|
ÖZET: 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, belediye şirketinin depolarında bulunan mal ve malzemelerin, kullanılmadan doğrudan giderleştirildiği tespit edilmiştir. 1 Seri No’lu Muhasebe Sistemi Genel Uygulama Tebliği çerçevesinde, stoklar; işletmenin üretim, satış veya tüketim amacıyla edindiği varlıkları kapsamaktadır. Bu varlıklar arasında ilk madde, yarı mamul, mamul, ticari mal, yan ürün, artık ve hurda gibi unsurlar yer almaktadır. Stokların doğru bir şekilde izlenmesi, 150, 151, 152 ve 153 hesapları dışında kalan ürünlerin 157 Diğer Stoklar Hesabı’nda takip edilmesini gerektirmektedir.
Yerinde yapılan incelemelerde, personel kıyafetlerinin 157 Diğer Stoklar Hesabı’nda kaydedilmediği, alım sırasında doğrudan giderleştirildiği görülmüştür. Bu durum, muhasebe kayıtları ile gerçek durum arasında uyumsuzluk yaratmakta ve varlık kaybı durumunda sorumluluğun belirlenmesini zorlaştırmaktadır. İdare, bu bulguyu kabul ederek düzeltici işlemlere başladığını belirtmiştir. Sonuç olarak, muhasebe kayıtlarının gerçek durumu yansıtabilmesi için, stok hesap grubunda izlenmesi gereken varlıkların kullanılmadan giderleştirilmemesi büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Stoklar Hesabında İzlenmesi Gereken Mal ve Malzemelerin Doğrudan Giderleştirilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Belediye Şirketi
Şirket depolarında muhafaza edilen ve Diğer Stoklar Hesabında izlenmesi gereken malzemelerin kullanılmadan ya da tüketilmeden doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
1 Seri No’lu Muhasebe Sistemi Genel Uygulama Tebliği’nde düzenlenen Tek Düzen Hesap Planı’na göre stoklar; işletmenin satmak, üretimde kullanmak veya tüketmek amacıyla edindiği, ilk madde ve malzeme, yarı mamul, mamul, ticari mal, yan ürün, artık ve hurda gibi bir yıldan az bir sürede kullanılacak olan veya bir yıl içerisinde nakde çevrilebileceği düşünülen varlıklardan oluşur. Anılan Hesap Planında yer alan açıklamalara göre, 150 İlk Madde ve Malzeme Hesabı, 151 Yarı Mamuller-Üretim Hesabına, 152 Mamuller Hesabı, 153 Ticari Mallar Hesabı kapsamına girmeyen ürün, artık ve hurda gibi varlıkların 157 Diğer Stoklar Hesabında takip edilmesi gerekmektedir.
Yerinde yapılan incelemede; Şirket depolarında muhafaza edilen ve peyderpey ilgili personele dağıtımı gerçekleştirilen personel kıyafetlerinin 157 Diğer Stoklar Hesabında izlenmediği bunun yerine alım esnasında doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
Fiilen Şirket depolarında bulunan ve stoklar hesap grubunda izlenmesi gereken varlıkların doğrudan giderleştirilerek envanter kayıtlarının oluşturulmaması muhasebe kayıtları ile fiili durum arasında uyuşmazlık yaratmaktadır. Söz konusu varlıklarda bir kayıp kaçak meydana gelmesi durumunda ise, sorumluluğun tespiti oldukça güçleşmektedir.
İdare tarafında verilen cevapta bulgu konusu hususa iştirak edilmiş olup düzeltici işlemlere başlandığını ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, muhasebe kayıtları ile fiili durumun uyumlu olması için stoklar hesap grubunda takip edilmesi gereken varlık kalemlerinin kullanılmadan ya da tüketilmeden giderleştirilmemesi gerekmektedir.