ÖZET: Sabit bedel olarak belirlenen su güvence bedellerinin iadesinde güncelleme yapılmadan, abonelik sırasında tahsil edilen aynı tutarın geri verildiği tespit edilmiştir. Belediye Su ve Kanalizasyon Hizmetleri Yönetmeliği’nde, abonelik sona erdiğinde güvence bedelinin, son endeks okuma bilgileri doğrultusunda Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) oranlarına göre güncellenerek iade edilmesi gerektiği belirtilmiştir. Ancak, Bilecik Belediyesi’nde abonelik esnasında alınan sabit depozito ücretinin, yıllar sonra aynı tutarla iade edildiği görülmüştür.

2024 yılı itibarıyla, Belediye Meclisi’nin aldığı karar doğrultusunda güvence bedelinin, belirli bir su bedeli üzerinden alınması ve iade işleminin de bu bedel üzerinden gerçekleştirilmesi uygulamasına 2025 yılında geçileceği belirtilmiştir. Ancak, 2024 yılı için yapılan iade işlemlerinin TÜFE oranıyla güncellenmeden gerçekleştirildiği anlaşılmaktadır. Kamu İdaresi tarafından yapılan açıklamada, güvence bedellerinin güncellenerek iade edilmesi için gerekli yazılım altyapısının oluşturulacağı ifade edilmiştir.

Sonuç olarak, sabit olarak belirlenen su güvence bedellerinin zamanında TÜFE oranına göre güncellenerek iade edilmesi gerekmektedir. Bu durum, abonelerin haklarının korunması açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Sabit Bedel Olarak Belirlenen Su Güvence Bedellerinin Güncellenmeden İadesinin Yapılması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Sabit bedel olarak belirlenen ve abonelik esnasında alınan su aboneliği depozito ücretlerinin iadesinde herhangi bir güncelleme yapılmadan abonelik esnasında alınan aynı bedelin iadesinin gerçekleştirildiği görülmüştür.

Belediye Su ve Kanalizasyon Hizmetlerinde Uyulacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik’in “Başvuru sahibinden bilgi ve belge istenmesine ilişkin hususlar” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasının (k) bendinde; belediyelerin, başvuru sahiplerinin su ve atıksu hizmetlerine ilişkin ödeme yükümlülüğünü yerine getirmeme riskine karşılık sözleşme yaparken nakit ya da banka kesin teminat mektubu olarak güvence bedeli talep edebileceği; güvence bedelinin, başvuranın mensubu olacağı abone grubunda üç tahakkuk döneminde tüketilen ve/veya deşarjedilen ortalama su miktarı ile su birim m3 fiyatının çarpılması suretiyle elde edilen toplam bedeli aşmayacak şekilde belirleneceği; kademeli tarife uygulanan başvuran için tarifesindeki en alt kademenin esas alınacağı; abonelik sözleşmesi sona eren abonenin güvence bedelinin iadesinde, su ve atıksu hizmetlerinin verildiği yerdeki son endeks okuma bilgileri aboneye bildirildikten sonra, nakit tahsil edilen güvence bedelinin Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) tablosundaki aylık değişim oranları esas alınmak suretiyle iadenin yapılacağı ay itibarıyla güncelleneceği hüküm altına alınmıştır.

Yapılan incelemede, Bilecik Belediyesi Belediye Meclisince karara bağlanan gelir tarifesinde abonelik esnasında alınmak üzere mesken, ticarethane, inşaat gibi abone gruplarına göre sabit depozito ücreti (güvence bedeli) belirlendiği, yıllar sonra aboneliğin sona ermesiyle sabit belirlenen güvence bedelinin iadesinin, başlangıçta tahsil edilen aynı tutar ile yapıldığı görülmüştür. Su abonelerinden tahsil edilen güvence bedelinin, Belediye Meclisi’nin 09.05.2024 tarih ve 79 Sayılı kararı ile belli bir m3 su bedeli üzerinden alınması ve iadesinin de iade tarihindeki m3 su bedeli üzerinden yapılması uygulamasına 2025 yılında başlandığı görülmüş olsa da 2024 yılında yapılan sabit belirlenen depozito (güvence bedeli) iadesinin TÜFE oranıyla güncellemeden yapıldığı görülmektedir.

2023 yılı Sayıştay Raporıunda yer alan, ancak 2024 yılında da devam eden konuyla ilgili Kamu İdaresi cevabında, güvence bedellerinin aboneye güncellenerek iade edilmesi için tahakkuk, tahsilat ve muhasebe programı alt yapısının oluşturularak yerine getirileceği ifade edilmiştir.

Sonuç olarak, daha önce sabit (nakit) belirlenen su güvence bedelinin zamanı geldiğinde TÜFE oranıyla güncelleme yapılarak iadesinin sağlanması gerekmektedir.