|
ÖZET: Sosyal Güvenlik Kurumu ek karşılık primlerinin izlenmesiyle ilgili yapılan denetimlerde, bu primlerin 368 Vadesi Geçmiş Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Vergi ve Diğer Yükümlülükler Hesabı yerine 320 Bütçe Emanetleri Hesabı’nda kaydedildiği tespit edilmiştir. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun ilgili maddeleri, kamu idarelerinin sigortalılara bağlanan malullük ve ölüm aylıkları için ayrılan ek karşılık primlerinin belirli bir oranda ödenmesini öngörmektedir. Bu ödemelerin, belirlenen süre içerisinde ve aylık eşit taksitler halinde gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde, bütçe emanetine alınacak tutarların hangi koşullarda izlenebileceği belirtilmiştir. 368 Hesabı, ödenmeyen vergi ve diğer yükümlülüklerin izlenmesi için kullanılırken, 320 Hesabı’nın niteliği gereği, hizmetin ifa edilmiş olması şartı aranmaktadır. Dolayısıyla, kamu idarelerinin, ek karşılık primlerini doğru hesapta izlemeleri, mevzuata uygunluk açısından büyük önem taşımaktadır. Yapılan incelemeler, kamu idaresinin ek karşılık primlerini bütçesinden ayırdığı ve bu tutarı 6 ay içinde ödemeyi taahhüt ettiği halde, yanlış hesapta izlediğini göstermektedir. Bu durum, borcun tahakkukunun 368 Hesabı’nda izlenmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. |
BULGU: Sosyal Güvenlik Kurumu Ek Karşılık Primlerinin Tahakkuk Kayıtlarının Bütçe Emanetleri Hesabında İzlenmesi
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Sosyal Güvenlik Kurumu ek karşılık primlerinin 368 Vadesi Geçmiş Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Vergi ve Diğer Yükümlülükler Hesabı’nda izlenmesi gerekirken 320 Bütçe Emanetleri Hesabı’nda izlendiği görülmüştür.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun “Prim Oranları ve Devlet Katkısı” başlıklı 81’inci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde; sigortalılara bağlanan veya bağlanacak vazife malullüğü aylıkları ile bunların hak sahiplerine bağlanacak ölüm aylıklarının karşılığı olmak üzere, bu kapsamdaki sigortalılar için kamu idarelerinin bütçelerinden ayrılan sosyal güvenlik kurumlarına devlet primi ödeneklerinin %20’si oranında ek karşılık primi alınacağı ve ayrılan ek karşılık priminin tamamının kurum bütçelerinin yetkili makamlarca onaylanarak yürürlüğe girdiği tarihi takip eden aybaşlarından itibaren altı ay içinde ve aylık eşit taksitlerle ödeneceği hükme bağlanmıştır.
27.05.2016 tarih ve 29724 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 320 Bütçe Emanetleri Hesabı’na ilişkin “Hesabın Niteliği” başlıklı 249’uncu maddesinde; herhangi bir tutarın bütçe emanetine alınabilmesi için; hizmetin yapılmış veya malın teslim edilmiş bulunması gerektiği ifade edilmiştir.
Aynı Yönetmelik’in 368 Vadesi Geçmiş Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Vergi ve Diğer Yükümlülükler Hesabı’na ilişkin “Hesabın Niteliği” başlıklı 278’inci maddesinde; bu hesabın, kanuni süresi içerisinde ödenmeyen vergi ve diğer yükümlülükler ile ertelenen veya taksitlendirilen vergi ve diğer yükümlülüklerin erteleme veya taksitlendirme vadesinin bir yılı aşmayan kısımlarının izlenmesi için kullanılacağı hususu düzenlenmiştir.
Anılan mevzuat hükmü gereğince kamu idarelerinin; sigortalılara bağlanan veya bağlanacak vazife malullüğü aylıkları ile bunların hak sahiplerine bağlanacak ölüm aylıklarının karşılığı olmak üzere, bu kapsamdaki sigortalılar için sosyal güvenlik kurumlarına devlet primi ödeneklerinin %20’si oranındaki ek karşılık primini bütçelerinden ayırması ve Sosyal Güvenlik Kurumuna ödenmek üzere ayrılan bu tutarı 368 Vadesi Geçmiş Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Vergi ve Diğer Yükümlülükler Hesabı’nda izlemesi gerekmektedir.
Yapılan incelemede; Kamu İdaresinin sigortalılara bağlanan veya bağlanacak vazife malullüğü aylıkları ile bunların hak sahiplerine bağlanacak ölüm aylıklarının karşılığı olan ek karşılık primini bütçesinden ayırdığı, bu tutarı 6 ay içerisinde ve aylık eşit taksitler halinde ödemeyi Sosyal Güvenlik Kurumuna taahhüt ettiği ancak taahhüt ettiği bu tutarı 320 Bütçe Emanetleri Hesabı’nda izlediği tespit edilmiştir.
Tahakkuk yapılıp borç kesinleştikten sonra 6 ay içerisinde Sosyal Güvenlik Kurumuna ödemesi yapılacak ek karşılık primleri taksite bağlanmış yükümlülük niteliğinde olduğundan, söz konusu borcun tahakkukunun 368 Vadesi Geçmiş Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Vergi ve Diğer Yükümlülükler Hesabı’nda izlenmesi gerekmektedir.