ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, belediye şirket personeli dahil olmak üzere yıllık toplam personel giderlerinin mevzuatta belirlenen yasal sınırları aştığını ortaya koymuştur. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 49. maddesinin sekizinci fıkrası gereği, belediyenin toplam personel giderleri, en son kesinleşmiş bütçe gelirlerinin yeniden değerleme oranında artırılması sonucu belirlenen miktarın yüzde otuzunu geçememektedir. Ayrıca, 28.04.2018 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan düzenlemelere göre, bu giderlerin toplamı, bütçe gelirlerinin yeniden değerleme oranında artırılması sonucunda belirlenen miktarın yüzde kırkını aşmamalıdır.

Yeniden değerleme oranı %58,46 olarak belirlenmiş olup, belediyenin 2023 yılı kesinleşmiş bütçe gelirleri toplamı 1.110.592.800,46 TL’dir. Bu tutarın yeniden değerleme oranında artırılması sonucunda 1.759.845.351,61 TL’ye ulaşılmakta, ancak yıllık toplam personel gider limitinin 703.938.141,64 TL olduğu görülmektedir. İncelemeler sonucunda, toplam personel giderinin 1.168.845.935,3 TL olduğu ve bu miktarın mevzuatta belirlenen sınırın %66,42 oranında aşıldığı tespit edilmiştir.

Kamu İdaresi, bu bulgulara ilişkin gerekli önlemlerin alınacağına dair bir açıklama yapmıştır. Personel giderlerinin yasal sınırlara uygun hale getirilmesi ve istihdam politikalarının bu çerçevede düzenlenmesi, gelecekteki bütçe yönetimi açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Şirket Personeli Dahil Personel Giderlerinin Mevzuatta Belirlenen Sınırın Üzerinde Olması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Kamu İdaresi tarafından belediye şirket personeli de dahil ödenen yıllık toplam personel giderlerinin, en son kesinleşmiş bütçe gelirlerinin yeniden değerleme oranında artırılması suretiyle bulunan yasal sınırı aştığı görülmüştür.

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Norm kadro ve personel istihdamı” başlıklı 49’uncu maddesinin sekizinci fıkrasında belediyenin yıllık toplam personel giderinin, gerçekleşen en son yıl bütçe gelirlerinin 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’na göre belirlenecek yeniden değerleme oranında artırılması sonucunda bulanacak miktarın yüzde otuzunu aşamayacağı hüküm altına alınmıştır.

28.04.2018 tarih ve 30405 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bağlı Kuruluşları İle Bunların Üyesi Olduğu Mahalli İdare Birliklerinin Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmetlerinin Gördürülmesine İlişkin Usul ve Esaslar’ın “Personel Giderlerinin Toplam Giderler İçindeki Payına İlişkin Üst Sınır” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında idarelerin, şirket personeli de dahil yıllık toplam personel giderlerinin, idarenin gerçekleşen en son yıl bütçe gelirleri toplamının her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı Kanun’a göre belirlenecek yeniden değerleme oranında artırılması sonucunda bulanacak miktarın yüzde kırkını aşamayacağı, yıl içerisinde aylık ve ücretlerde beklenmedik bir artışın meydana gelmesi sonucunda personel giderlerinin söz konusu oranları aşması halinde cari yıl ve izleyen yıllarda personel giderleri bu oranların altına ininceye kadar yeni personel alımı yapılamayacağı düzenlenmiştir.

Yukarıdaki mevzuat hükümleri uyarınca yeniden değerleme oranının %58,46 olarak ilan edildiği, Belediyenin 2023 yılı kesinleşmiş bütçe gelirleri toplamının 1.110.592.800,46 TL olduğu ve bu tutarın yeniden değerleme oranında artırılması sonucunda 1.759.845.351,61 TL tutarına ulaşıldığı, şirket personeli de dahil olmak üzere yıllık toplam personel gider limitinin 703.938.141,64 TL olduğu görülmüştür.

Yapılan incelemede, belediye şirket personeli de dahil olmak üzere yıllık toplam 1.168.845.935,3 TL personel gideri gerçekleştirildiği, bu tutarın mevzuata göre belirlenen tutara oranının %66,42 olduğu ve öngörülen %40 oranındaki yasal sınırın aşıldığı tespit edilmiştir.

Kamu İdaresi cevabında, bulgu içeriğinde yer alan tespitler için izleyen dönemlerde gerekli dikkat ve özenin gösterileceği ifade edilmiştir

Kamu İdaresi tarafından personel giderlerine ilişkin yasal sınırlara riayet edilmesi, izleyen yıllarda personel giderlerinin mevzuatta belirlenen sınırı aşmayacak düzeye getirilmesi ve istihdam politikalarında bu hususun dikkate alınması gerekmektedir.