Soruşturmada yapılmadan disiplin cezası verilemeyeceği (Danıştay)

” Temyiz İsteminde Bulunan : …

Vekili Av. …

Karşı Taraf : … Gümrükler Başmüdürlüğü

İstemin Özeti : … Gümrük Müdürlüğünde muayene memuru olan davacının 1/30 oranında aylıktan kesme cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davayı; davacının görev sırasında amirine sözle saygısızlık ettiğinin sabit olduğu gerekçesiyle reddeden İstanbul 1. İdare Mahkemesinin 9.11.1995 gün ve 1530 sayılı kararının hukuka aykırı olduğu öne sürülerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Yasasının 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istemidir.

Savunmanın Özeti : İstemin reddi gerektiği yolundadır.

Danıştay Tetkik Hakimi İbrahim Özdemir’in Düşüncesi : Usulüne uygun olarak soruşturma açılmadan tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle kararın bozulması gerekeceği düşünülmektedir.

Danıştay Savcısı H.Erol Çanga’nın Düşüncesi : Dava ve soruşturma dosyasının incelenmesinden, muayene memuru olan davacının önceki gümrük müdürü tarafından verilen teşkilat şemasında bulunmayan şefliğinin kaldırıldığının bildirimi sırasında amirine öz tenkit içerikli davranışlarda bulunduğu, eyleminin üstüne atılı disiplin suçunun unsurlarını içermediği anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin kabulü ile davayı reddeden mahkeme kararının bozulmasının uygun olacağı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü:

Uyuşmazlık, davacının 1/30 oranında aylıktan kesme cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işlemden kaynaklanmaktadır.

657 sayılı Devlet Memurları Tasasının 128. maddesinde, disiplin amirlerinin uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarını soruşturmanın tamamlandığı günden itibaren 15. gün içinde vermek zorunda oldukları kurala bağlanmıştır.

Disiplin Kurulları ve Disiplin Amirleri Hakkında Yönetmeliğin 19. maddesinde ise Disiplin amirleri, disiplin işlerinde kendilerine 657 sayılı Yasa ve özel kanunlarla verilen yetkileri kamu hizmetlerinin gereği gibi yürütülmesini sağlamak amacıyla; memurlara kanun, tüzük ve yönetmeliklerle tanınan hakları gözönünde tutan, hakkaniyet ve eşitliği esas alan bir tutum ve davranış içinde kullanmakla yükümlüdürler.

Bu genel sorumluluğun dışında disiplin amirleri ayrıca;

a) Memurların uyarma, kınama, aylıktan kesme, kademe ilerlemesinin durdurulması ve memurluktan çıkarma, cezalarından biriyle cezalandırılması gereken disipline aykırı davranışlarını öğrendikleri tarihten itibaren kanunen belli süreler içinde disiplin soruşturmasını başlatarak, gerekli cezayı uygulayarak, disiplin cezası verme yetkisinin zamanaşımına uğramasını önlemek.

b) Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarını soruşturmanın tamamlandığı tarihi izleyen 15 gün içinde vermek,

2. c) Uyarma ve kınama cezalarına karşı yapılan itirazı, cezalarla ilişkin karar ve eklerinin kendilerine intikalinden itibaren 30 gün içinde inceleyerek sonuçlandırmak zorundadırlar hükmü yer almıştır.

   Anılan yasa ve yönetmelik kurallarının incelenmesinden, disiplin amirlerince disiplin cezasına konu olabilecek eylemin tespiti halinde usulüne uygun olarak soruşturma açılarak yasal süreleri içinde soruşturmanın tamamlanması müteakip oluşturulan raporu yönetmelik hükmünde belirtilen sorumluluk çerçevesinde değerlendirilerek ilgili hakkında işlem tesis edilmesi gerekeceği anlaşılmaktadır.

   Dosyanın incelenmesinden, davacının 2.11.1994 gününde gümrük başmüdürünün, gümrük müdürünün, müdür yardımcıları ve muayene memurlarının hazır bulunduğu bir toplantıda, gümrük başmüdürü ile aralarında geçen bir tartışma nedeniyle üst disiplin amiri olan gümrük başmüdürünce 8.11.1994 gününde savunması alındıktan sonra savunmada yer alan hususlar da dikkate alınarak aylıktan kesme cezası ile cezalandırıldığı anlaşılmaktadır.

   Bu durumda davacının kusurlu davranışı nedeniyle üst disiplin amirince soruşturmacı tayin edilmeden ve usulüne uygun bir soruşturma yapılmadan doğrudan savunma alınarak verilen disiplin cezasında yukarıda anılan mevzuat hükümlerine uyarlık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenle İstanbul 1. İdare Mahkemesi kararının bozulmasına, dosyanın anılan mahkemeye gönderilmesine, 22.5.1997 gününde oybirliği ile karar verildi.