ÖZET: Belediye şirketinin Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) yapması gereken bildirimlerin zamanında gerçekleştirilmediği tespit edilmiştir. Bu gecikmeler, 2024 yılı içinde toplamda 252.491,00 TL tutarında idari para cezası ve gecikme faizi ödenmesine yol açarak ek mali yükümlülükler doğurmuştur. 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, işverenlerin iş kazalarını ve sigortalı bildirimlerini belirli süreler içinde SGK’ya iletme yükümlülüklerini açıkça düzenlemektedir.

Belediye şirketinin iş kazası, sigortalı işe giriş ve aylık prim hizmet bildirgelerini mevzuatta belirtilen süreler içinde sunmaması, hem mali kayıplara hem de çalışanların hak kayıplarına neden olabilecek ciddi sonuçlar doğurabilir. Ayrıca, bu durum iş hukuku çerçevesinde şirketin karşılaşabileceği yaptırımları da beraberinde getirmektedir.

Kamu idaresinin açıklamasında, SGK bildirimlerinin zamanında ve eksiksiz yapılmasını sağlamak amacıyla iç kontrol mekanizmalarının oluşturulacağı ve sorumlu birimlerin denetimlerinin artırılacağı belirtilmiştir. Bu önlemler, bildirim süreçlerinin etkin bir şekilde yönetilmesi açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: SGK Bildirimlerinin Zamanında Yapılmaması Nedeniyle Belediye Şirketi Tarafından Ek Mali Külfete Katlanılması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Belediye şirketi tarafından Sosyal Güvenlik Kurumuna (SGK) verilmesi gereken bildirimlerin zamanında yapılmadığı ve bu gecikmeler nedeniyle şirketin ek mali külfete katlandığı tespit edilmiştir.

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nun “İş kazası ve meslek hastalıklarının kayıt ve bildirimi” başlıklı 14’üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinde, işverenin iş kazalarını, meydana geldiği tarihten itibaren üç iş günü içinde Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirmekle yükümlü olduğu ifade edilmiştir.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun “Sigortalı bildirimi ve tescili” başlıklı 8’inci maddesinde, işverenlerin sigortalı sayılan kişileri, sigortalılık başlangıç tarihinden önce sigortalı işe giriş bildirgesi ile Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirmekle yükümlü olduğu hüküm altına alınmıştır.

5510 sayılı Kanunun “Prim belgeleri ve işyeri kayıtları” başlıklı 86’ncı maddesinin birinci fıkrasında; işverenlerin 4’üncü ve 5’inci maddelere tabi sigortalılar ile sosyal güvenlik destek primine tabi sigortalılar için Sosyal Güvenlik Kurumuna aylık prim ve hizmet belgelerini süresi içinde ve belirlenen usule uygun şekilde vermesi zorunlu olduğu, bu belgelerin şekli, içeriği, ekleri ve verilme süresi SGK tarafından çıkarılan yönetmelikle belirleneceği ifade edilmiştir. Bu kapsamda Aylık Prim ve Hizmet Belgesinin Sosyal Güvenlik Kurumuna Verilmesine ve Primlerin Ödenme Sürelerine Dair Usul Ve Esaslar Hakkında Tebliğ çıkarılmış ve aylık prim ve hizmet belgelerinin en geç hangi tarihe kadar SGK’ya gönderileceği belirtilmiştir.

Belediye şirketi tarafından iş kazası bildirimi, sigortalı işe giriş bildirimi ve aylık prim ve hizmet bildirgelerinin mevzuatta öngörülen süreler içinde Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılmadığı tespit edilmiştir. Bu gecikmeler nedeniyle 2024 yılı içinde toplam 252.491,00 TL tutarında idari para cezası ve gecikme faizi ödenerek ek mali külfete katlanılmıştır.

Belediye şirketi tarafından SGK bildirimlerinin süresinde yapılmaması, idari para cezaları ve gecikme faizleri nedeniyle şirketin mali yükünün artmasına neden olmaktadır.

Ayrıca, iş kazası bildiriminin süresinde yapılmaması, çalışanların hak kayıplarına yol açabilecek ve şirketi iş hukuku kapsamında ciddi yaptırımlarla karşı karşıya bırakabilecektir.

Kamu idaresi tarafından verilen cevapta özetle, SGK bildirimlerinin zamanında ve eksiksiz yapılmasını temin edecek iç kontrol mekanizmalarının oluşturulacağı ve sorumlu birimlerin denetim ve takibinin sağlanacağı ifade edilmiştir.

SGK bildirimlerinin zamanında ve eksiksiz olarak yapılmasını sağlayacak iç kontrol mekanizmalarının oluşturulması, bildirim süreçlerinden sorumlu birimlerin denetim ve takibinin sağlanması gerekmektedir.