|
ÖZET: 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları, büyükşehir ilçe belediyesinin sabit ve mobil haberleşme altyapısı ile şebekelerinden alınması gereken geçiş hakkı bedellerinin takip ve tahsilatının yapılmadığını ortaya koymuştur. 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun ilgili maddeleri, geçiş hakkı, geçiş hakkı sağlayıcısı ve işletmeci tanımlarını içermekte ve geçiş hakkının kapsamını belirlemektedir. Ayrıca, bu kanun çerçevesinde işletmecilerle geçiş hakkı sağlayıcıları arasında serbest anlaşmalar yapılabileceği düzenlenmiştir.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından yayımlanan yönetmelik, geçiş hakkı ücretlerinin tahsilatına ilişkin usul ve esasları belirlemekte ve bu ücretlerin taşınmaz sahipleri tarafından tahsil edilmesi gerektiğini vurgulamaktadır. 2014 yılından itibaren geçerli olan tarifeye göre, geçiş hakkı ücretleri belirlenen tavan fiyatları aşamayacak ve her mali yıl başında güncellenecektir. Ancak, belediyenin mali kayıtları incelendiğinde, bu bedellerin tahakkuk ve tahsilatına yönelik herhangi bir işlem yapılmadığı tespit edilmiştir. Kamu idaresi, belirtilen hususlarla ilgili gerekli işlemleri gerçekleştireceğini ifade etmiştir. Bu bağlamda, belediyenin telekomünikasyon altyapı ve şebekelerinden alınması gereken geçiş hakkı bedellerinin tahakkuk ve tahsilatını gerçekleştirmesi önem arz etmektedir. |
BULGU: Sabit ve Mobil Haberleşme Altyapı ve Şebekelerinden Alınması Gereken Geçiş Hakkı Bedelinin Takip ve Tahsilatının Yapılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediyenin yetki ve sorumluluk alanı içinde kalan sabit ve mobil haberleşme altyapısı veya şebekelerinde kullanılan her türlü kablo ve benzeri gerece ilişkin geçiş hakkı ücretlerinin takip ve tahsil edilmediği görülmüştür.
5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun “Tanımlar ve Kısaltmalar” başlıklı 3’üncü maddesinin (s), (ş) ve (z) fıkralarında; “Geçiş Hakkı”, “Geçiş Hakkı Sağlayıcısı” ve “İşletmeci” tanımlamaları yapılmıştır. Aynı Kanun’un 22’nci maddesinin birinci fıkrasında “Geçiş hakkının kapsamı” belirlenmiş, 25’inci maddesinde de işletmeci ile geçiş hakkı sağlayıcısının anlaşma serbestisi çerçevesinde geçiş hakkına ilişkin anlaşmalar yapabileceği düzenlenmiştir.
Geçiş hakkı ve bu hakka uygulanacak ücret tarifesine ilişkin usul ve esasların belirlenmesi amacıyla Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından 27.12.2012 tarih ve 28510 sayılı Resmî Gazete’de “Sabit ve Mobil Haberleşme Altyapısı veya Şebekelerinde Kullanılan Her Türlü Kablo ve Benzeri Gerecin Taşınmazlardan Geçirilmesine İlişkin Yönetmelik” yayımlanmıştır. Yönetmelik’te işletmeci ve geçiş hakkı sağlayıcısının geçiş hakkına ilişkin anlaşmaları, belirlenen ilkeler doğrultusunda serbestçe yapabileceği, anlaşma yapmaya ve geçiş hakkına ait ücretlerin tahsiline ise geçiş hakkına konu olan taşınmazın sahibi veya taşınmaz üzerinde hak sahibi olanların yetkili olduğu ifade edilmiştir. 01.01.2014 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere geçiş hakkı ücretleri tarifesi Yönetmelik’e eklenmiş olup geçiş hakkı ücretinin Geçiş Hakkı Ücret Tarifesi’nde belirtilen fiyatları aşamayacağı ve bu fiyatların her mali yılın başında Türkiye İstatistik Kurumunca yayımlanan Üretici Fiyatları Endeksi (ÜFE) oranında artırılacağı hüküm altına alınmıştır.
Buna göre belediyeler tarafından tarifede tavan olarak belirtilen miktarlara da riayet edilmek suretiyle geçiş hakkı talep eden telekomünikasyon firmalarından tahsil edilmek üzere geçiş hakkı ücreti belirlenmesi ve bu ücretlerin geçiş hakkını kullanan işletmecilerden tahsil edilmesi gerekmektedir.
Belediyenin mali kayıtları üzerinde yapılan incelemede, telekomünikasyon alt yapı ve şebekelerinden alınması gereken geçiş hakkı bedellerinin tahakkuk ve tahsiline yönelik herhangi bir işlemde bulunulmadığı görülmüştür.
Kamu idaresince, bulguda tespit edilen hususlara ilişkin olarak gerekli işlemlerin yapılacağı belirtilmiştir.
Yukarıda yer verilen açıklamalar ve değinilen mevzuat hükümleri çerçevesinde İdare tarafından telekomünikasyon alt yapı ve şebekelerinden alınması gereken geçiş hakkı bedellerinin tahakkuk ve tahsil edilmesi gerekmektedir.