ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir Belediyesi tarafından gerçekleştirilen bazı asfalt serim işlerinde numune alınmaması veya geç alınması gibi ciddi sorunları ortaya koymuştur. İhaleye konu olan asfalt uygulamalarında, Asfalt Uygulama Teknik Şartnamesi’nin 5. maddesi gereğince, malzeme ve uygulamaların belirlenen standartlara uygun olması ve bu durumun ilgili testlerle kanıtlanması gerektiği vurgulanmaktadır. Ancak yapılan incelemelerde, bazı asfalt serimlerinden hiç numune alınmadığı ve kalite kontrol deneylerinin hakediş dosyasıyla birlikte sunulmadan sonraki hakedişlerde verildiği tespit edilmiştir.

Örnekler arasında, Anadolu Yakası’ndaki Selimpaşa Mahallesi’nde 5598 tonluk asfalt seriminden numune alınmaması, Çekmeköy’de 20.303 tonluk serimden yalnızca bir mahal için numune alınması ve Maltepe Demokrasi Caddesi’nde 7127 tonluk serimden numune alınmaması gibi durumlar bulunmaktadır. Ayrıca, İstanbul genelindeki çeşitli asfalt serimlerinde de benzer hatalı uygulamalar gözlemlenmiştir.

Bu bulgular ışığında, İdare, serim sonrası kalite kontrol deneyleri ve testlerinin şartnameye uygun şekilde yapılması için gerekli önlemleri alacağına dair taahhütte bulunmuştur. Sonuç olarak, asfalt imalatlarının kalite kontrol süreçlerinin titizlikle yürütülmesi büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Serimi Yapılan Bazı Asfaltlardan Herhangi Bir Numune Alınmaması veya Geç Alınması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi

İdarece ihalesi yapılarak serimi yapılan bazı asfalt serim işlerinde herhangi bir numune alınmadığı ve imalatın girdiği hakedişle birlikte verilmesi gereken kalite kontrol deneyleri ve testlerinin ise sonraki hakedişlerde verildiği görülmüştür.

İdarece ihale edilen asfalt işlerinin Asfalt Uygulama Teknik Şartnamesi’nin 5’inci maddesinde; malzemeler ve uygulamaların Karayolu Teknik Şartnamesi’nde belirtilen standartlarda ilgili deney metotlarına; hazırlama, serme ve sıkılaştırma sıcaklığı şartlarına uygun olacağı, işin bu Şartnamede belirtilen usul ve yöntemlerle yapıldığının ilgili testlerle kanıtlanacağı ve aksi durumda bedelinin ödenmeyeceği belirtilmektedir.

Aynı Şartname’nin 6’ncı maddesinde ise işin yapımı sırasında; teknik şartnameye ve ilgili standartlara göre yapılması, gerekli kalite kontrol deneyleri ve testlerinin yapılarak, düzenlenen deney ve test sonuçlarının hakediş dosyası ile birlikte İdareye verilmesi gerektiği düzenlemesine yer verilmiştir.

Yapılan incelemede, asfalt ihaleleri kapsamında serimi yapılan bazı mahallerden hiç numune alınmadığı, yapılan işlere ilişkin yaptırılan kalite kontrol deneyleri ve testlerinin ise hakediş dosyası ile birlikte İdareye teslim edilmeden şartnameye aykırı olarak sonraki hakedişlerde verildiği anlaşılmış olup mahal bazında serimi yapılan asfaltlardan bazılarından numune alındığı, geriye kalan ve yüklü miktarda serim yapılan asfaltlardan ise herhangi bir numune alınmadığı ve buna rağmen hakediş ödemlerinin yapıldığı tespit edilmiştir.

Söz konusu hatalı uygulamaya ilişkin bazı örnekler şu şekildedir:

– 2022/425263 İhale Kayıt Numaralı Anadolu Yakası Genelindeki Yollarda Asfalt Kaplama-Yama Yapılması ile Baca-Izgara Yükseltme İşi kapsamında Selimpaşa Mahallesi D- 100 Karayolu üzerine yan, kuzey ve güney yollarında 5598 tonluk serim imalatlarından numune alınmadığı,

– Çekmeköy’e yapılan asfalt serimlerinde ise 6 mahalle toplamda 20.303 tonluk serim imalatından sadece tek mahale dökülen 1344 tonluk serim için numune alındığı yaklaşık 19.000 tonluk beş mahal için herhangi bir numune alınmadığı,

– Maltepe Demokrasi Caddesine 7.127 tonluk serim imalatlarından numune alınmadığı,

– 2022/413907 ihale kayıt numaralı İstanbul Genelindeki Yollarda Kullanılmak Üzere Mamul Asfalt ve Yapıştırıcı Malzeme Temini, Nakli ve Serimi İşi kapsamında serimi yapılan asflatlardan ise Başakşehir İstiklal Caddesi, Sarıyer Tüneli çıkış bağlantı kolu ve Sultangazi İETT peron içine yapılan serim işleri için nume alınmadığı,

Anlaşılmış olup farklı ihaleler bazında da hatalı uygulamaya ilişkin örnekleri çoğaltmak mümkündür.

Yukarıda yer verilen denetim tespiti üzerine, İdare tarafından özetle; serimi yapılan asfalt imalatları sonunda kalite kontrol deneyleri ve testlerinin Şartnameye uygun olarak gerçekleştirilmesi hususunda gerekli hassasiyetin gösterileceği ifade edilmiştir.

Sonuç olarak, ilgili imalatlar sonunda kalite kontrol deneyleri ve testlerinin Şartnameye uygun olarak gerçekleştirilmesi gerekmektedir.