|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, su kaynaklarının daha etkin kullanımına yönelik belirlenen yükümlülüklerin yerine getirilmediğini ortaya koymuştur. Tarım ve Orman Bakanlığı, içme suyu israfını önlemek ve su temin sistemlerindeki kayıpları kontrol altına almak amacıyla 08.05.2014 tarihinde bir yönetmelik yayımlamıştır. Bu yönetmelik, yükümlülükleri yerine getirmeyenlerin sorumluluğunu 2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kanunu çerçevesinde belirlemektedir. Ayrıca, 16.07.2015 tarihinde yayımlanan Teknik Usuller Tebliği, su ve kanalizasyon idaresinin su kayıplarını ölçme, sistemin uygun şartlarda inşa edilmesi ve etkili bir su yönetim sistemi kurulması gibi konulardaki yükümlülüklerini detaylandırmaktadır.
Yapılan incelemelerde, su kayıplarını önlemek için gerekli önlemlerin alınmadığı tespit edilmiştir. Kolektörlerde dijital basınç ölçerlerin eksikliği, su depolarında debimetre bulunmaması ve kırsal alanlarda veri kontrol sisteminin olmaması gibi sorunlar öne çıkmaktadır. Ayrıca, mevcut sistemin hidrolik modellemesi ve kalibrasyonu eksiktir. Yüksek tüketimli aboneler için uzaktan izleme sisteminin kısmi olarak mevcut olduğu belirtilmiştir. Kamu İdaresi, su kayıp ve kaçaklarının azaltılması için çalışmaların sürdüğünü ifade etmiştir. Sonuç olarak, su kaynaklarının daha verimli kullanılması için ilgili yönetmelik ve tebliğlerde belirtilen yükümlülüklerin yerine getirilmesi büyük önem taşımaktadır. Bu bağlamda, su kayıplarının azaltılması amacıyla gerekli önlemlerin alınması gerekmektedir. |
BULGU: Su Kaynaklarının Daha Etkin Kullanımı İçin Öngörülen Yükümlülüklerin Yerine Getirilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Bağlı İdaresi
İdare tarafından Su Kayıpları Tebliği’nde yer verilen birtakım yükümlülüklerin yerine getirilmediği tespit edilmiştir.
Tarım ve Orman Bakanlığı, içme-kullanma suyunun etkin kullanılması ve israfının önlenmesi, su temin ve dağıtım sistemlerindeki su kayıplarının kontrol edilmesi amacıyla, 08.05.2014 tarih ve 28994 sayılı Resmî Gazete’de İçme Suyu Temin ve Dağıtım Sistemlerindeki Su Kayıplarının Kontrolü Yönetmeliği’ni yayımlamıştır. Yönetmelik’in 11’inci maddesinde; Yönetmelik’te belirtilen yükümlülükleri yerine getirmeyenlerin, 2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun ve ilgili diğer mevzuata göre sorumlu olacağı ifade edilmiştir.
Aynı Bakanlık tarafından 16.07.2015 tarih ve 29418 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan, İçme Suyu Temin ve Dağıtım Sistemlerindeki Su Kayıplarının Kontrolü Yönetmeliği Teknik Usuller Tebliği’nin 5’inci maddesinde, Su ve Kanalizasyon İdaresinin; idari ve fiziki su kayıplarının ölçüme dayalı olarak belirlenmesini, şebekenin ve sistemin şartnamelere ve uygulama projelerine uygun yapılmasını, kullanılan malzemelerin standartlara uygun olarak temin edilmesini, sistemde ana basınç bölgesi ve alt bölgelerin oluşturulmasını, şebekede etkili bir basınç ve debi yönetimi ile optimum işletme şartlarının sağlanmasını, sistemin izlenmesi ve kayıt altına alınmasını ve etkili bir su yönetim sistemi kurulmasını sağlamakla yükümlü olduğu düzenlenmiştir.
Tebliğ’in 6’ncı ve devamı maddelerinde ise, su kayıplarının önlenmesi, kullanılacak malzemeler, abonelik hizmetleri ve izinsiz su kullanımı konularında idarenin yapacağı işler hakkında ayrıntılı bilgi verilmektedir.
Su kayıp ve kaçağı konusunda yapılan incelemede aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
• Kolektörlerde analog basınç ölçer cihazları bulunmakta olup dijital basınç ölçer
cihazları ile online izleme yapılmamaktadır.
• Mevcut su depolarının giriş ve çıkışlarında debimetre bulunmamaktadır.
• Mevcut terfi merkezlerinde debimetre bulunmamaktadır.
• Kırsal mahallelerde veri kontrol ve izleme sistemi (SCADA) bulunmamaktadır.
• Mevcut sistemin hidrolik modellemesi bulunmamaktadır.
• Mevcut Sistemin kalibrasyonu tam olarak yapılmamıştır.
• İçme-kullanma suyu temin ve dağıtım sistemini kontrol edebilmek için alt
bölgelere ayrılmamıştır.
• Yüksek tüketimli abonelerin uzaktan izleme sistemi kısmi olarak mevcuttur.
Kamu İdaresi cevabında; su kayıp ve kaçaklarının azaltılması için gerekli çalışmaların yapıldığı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, su kayıp ve kaçaklarının azaltılması ve bu suretle kamu kaynaklarının daha verimli kullanılmasını sağlamak için anılan Yönetmelik ve Tebliğ’de öngörülen işlerin yapılması hususunda azami gayretin gösterilmesi gerekmektedir.