BULGU: Şantiye Alanında Depolanan Kumların İlk Madde ve Malzemeler Hesabında İzlenmemesi

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Şantiyede depolanan kumların 150 İlk Madde ve Malzemeler Hesabında izlenmesi gerekirken 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabına kaydedildiği tespit edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 150 İlk Madde ve Malzemeler Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 115’inci maddesinde; bu hesabın kurumlarca satılmak, üretimde veya diğer faaliyetlerde kullanılmak ya da tüketilmek üzere edinilen ilk madde ve malzeme, yarı mamul, mamul, ticari mal, artık ve hurda gibi bir yıl veya faaliyet dönemi içinde tüketilecek veya paraya çevrilecek varlıkların izlenmesi için kullanılacağı hüküm altına alınmıştır.
Aynı Yönetmelik’in 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 190’ıncı maddesinde ise; bu hesabın herhangi bir işin gerçekleşmesini sağlamak veya kolaylaştırmak için yeraltında veya yerüstünde inşa edilmiş her türlü yol, köprü, baraj, tünel, bölme, sarnıç, iskele, hark ve benzeri yapılar ile bunların eklenti ve bütünleyici parçalarının ve bunlardan tahsise konu edilenlerin izlenmesi için kullanılacağı düzenlenmiştir.
Ayrıca taşınır kayıtları ile ilgili olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından 15.01.2021 tarihinde yayımlanan Taşınır Kod Listesinde 150 İlk Madde ve Malzemeler Hesabına ilişkin 12.03.05.05 alt kodunda “Kumlar” adında bir kod da bulunmaktadır.
Bu kapsamda belediyenin şantiyesinde yapılan incelemede, alınan kumların depolandığı ve bunlara ilişkin taşınır kayıtlarının olmadığı görülmüştür. Ödeme evrakı incelendiğinde ise depolanan bu kumların 150 İlk Madde ve Malzemeler Hesabında 12.03.05.05 alt kodunda izlenmesi gerekirken, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabına kaydedildiği tespit edilmiştir. Bu durum 150 İlk Madde ve Malzemeler Hesabı ile 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabının gerçek durumu yansıtmamasına neden olmaktadır.
Sonuç olarak, depolanan kum alımlarının mevzuatı uyarınca taşınır kayıt işlemleri yapılarak 150 İlk Madde ve Malzemeler Hesabında izlenmesi gerekmektedir.
Kamu idaresinin cevabında, kum alımlarında ödeme emri düzenlenirken 150 İlk Madde ve Malzemeler Hesabı kullanılmaya başlandığı ifade edilmiştir. Ancak, bulgu konusu hususa yönelik 2022 yılında yapılan kayıtların 2021 yılı dönem sonu mali tablolarındaki hatayı düzeltici bir etkisi bulunmamaktadır.


ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporu’na göre, Büyükşehir İlçe Belediyesi şantiyesinde depolanan kumların 150 İlk Madde ve Malzemeler Hesabı yerine 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabına kaydedildiği tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’ne göre, kumların 150 Hesapta izlenmesi gerektiği belirtilmiştir. Bu durum, ilgili hesapların gerçek durumu yansıtmadığına ve taşınır kayıtlarının eksik olduğuna işaret etmektedir. Kamu idaresi, 2022 yılında kum alımlarında 150 Hesabın kullanılmaya başlandığını belirtse de, bu durum 2021 yılı mali tablolarındaki hatayı düzeltmemektedir.