|
ÖZET: Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), Üniversite Hastanesi’nin alacaklarıyla ilgili yasal takipte bulunmamaktadır. 2021 yılı Sayıştay denetim raporlarına göre, hastanenin dış reçete kapsamında eczanelerden temin edilen ilaç bedellerinin takibi yapılmamıştır. Sağlık Uygulama Tebliği’nde, yatarak tedavi gören hastalar için gerekli ilaçların sözleşmeli sağlık kuruluşları tarafından sağlanması gerektiği belirtilmekte, eczanelerden temin edilen ilaçların bedellerinin sağlık kuruluşunun alacaklarından mahsup edileceği ifade edilmektedir. Ancak, SGK’nın kesinti uyguladığı ilaçların, hastaneden kaynaklanmayan sebeplerle eczanelerden temin edildiği tespit edilmiştir.
2021 öncesinde hastanenin SGK’ya olan alacağı 2.257.039,57 TL olup, bu tutar için herhangi bir yasal takip yapılmamıştır. Ayrıca, 2021 yılına ait 1.031.175,93 TL’lik kesinti de muhasebe kayıtlarından çıkarılmıştır. Hastane, SGK’ya yazılı başvuruda bulunmuş, SGK ise yalnızca eczacı kârının kesildiğini, ilaç bedelinin ise henüz kesilmediğini bildirmiştir. Ancak, SGK’nın daha önceki yazılarında kesinti yapılan ilaç listeleri ve başhekim onayları yer almaktadır. Bu durum, SGK ile hastane arasında alacakların mutabakatında sorunlar yaşandığını göstermektedir. Sonuç olarak, SGK’nın hastaneden kaynaklanmayan kesintilerinin yasal yollardan takip edilmesi ve terkin edilen tutarın yeniden kayıtlara alınması gerektiği vurgulanmaktadır. |
BULGU: Sosyal Güvenlik Kurumu Alacakları İçin Yasal Takipte Bulunulmaması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Sosyal Güvenlik Kurumu’nun, Üniversitenin Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesinin alacaklarından yaptığı dış reçete tabir edilen ilaç kesintilerinin İşletme tarafından adli makamlar nezdinde takibinin yapılmadığı görülmüştür.
Sağlık Uygulama Tebliğinin “Yatarak tedavilerde reçetelerin düzenlenmesi” başlıklı 4.1.2’nci maddesinde;
“Yatarak tedavilerde (yatan hasta ve günübirlik tedavi) kullanılacak ilaçların Kurumla sözleşmeli/protokollü sağlık kurum ve kuruluşları tarafından temini zorunludur…
Kurumla sözleşmeli/protokollü sağlık kurum ve kuruluşları tarafından temin edilemeyip sözleşmeli eczaneler tarafından karşılanan reçetelerde yer alan ilaç bedelleri, SUT hükümleri doğrultusunda 5 günlük dozu (ancak, sağlık kurum ve kuruluşlarında uzun süre yatarak tedavi gören tüberküloz hastalarına, kullanım dozu belgelenmek kaydıyla l aylık miktarda tüberküloz ilaçları, kür protokolü uygulanan ilaçlarda ise 1 küre yetecek miktarda kemoterapi ilaçları reçete edilebilir) (Yurtdışı İlaçlar ve ara ödemede olan ilaçlar hariç) aşmamak kaydıyla sözleşmeli eczaneye ödenir, ilgili sağlık kurum ve kuruluşlarının alacağından mahsup edilir ve mahsup edilen tutarlar iade edilmez. Ancak Hastanelerce Temini Zorunlu Kemoterapi İlaçları Listesi (EK-4/H)’nde tanımlı ilaç/ilaçların yatarak tedavilerde, Kurumla protokollü üçüncü basamak resmi sağlık kurumu (“Sosyal Güvenlik Kurumu ile Sağlık Bakanlığı Arasında Götürü Bedel Üzerinden Sağlık Hizmeti Alım Sözleşmesi ve Usul Esasları” kapsamında bulunan sağlık hizmeti sunucuları hariç olmak üzere) tarafından temin edilemediğinin başhekimlik onayı ile belgelendirilmesi halinde mahsup edilen tutar, 15/6/2015 tarihli ve 2015/7752 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Beşeri Tıbbi Ürünlerin Fiyatlandırılmasına Dair Kararın ilgili maddesinde yer alan eczacı kârı düşülerek ilgili sağlık kurumuna iade edilir…” denilmektedir.
