|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, BELKA’da işe alınan bazı personelin arşiv araştırması ve güvenlik soruşturması işlemlerinin mevzuata uygun şekilde gerçekleştirilmediğini ortaya koymuştur. 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu’nun 3. maddesi, kamu görevine atanacak kişiler için bu araştırmaların yapılmasını zorunlu kılmaktadır. BELKA’nın personel alımına ilişkin mevzuatı da, işe alınacak personelin güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının tamamlanmış olmasını şart koşmaktadır.
Denetim bulgularında, yıl içinde BELKA’da farklı birimlerde işe başlayan bazı personelin arşiv araştırmasının yapılmadığı veya işe başladıktan sonra gerçekleştirildiği tespit edilmiştir. Şirket, bu durumu kabul ederek, gelecekteki işçi alımlarında arşiv araştırması ve güvenlik soruşturması işlemlerinin, personelin işe başlamasından önce yapılacağını taahhüt etmiştir. Ancak, mevcut çalışanlar için de aynı özenin gösterilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Sonuç olarak, BELKA’da işe alınacak personelin arşiv araştırması ve güvenlik soruşturması işlemleri, mevzuatın belirlediği şekilde, işe başlamadan önce tamamlanmalı ve sonuçlarına göre gerekli işlemler yapılmalıdır. |
BULGU: Şirkette İstihdam Edilen Personelin Arşiv Araştırması ve/veya Güvenlik Soruşturması İşlemlerinin Mevzuatta Öngörüldüğü Şekilde Yapılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Belediye Şirketi
BELKA’da 2024 yılı içinde ilk kez işe başlayan personelin bir kısmı için arşiv araştırması işlemlerinin yapılmadığı, yapılanlarınsa genel olarak mevzuatta öngörüldüğü şekilde yaptırılmadığı tespit edilmiştir.
7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu’nun “Hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılacaklar” başlıklı 3’üncü maddesinin birinci fıkrasında arşiv araştırmasının statüsü veya çalıştırma şekline bağlı olmaksızın ilk defa veya yeniden kamu görevine atanacaklar hakkında yapılacağı düzenlemesine yer verilmiştir.
BELKA’da çalıştırılacak personelin çalıştırılmasına esas olan mevzuat İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bağlı Kuruluşları ile Bunların Üyesi Olduğu Mahalli İdare Birliklerinin Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmetlerinin Gördürülmesine İlişkin Usul ve Esaslar’dır (Usul ve Esaslar).
Hem Kanun’da kamu görevine atanacaklar için arşiv araştırması yapılacağı belirtilmektedir hem de Usul ve Esasların 4’üncü maddesinin birinci fıkrasında işe alınacak personelin güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırmasının yapılmış olması yönünde bir şart bulunmaktadır. Diğer taraftan güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırmasının nasıl yapılacağıysa mezkûr maddenin üçüncü fıkrasında düzenlenmiştir. Buradaki düzenlemede, bu işlemlerin Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yönetmeliği’ne göre yürütüleceği belirtilmektedir. Hali hazırda yürürlükte bulunan Yönetmelik’in Değerlendirme Komisyonu başlıklı 12’nci maddesinde, komisyonun kişinin kamu görevine atanıp atanmamasına ilişkin değerlendirme sonuçlarını atamaya yetkili amire sunacağı ifade edilmektedir. Mevzuattaki düzenlemelerden kamu görevine atanacak kişiler için bu işlemlerin yapılacağı ve bu işlemlerin personelin işe başlatılmadan önce yapılması gerektiği anlaşılmaktadır.
Yapılan incelemelerde yıl içinde BELKA üstünden farklı birimlerde ilk kez işe başlayan personel olduğu görülmüştür. Bu personelin bir kısmında arşiv araştırmasının yapılmadığı, bir kısmındaysa arşiv araştırmasının bu kişilerin işe başlamalarından sonra yapıldığı tespit edilmiştir.
Şirket tarafından verilen cevapta bulgu konusu husus kabul edilmiş, sonraki süreçlerde yapılacak işçi alımlarında arşiv araştırması ve/veya güvenlik soruşturması işlemlerinin personelin işe başlatılmasından evvel yaptırılacağı belirtilmiştir. Aynı hassasiyetin hali hazırda çalışmakta olan ve haklarında arşiv araştırması ve/veya güvenlik soruşturması işlemi yaptırılmamış personel için de gösterilmesi gerekmektedir.
Sonuç olarak; Şirkette işe başlayacak kişilerin arşiv araştırması ve/veya güvenlik soruşturması işlemlerinin, mevzuatın öngördüğü şekilde personelin işe başlamasından önce yaptırılması ve sonucuna göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.