinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.