|
ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Makine ve Kimya Endüstrisi AŞ Hurda İşletmesi Müdürlüğü’ne satılan hurdaların, kayıtlı değerleri üzerinden hesaplardan çıkarılmadığını ortaya koymaktadır. Kullanılamaz hale gelen maddi duran varlıkların elden çıkarılması sürecinde, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 215’inci maddesine uygun olarak gerekli muhasebe kayıtlarının yapılmadığı tespit edilmiştir. Bu durum, elden çıkarılan malzemelerin hala ambarda bulunduğunu ve 2023 yılı bilançosuna yansıdığını göstermektedir.
Üniversitenin 600 Gelirler Hesabı incelendiğinde, 2023 yılında 615,60 TL tutarında hurda satış geliri elde edildiği belirlenmiştir. Ancak, bu satışa ilişkin kayıtların eksikliği, 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı ile 299 Birikmiş Amortismanlar Hesabı’na gerekli alacak ve borç kayıtlarının yapılmamasına yol açmıştır. Sonuç olarak, bu durum, kayıtlı değer üzerinden hatalara neden olmuş ve 949.480,49 TL tutarında hurdanın hala ambarda bulunduğu sonucunu doğurmuştur. Kamu İdaresi, tespit edilen hususlarla ilgili gerekli işlemlerin yapıldığını belirtse de, 2024 yılında yapılan kayıtların 2023 yılı mali tablolarındaki hataları düzeltme etkisi bulunmamaktadır. Bu nedenle, maddi duran varlıkların satışında gerekli muhasebe işlemlerinin eksikliği, önemli finansal hatalara yol açmıştır. |
BULGU: Satılan Hurdaların Kayıtlı Değerleri Üzerinden Hesaplardan Çıkarılmaması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Kırılma, bozulma veya eskime gibi nedenlerle kullanılamayacak veya tüketilemeyecek hale gelenler ile kullanılma olanağını yitiren maddi duran varlıklardan Makine ve Kimya Endüstrisi AŞ Hurda İşletmesi Müdürlüğüne satılan hurdaların hesaptan çıkarılmadığı görülmüştür.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 215’inci maddesinde; Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabında kayıtlı stok ve varlıklardan satılmak suretiyle elden çıkarılanların, bir taraftan kayıtlı değeri bu hesaba, satış bedeli ile net değeri arasındaki olumlu fark 600 Gelirler Hesabına alacak, satış bedeli 100 Kasa Hesabı veya 102 Banka Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara, ayrılmış olan amortisman tutarları 299 Birikmiş Amortismanlar Hesabına, satış bedeli ile net değeri arasındaki olumsuz fark 630 Giderler Hesabına borç; diğer taraftan satış bedeli 800 Bütçe Gelirleri Hesabına alacak, 805 Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedileceği ifade edilmiştir.
Üniversitenin 600 Gelirler Hesabının incelenmesinde; 2023 yılında 615,60 TL tutarında hurda satış geliri elde ettiği tespit edilmiştir. Satılan hurdanın; kayıtlı değeri üzerinden 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabına alacak, 299 Birikmiş Amortismanlar Hesabına borç yazılmak suretiyle kayıtlardan düşülmesi gerekmektedir. Ancak bu kayıtların yapılmaması elden çıkarılan malzemenin fiilen hurdalıkta olduğu, bir başka ifadeyle 2023 yılı bilançosuna da yansıdığı üzere ambarda 949.480,49 TL tutarında hurda bulunduğu gibi bir sonuca sebep olmaktadır.
Kamu İdaresince, bulguda tespit edilen hususlara ilişkin olarak gerekli işlemin yapıldığı belirtilmiştir. Ancak, bulgu konusu hususa yönelik 2024 yılında yapılan kayıtların 2023 yılı dönem sonu mali tablolarındaki hatayı düzeltici bir etkisi bulunmamaktadır.
Sonuç olarak, maddi duran varlıklardan çıkarılıp Makine ve Kimya Endüstrisi Hurda İşletmesi Müdürlüğüne satılan hurdaların 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabına alacak, 299 Birikmiş Amortismanlar Hesabına borç kaydedilmemesi kayıtlı değer kadar hataya sebep olmuştur.