|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, bir ilçe belediyesinin personel giderlerinin mevzuatta belirlenen sınırları aştığını ortaya koymuştur. Belediyenin, İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri için belirlenen usul ve esaslara uygun olarak, toplam personel giderlerinin yıllık bütçe gelirlerinin yüzde kırkını geçmemesi gerektiği belirtilmiştir. Ancak yapılan incelemeler sonucunda, 2023 yılı kesinleşmiş bütçe gelirinin 11.734.947,67 TL olduğu ve 2024 yılı için belirlenen yeniden değerleme katsayısı ile bu tutarın yüzde kırkının 7.438.079,23 TL olarak hesaplandığı, buna karşın toplam personel giderlerinin 17.802.479,87 TL olduğu tespit edilmiştir.
Bu durum, belediyenin personel giderlerinin mevzuatla belirlenen üst sınırın önemli ölçüde aşıldığını göstermektedir. 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin ilgili maddeleri uyarınca, personel alımlarının ve giderlerinin bu sınırları aşmaması gerektiği vurgulanmaktadır. Dolayısıyla, belediyenin personel istihdamını mevzuatta belirtilen sınırlar içinde gerçekleştirmesi ve yeni personel alımına gitmemesi gerekmektedir. Ayrıca, mevcut personel giderlerinin de belirlenen oranların altına indirilmesi önem arz etmektedir. |
BULGU: Şirket Personeli Dahil Personel Giderlerinin Mevzuatta Belirlenen Sınırın Üzerinde Olması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Belediyenin 2024 yılı personel giderlerinin İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bağlı Kuruluşları ile Bunların Üyesi Olduğu Mahalli İdare Birliklerinin Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmetlerinin Gördürülmesine İlişkin Usul ve Esaslar’da belirlenen sınırların üzerinde olduğu görülmüştür.
375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin Ek 20’nci maddesine istinaden 09/04/2018 tarih ve 11608 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla kabul edilen “İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bağlı Kuruluşları ile Bunların Üyesi Olduğu Mahalli İdare Birliklerinin Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmetlerinin Gördürülmesine İlişkin Usul ve Esaslar” 28/04/2018 tarihli 30405 sayılı Resmî Gazete’de yürürlüğe girmiştir. Bu kapsamda mahalli idarelerin personel çalıştırılmasına dayalı hizmetlerinin gördürüleceği şirketlerde işçilerin işe alımı, işçilere ilişkin personel giderlerinin toplam giderler içindeki payına ilişkin üst sınırları, ilk defa alınacak işçilere ilişkin belirlenecek ölçütleri esas alarak yıllık sınırlamaları ve bu kapsamdaki alımlar ile harcamaları izlemeye ilişkin hususlar belirlenmiştir.
Usul ve Esaslar’ın “Personel giderlerinin toplam giderler içindeki payına ilişkin üst sınır” başlıklı 5’inci maddesine göre idarelerin, şirket personeli de dâhil yıllık toplam personel giderlerinin idarenin gerçekleşen en son yıl bütçe gelirleri toplamının her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılması sonucu bulunacak miktarın yüzde kırkını aşamayacağı, bu oranın büyükşehir belediyelerinde yüzde otuz olarak uygulanacağı, yıl içerisinde aylık ve ücretlerde beklenmedik bir artışın meydana gelmesi sonucunda personel giderlerinin söz konusu oranları aşması durumunda, cari yıl ve izleyen yıllarda personel giderleri bu oranların altına ininceye kadar idare şirketlerine yeni personel alımı yapılamayacağı belirtilmiştir.
Buna göre Belediyenin şirket personeli de dâhil yıllık toplam personel giderlerinin, gerçekleşen en son yıl bütçe gelirlerinin 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’na göre belirlenecek yeniden değerleme katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarın yüzde kırkını aşamayacağı anlaşılmaktadır.
Yapılan incelemede, Belediyenin 2023 yılı kesinleşmiş bütçe gelirinin 11.734.947,67 TL olduğu, bu tutarın 2024 yılı yeniden değerleme katsayısı olan %58,46 ile çarpımı sonucu bulunan tutarın yüzde kırkının 7.438.079,23 TL olduğu, ancak 2024 yılı şirket personeli de dâhil yıllık toplam personel giderlerinin 17.802.479,87 TL olduğu, böylece personel giderleri açısından mevzuatla belirlenmiş üst sınırın önemli miktarda aşıldığı tespit edilmiştir.
Bu itibarla, personel istihdamının mevzuatla belirlenen üst sınırı aşmayacak şekilde yapılması ve yeni personel alımı yapılmaması, personel giderlerinin mevzuatta belirtilen oranın altına indirilmesi gerekmektedir.