Burada görüldüğü üzere, yatarak ve günübirlik tedavilerde götürü bedel sözleşmeli sağlık kuruluşunca temin edilemeyerek eczanelerden tedarik edilen, belirtilen miktardaki ilaç bedellerinin sözleşmeli eczaneye ödeneceği ve sağlık kuruluşunun alacağından mahsup edileceği ve daha sonra iade edilmeyeceği, EK-4H’de yer alan ilaç bedellerinin ise yalnızca götürü bedel sözleşmeye dahil olmayan protokollü üçüncü basamak sağlık kurumlarına iade edileceği belirtilmektedir.
Sosyal Güvenlik Kurumunca kesinti uygulanan ilaçların, İşletme tarafından ihale veya doğrudan teminle tedarik edilmeye çalışılmasına karşın, sağlık kurumundan kaynaklanmayan nedenlerle, zorunlu olarak eczanelerden temin edilen ilaçlar olduğu görülmüştür. İşletmeden kaynaklanmayan nedenlerle temin edilemeyen yatarak ve günübirlik tedavilerde kullanılan ilaçlar, hasta mağduriyetinin yaşanmaması ve sağlık hizmetinin sürdürülebilmesi adına dış eczaneye reçete edilerek temin edilmektedir. Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yapılan söz konusu kesintiler Üniversitenin hastanesini ekonomik olarak zor duruma düşürmektedir.
Üniversite Hastanesinin 2021 öncesinde söz konusu ilaç kesintilerinden kaynaklı 2.257.039,57 TL alacağı olduğu ve bu tutar için adli makamlar nezdinde bir takibin yapılmadığı görülmüştür. Ayrıca, 2021 yılındaki ilaç kesintilerinden kaynaklı 1.031.175,93 TL de 9126 no.lu muhasebe işlem fişiyle terkin edilmiştir.
Konu ile ilgili olarak Kurum tarafından, Hastane Başhekimliğince 27.01.2022 tarih ve 237715 sayı ile Sosyal Güvenlik Kurumuna yazı yazıldığı, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Genel Sağlık Sigortası Genel Müdürlüğünün 03.02.2022 tarih ve 243623 sayılı cevap yazısının ekte sunulduğu belirtilmektedir. Bu yazıda ise, söz konusu ilaçlarla ilgili olarak yalnızca eczacı karının Kurumun alacağından kesildiği, ilaç bedelinin ise henüz kesilmesiği, kesintinin bu ilaçların temin edilemediğine ilişkin başhekimlik onayları alındıktan sonra yapılacağının belirtildiği anlaşılmaktadır. Oysa ki, Kurumun Sosyal Güvenlik Kurumuna hitaben yazdığı 27.01.2022 tarih ve 237715 sayılı yazıda ilgi tutulan 2020, 2021 ve 2022 yıllarına ait çok sayıda yazının eklerinde, kesinti yapılan ilaç listeleri ve söz konusu başhekim onayları mevcuttur. Bu durumda, Kurumun söz konusu alacaklar konusunda Sosyal Güvenlik Kurumuyla mutabakat sağlama konusunda da sorun yaşadığı görülmektedir. Neticede ise, sorunun nihai olarak, adli merciler nezdinde takibi yapılarak sonuçlandırılabileceği görülmektedir.
Yukarıdaki açıklamalar sonucunda, Sosyal Güvenlik Kurumunca Üniversite Hastanesinden kaynaklanmayan nedenlerle yapılan ilaç kesintilerinin talep ve takibinin adli merciler nezdinde yapılması, terkin edilen yukarıda belirtilen tutarın tekrar kayıtlara alınması gerektiği değerlendirilmektedir.