|
ÖZET: 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları, büyükşehir olmayan il kapsamındaki bir ilçe belediyesinin içme suyu temin ve dağıtım sistemlerinde, 08.05.2014 tarihli “İçme Suyu Temin ve Dağıtım Sistemlerindeki Su Kayıplarının Kontrolü Yönetmeliği”ne uygun işlemlerin gerçekleştirilmediğini ortaya koymuştur. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yayımlanan bu yönetmelik, su kayıplarının kontrolü ve etkin kullanımı amacıyla belirli yükümlülükler getirmektedir. Yönetmelikte, büyükşehir ve il belediyelerinin su kayıplarını 2023 yılına kadar %30, diğer belediyelerin ise %35 düzeyine indirmesi gerektiği belirtilmiştir.
Denetim sonuçları, su kayıplarını önlemek için gerekli olan debi ölçer cihazlarının eksik olduğunu, dağıtım sisteminin kontrolü için alt bölgelere ayırma çalışmalarının yapılmadığını ve altyapı yenileme işlerinin yeterince gerçekleştirilmediğini göstermektedir. İlgili idare, denetim bulgularına katıldığını ve mevzuata uygun çalışmalar yapma taahhüdünde bulunduğunu belirtmiştir. Sonuç olarak, su kayıplarının en aza indirilmesi ve kamu kaynaklarının daha verimli bir şekilde kullanılması için yönetmelik ve tebliğde belirtilen yükümlülüklerin yerine getirilmesi büyük önem taşımaktadır. Bu süreçte, ilgili tüm tarafların azami gayret göstermesi gerekmektedir. |
BULGU: Su Kaynaklarının Daha Etkin Kullanımı İçin Öngörülen Yükümlülüklerin Yerine Getirilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Belediyenin içme suyu temin ve dağıtım sistemlerinde 08.05.2014 tarih 28994 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “İçme Suyu Temin ve Dağıtım Sistemlerindeki Su Kayıplarının Kontrolü Yönetmeliği”nin amaç ve kapsamına uygun iş ve işlemlerin yapılmadığı tespit edilmiştir.
Tarım ve Orman Bakanlığı, içme-kullanma suyunun etkin kullanılması ve israfının önlenmesi, su temin ve dağıtım sistemlerindeki su kayıplarının kontrol edilmesi amacıyla, 08.05.2014 tarih ve 28994 sayılı Resmi Gazete’de İçme Suyu Temin ve Dağıtım Sistemlerindeki Su Kayıplarının Kontrolü Yönetmeliği’ni yayınlamıştır.
Yönetmeliğin “Su kayıplarının azaltılması” başlıklı 9’uncu maddesinde; “Büyükşehir ve il belediyeleri su kayıplarını 2023 yılına kadar en fazla %30, 2028 yılına kadar ise en fazla %25 düzeyine; diğer belediyeler su kayıplarını 2023 yılına kadar en fazla %35, 2028 yılına kadar en fazla %30, 2033 yılına kadar ise en fazla %25 düzeyine indirmekle yükümlüdürler.
Bu kapsamda, bu Yönetmelik uyarınca çıkarılacak Teknik Usuller Tebliğinde yer alan hususlar ve 12.10.2017 tarihli ve 30208 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İçme ve Kullanma Suyu Temini ve Dağıtım Sistemleri Hakkında Yönetmelik hükümleri çerçevesinde gerekli faaliyetler yürütülür. “Sorumluluk” başlıklı 11’inci maddesinde; “Bu Yönetmelikte belirtilen yükümlülükleri yerine getirmeyenler 20.11.1981 tarihli ve 2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun ve ilgili diğer mevzuata göre sorumludurlar.” denilmiştir.
Aynı Bakanlık tarafından 16.07.2015 tarih ve 29418 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan, İçme Suyu Temin ve Dağıtım Sistemlerindeki Su Kayıplarının Kontrolü Yönetmeliği Teknik Usuller Tebliği’nin 5’inci maddesinde; İdarelerin içme-kullanma suyu temin ve dağıtım sistemlerindeki idari ve fiziki su kayıplarının önlenmesi için; idari ve fiziki su kayıplarının ölçüme dayalı olarak belirlenmesini, şebekenin ve sistemin şartnamelere ve uygulama projelerine uygun yapılmasını, kullanılan malzemelerin standartlara uygun olarak temin edilmesini, sistemde ana basınç bölgesi ve alt bölgelerin oluşturulmasını, şebekede etkili bir basınç ve debi yönetimi ile optimum işletme şartlarının sağlanmasını, sistemin izlenmesi ve kayıt altına alınmasını ve etkili bir su yönetim sistemini sağlamakla yükümlü olduklarını, 6’ncı maddesinde ise yine İdarelerin su temin miktarlarının hesaplanması maksadıyla su kaynaklarının çıkış boru hattı üzerine kaynağa en yakın noktaya, arıtma tesisi giriş ve çıkış boru hattı üzerine, servis deposu giriş ve çıkış boru hattı üzerine, terfi merkezleri çıkışı ve alt bölge giriş boru hattı üzerine debi ölçer cihaz takmalarının zorunluluk olduğu belirtilmiştir.
Yapılan incelemede;
-Yıl içerisinde sisteme verilen su miktarının hesaplanması maksadıyla, sistem üzerinde olması gereken debi ölçer cihazlarının olmadığı,
– Dağıtım sistemi üzerindeki su deposunda da debi ölçer cihazının bulunmadığı,
– İçme ve kullanma su dağıtım sisteminin kontrol edilebilmesi için alt bölgelere ayırma işlemleri ile ilgili çalışmaların yapılmadığı,
– Su kayıplarında önemli bir etken olan alt yapı yenileme ve rehabilitasyon işlerinin istenilen düzeyde gerçekleştirilmediği, tespit edilmiştir.
İdare cevabında, bulguya iştirak etmiş olup iş ve işlemlerin mevzuat kurallarına uygun olarak yapılmasının sağlanaçcağını belirtmiştir.
Sonuç olarak, su kayıp ve kaçaklarının en alt seviyeye indirilmesi ve bu suretle kamu kaynaklarının daha verimli etkin ve sürdürülebilir olarak kullanılmasını teminen anılan Yönetmelik ve Tebliğ’de öngörülen işlerin yapılması için azami gayretin gösterilmesi gerekmektedir.