|
ÖZET: Sosyal Güvenlik Kurumu’na ait borçların sorgulanmadan yapılan hakediş ödemeleri, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında dikkat çekici bir bulgu olarak öne çıkmaktadır. Büyükşehir olmayan ilçe belediyeleri, personel şirketlerine gerçekleştirdikleri ödemeler öncesinde, bu şirketlerin Sosyal Güvenlik Kurumu’na olan idari para cezaları, prim borçları ve diğer gecikme cezaları hakkında gerekli sorgulamaları yapmamıştır. Bu durum, ilgili yönetmelik hükümlerine aykırı bir uygulama olarak değerlendirilmektedir.
Sosyal Güvenlik Kurumu Prim ve İdari Para Cezası Borçlarının Hakedişlerden Mahsubu, Ödenmesi ve İlişiksizlik Belgesinin Aranması Hakkında Yönetmelik’in 6. maddesi, işverenlerin hakedişlerinin yalnızca borçlarının bulunmaması durumunda ödenebileceğini belirtmektedir. İdare, her hakediş ödemesi öncesinde işverenin ve varsa alt işverenlerinin borç durumunu sorgulamakla yükümlüdür. Bu sorgulama yapılmadan hakediş ödemesi gerçekleştirilmesi, yasal bir eksiklik olarak kaydedilmektedir. İdare, bu eksikliklerin giderileceğini ve uygulamanın gözden geçirileceğini ifade etmiştir. Dolayısıyla, hakediş ödemelerinin gerçekleştirilmeden önce Sosyal Güvenlik Kurumu’na olan borçların sorgulanması, yasal bir zorunluluk olarak ön plana çıkmaktadır. |
BULGU: Sosyal Güvenlik Kurumu Borç Sorgulaması Yapılmadan İlgililerine Ödeme Yapılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Belediyeye ait personel şirketine yapılan hakediş ödemelerinden önce şirketin Sosyal Güvenlik Kurumuna olan idari para cezası, prim ve prime ilişkin gecikme cezası, gecikme zammı ve diğer ferilerinden oluşan borçlarına ilişkin sorgulamanın yapılmadığı görülmüştür.
Sosyal Güvenlik Kurumu Prim ve İdari Para Cezası Borçlarının Hakedişlerden Mahsubu, Ödenmesi ve İlişiksizlik Belgesinin Aranması Hakkında Yönetmelik’in “Hakedişten kesinti ve mahsup” başlıklı 6’ncı maddesinde; İdarece işverenlerin hakedişlerinin, Sosyal Güvenlik Kurumu’na idari para cezası, prim ve prime ilişkin borçlarının olmaması kaydıyla ödeneceği, idarenin işverene yapacağı her hakediş ödemesinden önce işverenin ve varsa alt işverenlerinin Sosyal Güvenlik Kurumuna idari para cezası, prim ve prime ilişkin gecikme cezası, gecikme zammı ve diğer ferilerinden oluşan borçlarının olup olmadığını üniteden yazı ile soracağı, Kurumca, işverenin ve varsa alt işverenlerinin muaccel borcunun bulunup bulunmadığı hususunun idareye bir aylık süre içinde yazıyla bildirileceği, yazıyla bildirilmediği sürece idare tarafından işverene hakediş ödenmeyeceği hususu düzenlenmiştir.
İdare cevabında yukarıda belirtilen eksiklikler göz önünde bulundurularak uygulama cihetine gidilecektir denilmiştir.
İdarenin şirketine yaptığı hakediş ödemelerinden önce Sosyal Güvenlik Kurumu’na idari para cezası, prim ve prime ilişkin gecikme cezası, gecikme zammı ve diğer ferilerinden oluşan borçlarının olup olmadığı sorgulaması yapıldıktan sonra hakediş ödemesinin yapılması gerekmektedir.