|
ÖZET: Şirketin yabancı kaynaklarının öz kaynaklarını aşması, finansal gider kısıtlamasına tabi olmasına neden olmaktadır. 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 11’inci maddesi, kredi kuruluşları ve benzeri finansal kurumlar dışında kalan işletmelerin, yabancı kaynakları öz kaynaklarını aştığında, bu aşan kısma ilişkin giderlerin %10’unun kanunen kabul edilmeyen gider (KKEG) olarak değerlendirileceğini belirtmektedir. 25.05.2021 tarihli tebliğde de bu durumun detayları açıklanmıştır.
Yapılan denetimlerde, şirketin yabancı kaynaklarının öz kaynaklarını geçmesi nedeniyle, bu kaynaklara ilişkin faiz, komisyon ve benzeri giderlerin %10’luk kısmının KKEG olarak kurum kazancına eklendiği tespit edilmiştir. Bu durum, şirketin mali tablolarında yabancı kaynak ve öz sermaye dengesinin bozulmasına yol açmakta ve öz kaynakların azalmasına sebep olmaktadır. Şirket, öz kaynak ve yabancı kaynak dengesini sağlama taahhüdünde bulunmuş, bu dengeyi koruyarak finansal gider kısıtlamalarından etkilenmemeyi hedeflemektedir. Sonuç olarak, şirketin kullandığı yabancı kaynaklara ilişkin giderlerin, 5520 sayılı Kanun’un belirttiği oranlar içinde kalması için öz kaynak ve yabancı kaynak dengesinin sağlanması kritik bir öneme sahiptir. Bu denge, şirketin mali sağlığını koruyarak, gelecekteki finansal yükümlülüklerini daha sürdürülebilir hale getirecektir. |
BULGU: Şirketin Yabancı Kaynaklarının Öz Kaynaklarını Geçmesi Sebebiyle Finansal Gider Kısıtlamasına Tabi Olması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Belediye Şirketi
Şirketin yabancı kaynaklarının öz kaynaklarını geçmesi sebebiyle finansal gider kısıtlamasına tabi olduğu görülmüştür.
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu’nun “Kanunen Kabul Edilmeyen Giderler” başlıklı 11’inci maddesinin (i) bendinde;
“Kredi kuruluşları, finansal kuruluşlar, finansal kiralama, faktoring ve finansman şirketleri dışında, kullanılan yabancı kaynakları öz kaynaklarını aşan işletmelerde, aşan kısma münhasır olmak üzere, yatırımın maliyetine eklenenler hariç, işletmede kullanılan yabancı kaynaklara ilişkin faiz, komisyon, vade farkı, kâr payı, kur farkı ve benzeri adlar altında yapılan gider ve maliyet unsurları toplamının %10’unu aşmamak üzere Cumhurbaşkanınca kararlaştırılan kısmı. Belirlenecek oranı sektörler itibarıyla farklılaştırmaya Cumhurbaşkanı, bendin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.” denilmektedir.
25.05.2021 tarih 31491 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kurumlar Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 1)’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Seri No: 18)’de ise;
“6322 sayılı Kanunun 37 nci maddesiyle 1/1/2013 tarihinden itibaren yürürlüğe girmek üzere 5520 sayılı Kanunun 11 inci maddesinin birinci fıkrasına eklenen (i) bendiyle; kredi kuruluşları, finansal kuruluşlar, finansal kiralama, faktoring ve finansman şirketleri dışında, kullanılan yabancı kaynakları öz kaynaklarını aşan işletmelerde, aşan kısma münhasır olmak üzere, yatırımın maliyetine eklenenler hariç, işletmede kullanılan yabancı kaynaklara ilişkin faiz, komisyon, vade farkı, kâr payı, kur farkı ve benzeri adlar altında yapılan gider ve maliyet unsurları toplamının %10’unu aşmamak üzere Cumhurbaşkanınca kararlaştırılan kısmı kanunen kabul edilmeyen gider (KKEG) olarak kabul edilmiştir. Ayrıca, bu oranı sektörler itibarıyla farklılaştırmaya Cumhurbaşkanı, bendin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Hazine ve Maliye Bakanlığı yetkili kılınmıştır.
Cumhurbaşkanı bu yetkisini 4/2/2021 tarihli ve 31385 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 3/2/2021 tarihli ve 3490 sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla kullanmış olup bu Kararda 1/1/2021 tarihinden itibaren başlayan vergilendirme dönemi kazançlarına uygulanmak üzere söz konusu gider ve maliyet unsurlarının %10’unun kurum kazancının tespitinde indiriminin kabul edilmeyeceği düzenlenmiştir. Dolayısıyla, yabancı kaynakları öz kaynaklarını aşmış olan kurumlar vergisi mükelleflerinin, aşan kısımla sınırlı olmak üzere, yabancı kaynaklara ilişkin faiz, komisyon, vade farkı, kâr payı, kur farkı ve benzeri adlar altında yapılan gider ve maliyet unsurları toplamının %10’luk kısmı, kurum kazancının tespitinde KKEG olarak dikkate alınacaktır. …”
hükümleri yer almaktadır.
Belirtilen mevzuat hükümlerinde yabancı kaynakları öz sermayesinin üzerinde olan kurumlar vergisi mükelleflerinin, işletmede kullanılan yabancı kaynaklara ilişkin faiz, komisyon, vade farkı, kâr payı, kur farkı ve benzeri adlar altında yapılan gider ve maliyet unsurları toplamının %10’u kazancın tespitinde gider olarak dikkate alınmayacak ve Kanunen Kabul edilmeyen gider olacaktır.
Yapılan incelemelerde, Şirketin yabancı kaynaklarının öz kaynaklarını aşması sebebiyle finansal gider kısıtlamasına tabi olarak kullanmış olduğu yabancı kaynaklara ilişkin olarak, yatırımın maliyetine eklenenler hariç, işletmede kullanılan yabancı kaynaklara ilişkin faiz, komisyon, vade farkı, kâr payı, kur farkı ve benzeri adlar altında yapılan gider ve maliyet unsurları toplamının %10’unun kanunen kabul edilmeyen gider olarak kurum kazancına ilave edildiği görülmüş ve olmayan bir gelirin vergi yükünün Şirkete yüklendiği tespit edilmiştir. Bu durum Şirket öz kaynaklarının daha da azalmasına ve Şirket mali tablolarındaki yabancı kaynak öz sermaye dengesinin şirket aleyhine bozulmasına sebebiyet vermektedir.
Şirket tarafından verilen cevapta, özkaynak/yabancı kaynak dengesinin sağlanacağı ve yabancı kaynak kullanımına özen gösterileceği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, şirketin kullandığı yabancı kaynaklara ilişkin faiz, komisyon, vade farkı, kâr payı, kur farkı ve benzeri adlar altındaki giderlerinin 5520 sayılı Kanun’un ilgili düzenlemesinde belirtilen orandaki kısmının kurum kazancının tespitinde KKEG olarak dikkate alınmaması için öz kaynak / yabancı kaynak dengesinin sağlanması gerekmektedir.