|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay denetim raporları, Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabı’nın gerçek durumu yansıtmadığını ortaya koymuştur. Üniversite Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü tarafından tahsil edilemeyen bazı alacakların, 128 No.lu hesapta izlenmediği tespit edilmiştir. Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 109. maddesi, bu hesabın, mal ve hizmet satışları sonucunda vadesi geçmiş alacakların izlenmesi için kullanıldığını belirtmektedir. 110. madde ise, şüpheli alacakların kaydedilme sürecini açıklamaktadır.
Yapılan incelemelerde, 2024 yılı bilançosunda 128 No.lu hesabın bakiyesi 19.184.187,93 TL olarak belirlenirken, Hukuk Müşavirliği tarafından takip edilen şüpheli ticari alacakların toplamı 27.798.781,31 TL olarak kaydedilmiştir. Kamu idaresinin verdiği yanıtta, bu farkın, ilgili belgelerin Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü’ne geç ulaşmasından kaynaklandığı ifade edilmiştir. Ayrıca, bu farkın giderilmesi için 2025 yılı içerisinde düzeltici muhasebe kayıtlarının yapılacağı belirtilmiştir. Sonuç olarak, takipli alacakların Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne uygun bir şekilde izlenebilmesi için gerekli önlemlerin alınması önem arz etmektedir. |
BULGU: Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabının Gerçek Durumu Yansıtmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünce tahsili sağlanamadığı için Hukuk Müşavirliği tarafından takibi yapılan bazı alacakların, 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabında izlenmediği görülmüştür.
Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabının niteliğinin açıklandığı 109’uncu maddesinde;
“Şüpheli ticari alacaklar hesabı, işletmelerin mal ve hizmet satış faaliyetleri sonucu ortaya çıkan ve ödeme süresi geçmiş bu nedenle vadesi bir kaç defa uzatılmış veya protesto edilmiş, yazı ile birden fazla istenmiş ya da dava veya icra safhasına aktarılmış alacakların izlenmesi için kullanılır.”
denilmektedir.
Aynı Yönetmeliğin söz konusu hesabın işleyişinin açıklandığı 110’uncu maddesinde ise;
“Şüpheli ticari alacaklar hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:
Borç
Tahsili şüpheli hâle gelen alacaklar bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilir.
Alacak
Şüpheli ticari alacaklardan nakden veya hesaben yapılan tahsilatlar bu hesaba alacak, ilgili hesaplara borç kaydedilir…”
denilmektedir.
Bu hükümler doğrultusunda, şüpheli hale gelen alacaklar 128 No.lu hesaba aktarılmalı, daha sonrasında ise bu alacaklar için yürütülen yasal işlemler sürecinde alacakların güncel tutarına ilişkin bilgiler hukuk biriminden temin edilerek 128 No.lu hesabın en geç yıl sonu tutarına yansıması sağlanmalıdır.
Yukarıdaki hükümlere karşın, yapılan incelemede, İşletmenin 2024 yılı bilançosunda 128 No.lu hesabın bakiyesinin 19.184.187,93 TL olduğu, bu tutara karşılık ayrıldığı, Hukuk Müşavirliğince takibi yapılan şüpheli ticari alacakların toplamının ise 2024 yılı sonu itibarıyla 27.798.781,31 TL olduğu görülmüştür.
Kamu İdaresince verilen cevapta 128 No.lu hesap bakiyesi ile takipli alacaklar arasındaki farkın, ilgili evrakların Döner Sermaye İşletme Müdürlüğüne geç ulaşmasından kaynaklandığı, söz konusu farkın giderilmesine ilişkin 2025 yılı içinde düzeltici muhasebe kayıtlarının gerçekleştirildiği belirtilmiştir.
Sonuç olarak, takipli alacakların Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne uygun ve doğru şekilde takibinin yapılabilmesi için önlemlerin alınması gerekmektedir.