|
ÖZET: Yenice Belediye Meclisi, 2024 yılı için su ve atık su tarifelerini belirlerken, bu hizmetlerin maliyetleri ve asgari kâr hesaplamalarını dikkate almadan karar vermiştir. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun 97. maddesi, belediyelerin tarifeleri belirleme yetkisini tanırken, bu tarifelerin adalet, eşitlik ve genellik ilkelerine uygun olarak maliyet göz önünde bulundurularak belirlenmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Ancak, su ücret tarifeleri için gerekli maliyet hesaplamaları yapılmadan meclis kararı ile belirlenmiştir.
2022, 2023 ve 2024 yıllarına ait su ve atık su tarifeleri, yalnızca meclis kararıyla tespit edilmiştir. Örneğin, 2022 yılında su ve atık su maliyeti 4,71 TL/m³ iken, 2024 yılı için bu maliyet 12,80 TL/m³ olarak belirlenmiştir. İlgili idare, gelecekte su ve atık su tarifelerinin maliyet esasına dayalı olarak tespit edileceğini ifade etmiştir. Mevzuat gereği, tarifelerin belirlenmesinde maliyet hesaplarının dikkate alınması ve bir kâr oranının esas alınması gerektiği açıktır. |
BULGU: Su ve Atık Su Tarife Tespitinin Maliyet Esasına Dayalı Yapılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Yenice Belediye Meclisi tarafından 2024 yılı için belirlenen su ve atıksu tarifesinin bu hizmetlere yönelik maliyetler ve asgari bir kârlılık hesabı yapılmaksızın belirlendiği görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “Ücrete tabi işler” başlıklı 97’nci maddesinde; “Belediyeler bu Kanunda harç veya katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı olarak ifa edecekleri her türlü hizmet (…) için belediye meclislerince düzenlenecek tarifelere göre ücret almaya yetkilidir. Belediye’ye tekel olarak verilmiş işler kendi özel hükümlerine tabidir.” hükmü çerçevesinde belediye meclislerince tarifeler belirlenmektedir.
Belediye Gelirleri Kanunu Genel Tebliğinde (Seri No:31) “Belediyelerin harç veya katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı olarak ifa edecekleri her türlü hizmet için belediye meclislerince düzenlenecek tarifelere göre ücret almaları mümkün bulunmakla beraber, ücretlerin hizmetten faydalananlardan yapılan hizmetin maliyeti göz önünde bulundurularak adalet, eşitlik ve genellik prensiplerine uygun olarak tespit edilmesi gerekmektedir.” denilerek belediye meclislerince tarife belirlenirken göz önünde bulundurulması gereken hususlar düzenlemiştir.
Su ücret tarifelerinin belirlenmesi için ilgililerin mevzuat kurallarına göre hazırlayacağı maliyet hesaplamaları ile ilgili belgeler belediye meclisine sunulup meclisin vereceği karar neticesinde sonuçlandırılması gerekirken gerekli dokümanlar hazırlanmadan yani maliyet hesapları yapılmadan meclis kararı ile belirlendiği görülmüştür.
Tablo 12: Uygulamada Belirlenen Tarife ve Maliyetler
| Uygulama Dönemi | Tahmini Birim Su Maliyeti (TL/m3) |
Tarife (Konut: Su- Atık Su) (TL/m3) |
Maliyet Hesaplama Usulü |
| 2022 Yılı | Su+Atık Su: 4,71 | 4,71 | Meclis Kararı |
| 2023 Yılı | Su+Atık Su: 8,00 | 8,00 | Meclis Kararı |
| 2024 Yılıl.Dönem | Su+Atık Su : 12,80 | 12,80 | Meclis Kararı |
| İdare cevabında, bulguya iştirak etmiş o | İdare cevabında, bulguya iştirak etmiş o | lup su ve atıksu tarife tespitinin maliyet esasına | lup su ve atıksu tarife tespitinin maliyet esasına |
dayalı olarak yapılmasının sağlanacağını belirtmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere su ve atıksu tarifelerinin belirlenmesinde maliyet hesabının kullanılması ve bir kâr oranı esas alınması gerekmektedir.