|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin avans ve kredi işlemlerinde önemli bir hatayı ortaya koymuştur. Kamu İdaresi tarafından yapılan ön ödemelerde, süresi içinde nakden iade edilen avans ve kredilerin muhasebeleştirilmesinde yanlışlıklar tespit edilmiştir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun ilgili maddeleri, harcama yetkilisinin onayıyla yapılan ön ödemelerin, belirli süreler içinde muhasebe yetkilisine belgelerle bildirilmesi ve artan tutarların iade edilmesi gerektiğini belirtmektedir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’ne göre, süresi içinde mahsup edilmeyen avans ve kredilerin 140 Kişilerden Alacaklar Hesabı’nda takip edilmesi gerekmektedir. Ancak yapılan incelemeler, nakden iade edilen bu tutarların yanlışlıkla 140 Kişilerden Alacaklar Hesabı’nda izlenip, daha sonra 100 Kasa veya 102 Banka Hesabı’na aktarılmasına neden olmuştur. Bu durum, muhasebe düzeni açısından hatalı bir işlem olarak değerlendirilmektedir ve iade edilen avans ve kredilerin doğru hesaplara kaydedilmesi gerekmektedir. |
BULGU: Süresi İçinde Nakden İade Edilen Avans ve Kredilerin İlgili Hesapta Muhasebeleştirilmemesi
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Kamu İdaresi tarafından avans veya kredi şeklinde yapılan ön ödemelerde, mahsup süresi içerisinde nakden iade edilen avans ve kredilerin hatalı biçimde muhasebeleştirildiği görülmüştür.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Ön Ödeme” başlıklı 35’inci maddesinde, harcama yetkilisinin uygun görmesi ve karşılığı ödeneğin saklı tutulması kaydıyla, ilgili kanunlarda öngörülen haller ile gerçekleştirme işlemlerinin tamamlanması beklenilemeyecek ivedi veya zorunlu giderler için avans vermek veya kredi açmak suretiyle ön ödeme yapılabileceği; her mutemedin ön ödemelerden harcadığı tutara ilişkin kanıtlayıcı belgeleri, ilgili kanunlarında belirtilmemiş olması halinde avanslarda bir ay, kredilerde üç ay içinde muhasebe yetkilisine vermek ve artan tutarı iade etmekle yükümlü oldukları ifade
edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 140 Kişilerden Alacaklar Hesabı’na ilişkin işlemlerin düzenlendiği 111’inci maddesinde, bütçe içi veya bütçe dışı olarak verildiği veya gönderildiği halde süresinde mahsup edilmeyen avans ve kredilerin bu hesapta takip edilmesi gerektiği,
160 İş Avans ve Kredileri Hesabı’nın işleyişini düzenleyen 126’ncı maddesinde, verilen avans veya kredilerden nakden iade edilenlerin 100 Kasa veya 102 Banka Hesabı’na borç; süresi içinde mahsup veya iade edilmeyen avans ve kredi tutarlarının ise sorumluları adına 140 Kişilerden Alacaklar Hesabı’na borç kaydedileceği,
Hususları düzenlenmiştir.
Belirtilen mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; belirli şartlar dâhilinde yapılan ön ödemelerden, mutemetlerce harcanan tutarlara ilişkin kanıtlayıcı belgelerin avanslarda bir ay, kredilerde üç ay içerisinde muhasebe yetkilisine verilmesi ve artan tutarın iade edilmesi gerekmektedir. Bu kapsamda, nakden iade edilen avans veya krediler 100 Kasa veya 102 Banka Hesabı’nda, süresi içinde mahsup veya iade edilemeyen avans veya krediler ise 140 Kişilerden Alacaklar Hesabı’nda takip edilmesi gerekmektedir.
Yapılan inceleme neticesinde; Kamu İdaresi tarafından yapılan ön ödemelerde, mutemetlerce mahsup süresi içinde nakden iade edilen avans ve kredilerin 140 Kişilerden Alacaklar Hesabı’nda takip edildiği, daha sonrasında 140 Kişilerden Alacaklar Hesabı’nda takip edilen tutarların 100 Kasa veya 102 Banka Hesabı’na aktarıldığı tespit edilmiştir.
Mahsup süresi içinde nakden iade edilen avans ve kredilerin, 100 Kasa veya 102 Banka Hesabı yerine 140 Kişilerden Alacaklar Hesabında takip edilmesi, muhasebe düzeni açısından hatalı işlem niteliğinde olup mahsubu gerçekleştirilen avans ve kredilerin ilgisine göre gerekli hesaplara kaydedilmesi gerekmektedir.