BULGU: Satın Alınan Yazılımların Haklar Hesabında İzlenmemesi

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri

Komutanlığa bağlı bazı birimlerce satın alınan yazılımlara ilişkin tutarların 260 Haklar Hesabı yerine 630 Giderler Hesabına kaydedilerek doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 260 Haklar Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 194’üncü maddesinde; bu hesabın bedeli karşılığı edinilen hukuki tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler dolayısıyla yapılan ve ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi için, 268 Birikmiş Amortismanlar ve Değer Düşüklüğü Karşılığı Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 202’nci maddesinde ise bu hesabın maddi olmayan duran varlık bedellerinin, yararlanma süresi içinde giderleştirilmesi ve hesaben yok edilmesi ile maddi olmayan duran varlıklar için ayrılan değer düşüklüğü karşılıklarınının izlenmesi için kullanılacağı ifade edilmiştir.
Belirtilen mevzuat hükümlerine göre yazılım, lisans, bilgisayar programı ve sertifika gibi haklara ilişkin tutarların 260 Haklar Hesabında izlenmesi ve yılı sonunda tamamen amorti edilmesi, önceki dönemlerde tamamen amorti edilmiş olanlar için yapılan harcamaların ise varlığın maliyet bedeline eklenmeksizin doğrudan giderleştirilmesi gerekmektedir.
Uygulamada, satın alınan yazılımlara ilişkin tutarların 260 Haklar Hesabında izlenmesi gerekirken 630 Giderler Hesabına alınarak doğrudan giderleştirildiği, Haklar Hesabına kaydedilmeyen tutarlar için 268 Birikmiş Amortismanlar ve Değer Düşüklüğü Karşılığı Hesabının muhasebe kayıtlarında eksik yer aldığı, dolayısıyla anılan hesaplar itibarıyla temel mali tablolarda 4.957.629,00 TL hataya neden olunduğu tespit edilmiştir.
Kamu idaresince bulgu doğrultusunda işlem tesis edilmesi için ilgili birimlere yazı yayımlandığı ifade edilmiştir.
Yönetmelik hükümlerine uygun olarak yazılım, lisans, bilgisayar programı ve sertifika gibi alımların doğrudan giderleştirilmesi yerine Haklar Hesabında izlenmesi gerekmektedir.


ÖZET: 2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, bazı genel bütçeli idareler ve tesisleri komutanlığına bağlı birimlerce satın alınan yazılımların tutarları, 260 Haklar Hesabı yerine 630 Giderler Hesabına kaydedilerek doğrudan giderleştirilmiştir. Bu durum, ilgili mevzuat hükümlerine aykırı olup, toplamda 4.957.629,00 TL’lik bir hata ile sonuçlanmıştır. Kamu idaresi, bu bulgu doğrultusunda gerekli işlemleri gerçekleştirmek üzere ilgili birimlere yazı yayımlamıştır. Yazılım ve benzeri alımların, doğrudan giderleştirilmek yerine Haklar Hesabında izlenmesi gerekmektedir.