ÖZET: Şirketin kendi kaynaklarıyla ürettiği demirbaşların muhasebe kayıtlarına alınmadığı tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, masa, dolap, ofis mobilyası ve sıfır atık konteyneri gibi ekonomik değere sahip varlıklar, muhasebe sisteminde izlenmemektedir. 21447 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan (1) Seri Nolu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği, “Parayla Ölçülebilme” ve “Tam Açıklama” ilkelerini vurgulamakta; bu ilkeler doğrultusunda, varlıkların muhasebe kayıtlarında doğru bir şekilde yer alması gerektiği belirtilmektedir.

Şirketin Teknik İşler Müdürlüğü tarafından üretilen bu demirbaşların, 255-Demirbaşlar Hesabı’nda yer alması gerekmektedir. Ancak, bu varlıkların muhasebe kayıtlarında izlenmemesi, 2024 yılı mali tablolarında bu hesabın gerçeği yansıtmadığını göstermektedir. Şirketin muhasebe sisteminin gereklilikleri doğrultusunda, ömrü bir yıldan fazla olan varlıkların ilgili hesaplarda izlenmesi, mali tabloların güvenilirliğini artırmak için elzemdir.

Üretimi gerçekleştirilen bazı demirbaşlar arasında, Aşık Veysel Otoparkı için üretilen dolap, O.S.G.B. eski arşiv için masa ve dolaplar, Muhasebe Müdürlüğü ofisi için masa ve etajer gibi çeşitli ürünler bulunmaktadır. Bu durum, şirketin varlık yönetimi açısından önemli bir eksiklik olduğunu ortaya koymaktadır.

BULGU: Şirketin Kendi İmkanları ile Ürettiği Demirbaşların Muhasebe Kayıtlarına Alınmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Belediye Şirketi

Şirketin kendi imkânları ile üretimini gerçekleştirdiği masa, dolap, ofis mobilyası ve sıfır atık konteyneri gibi ekonomik değeri olan demirbaş niteliğindeki varlıkların muhasebe kayıtlarında izlenmediği görülmüştür.

tarih ve 21447 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan (1) Seri Nolu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’nde “Parayla Ölçülebilme” ve “Tam Açıklama” kavramları, muhasebenin temel kavramları arasında sayılmıştır. Buna göre; “Parayla Ölçülebilme” kavramı; parayla ölçülebilen iktisadi olay ve işlemlerin muhasebeye ortak bir ölçü olarak para birimiyle yansıtılmasını, “Tam Açıklama” kavramı ise; mali tabloların bu tablolardan yararlanacak kişi ve kuruluşların doğru karar vermelerine yardımcı olacak ölçüde yeterli, açık ve anlaşılır olmasını ifade etmektedir. Diğer yandan söz konusu Tebliğde; işletme faaliyetlerinin yürütülmesinde kullanılan her türlü büro makine ve cihazları ile döşeme, masa, koltuk, dolap, mobilya gibi maddi varlıkların 255-Demirbaşlar Hesabında izleneceği; bu hesabın, varlıkların satınalma, devir, inşa veya imal bedelleriyle borçlandırılacağı ifade edilmiştir.

Şirketin Teknik İşler Müdürlüğü’nün atölyelerinde üretmiş olduğu ve şirket bünyesinde kullanıma sunulan, ekonomik değere sahip demirbaş niteliğindeki varlıkların muhasebe kayıtlarında izlenmediği anlaşılmıştır. Böylece 2024 yılı mali tablolarında 255-Demirbaşlar Hesabı olması gerektiğinden daha az görünmektedir.

Şirketin tabi olduğu muhasebe sisteminin bir gerekliliği olarak, şirket varlıklarının yönetiminin sağlıklı bir şekilde yapılabilmesi ve mali tabloların okuyucularına doğru ve güvenilir bilgi sunabilmesi için ömrü bir yıldan fazla olan varlıkların ilgili duran varlık hesaplarında izlenmesi gerekmektedir.

Tablo 3: 2024 Yılı İçerisinde Üretimi Gerçekleştirilen Bazı Demirbaşlar ve Üretim Adetleri

Kullanıma Sunulan Birim Üretilen Demirbaş Adet
Aşık Veysel Otoparkı Gişe 107x 65x 45 Cm Dolap 2 Adet
Makine İkmal Müdürlüğü Şoförler Odası 70x 60 Cm Anahtar Dolabı 1 Adet
O.S.G.B. Eski Arşive Masa 9 Adet
O.S.G.B. Eski Arşive Dolap 20 Adet
O.S.G.B. Eski Arşive Etajer 15 Adet
Muhasebe Müdürlüğü Ofisine Masa 1 Adet
Muhasebe Müdürlüğü Ofisine Etajer 1 Adet
Eğitim ve Kalite Birimi Dosya Dolabı 1 Adet
Makine İkmal Müdürlüğü Ofisi Dosya Dolabı 1 Adet
Anaokulları Müdürlüğü Ofisi Dosya Dolabı 1 Adet
Personel Müdürlüğü 4 Kapaklı Dosya Dolabı 1 Adet
İnciraltı Karavan Parkı Gişesi Masa 1 Adet
Mavişehir Anaokulu Petek Korumalık 1 Adet
Genel Müdürlük Toplantı Masası 1 Adet
Personel Müdürlüğü Ofisi Dosya Dolabı 4 Adet
Genel Müdürlük Sekretarya Ofisi Dolap 1 Adet
O.S.G.B. Yeni Hemşire Odası Faaliyet Masası 8 Adet