ÖZET: Spor kulübüne tahsis edilen taşınmaz üzerinde, protokol hükümlerine aykırı olarak ticari faaliyetlerin yürütüldüğü tespit edilmiştir. 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Atatürk Orman Çiftliği’ne ait olan bu taşınmaz, gençlik ve spor hizmetleri için bedelsiz olarak spor kulübüne tahsis edilmiştir. Ancak, bu alan üzerinde düğün ve benzeri organizasyonlar için ticari yapıların bulunduğu ve taşınmazın üçüncü kişilere kiralandığı belirlenmiştir. Bu durum, tahsis amacına ve ilgili protokollere açıkça aykırıdır.

3289 sayılı Gençlik ve Spor Hizmetleri Kanunu ve ilgili yönetmelikler, tahsis edilen taşınmazların yalnızca spor faaliyetleri için kullanılmasını öngörmektedir. Protokoller, bu alanların ticari amaçlarla kullanılmasını yasaklamaktadır. Genel Müdürlüğe, tahsis edilen alanların kullanımını denetleme ve gerektiğinde müdahale etme sorumluluğu verilmiştir. Ancak, mevcut durumda bu denetimlerin yeterince etkin bir şekilde yürütülmediği görülmektedir.

Sonuç olarak, spor kulübüne tahsis edilen taşınmazın ticari amaçlarla kullanılması, ilgili mevzuat ve protokollere aykırıdır. Bu nedenle, tahsisin iptali ve hukuki süreçlerin başlatılması gerekmektedir.

BULGU: Spor Kulübüne Ücretsiz Tahsis Edilen Taşınmaz Üzerinde Protokol Hükümlerine Aykırı Olarak Ticari Faaliyette Bulunulması

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri

Mülkiyeti Atatürk Orman Çiftliği’ne ait Bakanlığa tahsis edilmiş taşınmazın protokol ile gençlik ve spor hizmet ve faaliyetlerinde kullanılmak şartıyla … Spor Kulübüne tahsis edildiği, ancak taşınmaz üzerinde protokol hükümlerine aykırı olarak ticari faaliyette bulunulduğu görülmüştür.
3289 sayılı Gençlik ve Spor Hizmetleri Kanunu’nun ek 9’uncu maddesi ile Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğüne Ait Taşınmazların İdaresi Hakkında Yönetmelik’in 71’inci maddesi uyarınca Bakanlığa tahsisli taşınmazların spor kulüplerine, protokol yapılmak suretiyle bedelsiz olarak kırk dokuz yıla kadar tahsis edilmesi mümkündür. Ancak bu kapsamdaki tahsis ve kullanım hakkı devirlerinde, taşınmazın gençlik ve spor hizmet ve faaliyetlerinde kullanılması gerekmektedir.
5659 sayılı Atatürk Orman Çiftliği Kanunu’nun Ek 2’nci maddesi uyarınca, Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü (AOÇ) ile Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü arasında imzalanan protokol ile Kanuna ekli spor alanı sınır krokisinde tanımlı toplam 258.186 m2 alan, 13.08.2008 tarihinden itibaren 49 yıl süre ile bedelsiz olarak Genel Müdürlüğe tahsis edilmiştir. Protokolde Genel Müdürlüğün bu alan üzerinde bulunan tesislerin kullanım hakkını spor kulüplerine devredebileceği, ancak sporun geliştirilmesi dışında hiçbir şekilde ticari bir amaç için tahsis edilemeyeceği, birinci derece sit alanı sayılan alanda gerekli izinler alınmaksızın mevcut yapılar dışında yeni tesis yapılamayacağı belirtilmiştir.
AOÇ tarafından Genel Müdürlüğe tahsis edilen alanın 64.264 m2’lik kısmının kullanım hakkı Genel Müdürlük tarafından 22.07.2010 tarihli protokol ile 30 yıl süre ile bedelsiz olarak … Spor Kulübüne tahsis edilmiştir. Protokolde kulübün, bu alanda ancak spor amaçlı olmak kaydıyla yeni tesisler yapabileceği ve ticari amaçlı yapılaşma yapamayacağı, AOÇ ile Genel Müdürlük arasındaki protokol hükümlerine riayet etmesi gerektiği belirtilmiştir.
Spor kulübüne tahsis edilen alan üzerinde yapılan fiziki incelemede bahse konu alan üzerinde düğün, nikâh ve benzeri organizasyonların yapıldığı yüzme havuzuna sahip ticari bir yapılaşma bulunduğu ve bu alanın spor kulübü tarafından üçüncü kişilere kiralandığı tespit edilmiştir. Bu durumun spor amaçlı yapılan taşınmaz tahsisinin yanı sıra Genel Müdürlüğün hem AOÇ ile hem de spor kulübü ile yapılan protokollere aykırılık teşkil ettiği açıktır. Her iki protokolde de bahse konu alan üzerinde tahsis amacı dışındaki kullanımları engelleme görevi Genel Müdürlüğe verilmiştir. Aynı hüküm Yönetmelik’in 74’üncü maddesinde de mevcut olup bu görevin yerine getirilmediği görülmektedir.
Kamu idaresi cevabında, 3289 sayılı Yasanın Ek 11’inci maddesi kapsamında bedelsiz tahsis edilen taşınmazlara ilişkin protokollerin takip ve denetiminin Gençlik ve Spor İl Müdürlükleri tarafından yerine getirildiği ve konu hakkında İl Müdürlüklerine Genelge gönderildiği ifade edilmiştir. Ancak yukarıda ifade edildiği üzere bahse konu alan üzerinde tahsis amacı dışındaki kullanımları engelleme görevi tahsise ilişkin protokoller ile doğrudan Genel Müdürlüğe verilmiştir. Genel Müdürlük tarafından tahsise aykırı kullanımlar için protokolün feshi de dâhil olmak üzere gerekli işlemlerin yapıldığı belirtilmekte ise de mevcut durumda aykırı kullanımın devam ettiği görülmektedir.
Buna göre, spor amaçlı tahsis edilen taşınmaz üzerinde ticari işletme kurularak üçüncü kişilere kiralanması taraflar arasında düzenlenmiş protokollere ve ilgili mevzuat hükümlerine aykırı olduğundan spor kulübüne yapılan tahsisin iptal edilmesi, birinci derece sit alanı olarak kabul edilen alan üzerinde ticari yapılaşmaya izin verilmesi ile ilgili hukuki süreçlerin başlatılması gerekmektedir.