BULGU: Protokol Olmaksızın Taşınmaz Tahsis Edilmesi

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi

Mardin Büyükşehir Belediyesine ait taşınmazların kamu kurum ve kuruluşlarına tahsisleri sırasında protokol yapılmadığı görülmüştür. Aynı zamanda Belediyeye diğer kamu kurum ve kuruluşlar tarafından tahsis edilen taşınmazlar ile ilgili de protokollerin yapılmadığı anlaşılmıştır.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Belediyenin yetkileri ve imtiyazları” başlıklı 15’inci maddesinin (h) bendinde;
“Mahalli müşterek nitelikteki hizmetlerin yerine getirilmesi amacıyla belediye ve mücavir alan sınırları içerisinde taşınmaz almak, kamulaştırmak, satmak, kiralamak veya kiraya vermek, trampa etmek, tahsis etmek, bunlar üzerinde sınırlı aynî hak tesis etmek “
Belediyenin görev ve yetkileri arasında sayılmıştır. Anılan Kanun’un “Diğer kuruluşlarla ilişkiler” başlıklı 75’inci maddesinin (d) bendinde ise;
“Belediye, belediye meclisinin kararı üzerine yapacağı anlaşmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda;
d) Kendilerine ait taşınmazları, aslî görev ve hizmetlerinde kullanılmak üzere bedelli veya bedelsiz olarak mahallî idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına devredebilir veya süresi yirmi beş yılı geçmemek üzere tahsis edebilir. Bu taşınmazlar aynı kuruluşlara kiraya da verilebilir. Bu taşınmazların, tahsis amacı dışında kullanılması hâlinde, tahsis işlemi iptal edilir. Tahsis süresi sonunda, aynı esaslara göre yeniden tahsis mümkündür…”
Denilmektedir.
Tahsis işlemi ile esasında bir kamu hizmetinin (kamu yararının) yerine getirilmesi amaçlanmaktadır. Sunulan hizmetin devamı sırasında tahsis amacının korunması için
taşınmazın kullanımına ilişkin şartların bir protokol ile imza altına alınması gerekmektedir. Ayrıca imzalanacak bu protokollerle karşılıklı olarak hak, menfaat ve yükümlülüklerinin sınırı çizilmiş olacaktır.
Mardin Büyükşehir Belediyesine ait taşınmazların başka kamu kurum ve kuruluşlarına tahsisleri ile diğer kamu kurum ve kuruluşlar tarafından Mardin Büyükşehir Belediyesine tahsis edilen taşınmazlar aşağıdaki listede çıkarılmıştır.
Kamu idaresi bulgu konusu hususa iştirak etmiş olup kamu kurum ve kuruluşlarına tahsis ettiği ve onlardan tahsis edilen taşınmazların sözleşme veya protokollerinin 2024 yılında yapılmaya başlanıldığını bildirmiştir.
Sonuç olarak tahsisli taşınmazlarda, taşınmazın kullanımına ilişkin şartların bir protokol ile imza altına alınması gerekmektedir.
2023 yılı sonu itibariyle Mardin Büyükşehir Belediyesince protokol olmaksızın diğer kamu kurum ve kuruluşlarına tahsisli taşınmazlara ilişkin liste aşağıdadır:
Tablo 9 : Protokol Olmaksızın Diğer Kamu Kurum Ve Kuruluşlarına Tahsisli Taşınmazlar

İlçe Tahsis Edilen Taşınmazın
Cinsi
Tahsis Yapılan Kurum Tahsis Amacı
Derik Güvenlik Alanı İlçe Emniyet Müdürlüğü Güvenlik
Derik Derik İlçe Belediyesi Kardeşlik Köprülerinde Dokunan Mekikler Projesi
Artuklu 2 Katlı Bina Türkiye Yeşil Ay Cemiyeti Vakfı Hizmet
Artuklu Hizmet Binası İl Sağlık Müdürlüğü Sağlık Ocağı
Artuklu Mardin Valiliğine (YİKOP) Mardin Valiliğine (YİKOP) Sosyal Konut

Diğer kamu kurum ve kuruluşlar tarafından protokol olmaksızın Mardin Büyükşehir
Belediyesine tahsis edilen taşınmazlar ise aşağıdadır:
Tablo 10 : Diğer Kamu Kurum Ve Kuruluşlar Tarafından Protokol Olmaksızın Mardin Büyükşehir Belediyesine Tahsis Edilen Taşınmazlar

İlçe Yüzölçümü Belediyeye Tahsis
Edilen Taşınmazın Cinsi
Tahsis Eden Birim
Artuklu Hizmet Binası Mardin Valiliği
Defterdarlık Milli Emlak Müdürlüğü
Artuklu 19000 m2 Mezbehane Mardin Valiliği
Defterdarlık Milli Emlak Müdürlüğü
Yeşilli 587,395,26 m2 Katı Atık Berteraf Tesisi Yeşilli Kaymakamlığı
Artuklu 18,417,66 m2 Hayvan Barınağı Mardin Valiliği
Defterdarlık Milli Emlak Müdürlüğü
Artuklu Hizmet Binası Mardin İl Sağlık Müdürlüğü
Artuklu Spor Tesisi Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü
Midyat 34,550,93 m2-
35,134,69 m2
Mezbehane ve Hayvan Barınağı Mardin Valiliği
Defterdarlık Milli Emlak Müdürlüğü
Artuklu 4,788,00 m2 Marmek Hizmet Binaları Mardin aliliği
Defterdarlık Milli Emlak Müdürlüğü
Artuklu 4,788,00 m2 Marmek Hizmet Binaları Mardin İl Tarım Gıda ve Hayvancılık Müdürlüğü
Artuklu Arsa Mardin aliliği
Defterdarlık Milli Emlak Müdürlüğü


ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Mardin Büyükşehir Belediyesi’ne ait taşınmazların kamu kurum ve kuruluşlarına tahsisleri sırasında protokol yapılmadığı tespit edilmiştir. 5393 sayılı Belediye Kanunu’na göre, taşınmaz tahsisleri için protokol yapılması gerekmekte olup, bu protokollerle hak, menfaat ve yükümlülüklerin belirlenmesi önem arz etmektedir. Kamu idaresi, 2024 yılında tahsis edilen taşınmazlarla ilgili sözleşmelerin yapılacağını bildirmiştir. Protokol olmaksızın tahsis edilen taşınmazların listesi de raporda yer almaktadır.