|
ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları, idare bütçesinde yapılan aktarma işlemlerinde “Sürekli Görev Yollukları” ve “Mahkeme Harç ve Giderleri” ekonomik kodlarının diğer tertiplere ödenek aktarımında Strateji ve Bütçe Başkanlığı’nın onayının alınmadığını ortaya koymaktadır. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile 7258 sayılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu çerçevesinde, belirli ekonomik kodların aktarma işlemleri için onay gerekliliği vurgulanmıştır. Bu bağlamda, e-bütçe sisteminde yapılan işlemlerin uygunluğu ve denetimi için gerekli kontrollerin sağlanması gerektiği ifade edilmiştir.
Yapılan incelemelerde, sürekli görev yollukları ve mahkeme harç ve giderleri tertiplerinden diğer tertiplere ödenek aktarımının, Strateji ve Bütçe Başkanlığı’nın değerlendirmesi olmaksızın gerçekleştirildiği tespit edilmiştir. İdareden alınan bilgilere göre, aktarma işleminin e-bütçe sisteminde yanlışlıkla “bütçe işlemi” olarak seçilmesi nedeniyle yapıldığı anlaşılmıştır. Bu tür hataların önlenmesi amacıyla, belirli ödeneklerin kullanımına kısıtlama getirilmesi talep edilmiştir. Sonuç olarak, ilgili mevzuat hükümleri gereği, “Sürekli Görev Yollukları” ve “Mahkeme Harç ve Giderleri” ekonomik kodlarını içeren tertiplerden diğer tertiplere ödenek aktarımının, Strateji ve Bütçe Başkanlığı’nın onayı olmadan yapılmaması gerektiği değerlendirilmektedir. |
BULGU: Sürekli Görev Yollukları ile Mahkeme Harç ve Giderlerinden Diğer Tertiplere Ödenek Aktarılmasında Strateji ve Bütçe Başkanlığı’nın Onayının Alınmaması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
İdare bütçesinde yapılan aktarma işlemlerinde “3.03.20- Sürekli Görev Yollukları” ve “03.04.70- Mahkeme Harç ve Giderleri” ekonomik kodlarını içeren tertiplerinden diğer tertipler ile tertip detaylarına ödenek aktarıldığı görülmüştür.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 7258 sayılı 2021 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ve muhtelif mevzuattaki bütçenin uygulanmasına ilişkin hükümler çerçevesinde belirlenen 2021 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Uygulama Tebliği’nin “I- Tanımlar” başlığında “tertip”, “tertibin detay düzeyi”, “Aktarma işlemleri” kavramları tanımlanmıştır.
Yine aynı Tebliğ’in “Aktarma İşlemleri -Kurum İçi Aktarma İşlemleri- 4. “01.03- İşçiler”, “03.03- Yolluklar”, “03.04- Görev Giderleri” Ekonomik Kodlarının Üçüncü Düzeyine İlişkin Kurum İçi Aktarma İşlemleri ” başlıklı dördüncü maddesinde; Bütçe kanunu ve diğer kanunlarla düzenlenen ilke ve kuralların takip edilebilmesi ve uygulanabilmesi amacıyla 5018 sayılı Kanun’un 30’uncu maddesi kapsamında bazı ekonomik kodların üçüncü düzeyinde işlem yapılabileceğinin belirlendiği ve bu kapsamda e-bütçe sistemine üçüncü düzeyinde işlem yapılabileceği belirlenen ekonomik kodlar için çeşitli kontroller konulduğu ifade edilmiştir.
Aynı maddenin üçüncü bendinde; idareler tarafından “03.03.20- Sürekli Görev Yollukları”, “03.04.60- Beyiye Aidatları” ve “03.04.70- Mahkeme Harç ve Giderleri” ekonomik kodlarını içeren tertiplerinden diğer tertipler ile tertip detaylarına ödenek aktarılamayacağı, ihtiyaç olması halinde aktarma işlemlerinin Strateji ve Bütçe Başkanlığınca değerlendirileceği ifade edilmiştir.
2021 yılı TOB bütçe ve gerçekleşmelerinin incelenmesi sonucunda; detayı aşağıdaki tabloda gösterilen sürekli görev yolluğu ve mahkeme harç ve giderleri tertiplerinden, diğer tertipler ile tertip detaylarına ödenek aktarıldığı, söz konusu aktarmaların Strateji ve Bütçe Başkanlığınca değerlendirilmeden yapıldığı görülmüştür.
Tablo 8: Strateji ve Bütçe Başkanlığının Onayı Olmadan Aktarılan Ödenekler
| Tertip | KBÖ | Eklenen | Düşülen | Strateji Ve Bütçe Başkanlığı Onayı |
| 98.901.9013.13075-0023.0037-01-03.03.20 | 0,00 | 10.000,00 | 5.000,00 | Yok |
| 98.901.9012.12928-0023.0060-01-03.03.20 | 800.000,00 | 0,00 | 585.000,00 | Yok |
| 48.191.575.12941-0023.0067-01-03.04.70 | 68.000,00 | 654.000,00 | 200,00 | Yok |
İdareden alınan bilgiler doğrultusunda Strateji Geliştirme Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen aktarma işleminin, e-bütçe sisteminde, işlem türünün sehven “talep” yerine “bütçe işlemi” olarak seçilmesi sonucu gerçekleştirildiği, benzeri hataların tekrarlanmaması adına Yılı Bütçe Uygulama Tebliğinde yer alan ve bazı ödeneklerin kullanımına kısıtlama getiren bütçe işlemlerine e-bütçe sistemi üzerinden kısıtlama getirilmesinin Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığından 15.03.2022 tarihli ve 4876739 sayılı yazı ile talep edildiği anlaşılmıştır.
Yukarıda açıklandığı üzere, söz konusu mevzuat hükümleri bağlamında; ihtiyaç olması halinde, 03.03.20- Sürekli Görev Yollukları ve 03.04.70- Mahkeme Harç ve Giderleri ekonomik kodlarını içeren tertiplerinden diğer tertipler ile tertip detaylarına Strateji ve Bütçe Başkanlığının onayı olmadan ödenek aktarılmaması gerektiği düşünülmektedir.