|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, tahakkuku tahsiline bağlı idare gelirlerinin muhasebeleştirilmesinde bazı hatalar tespit edilmiştir. Özellikle, işyeri açma izni harcı ve konutlara ait bina inşaat harcı gibi gelirlerin, tahsilat anında 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabı’na kaydedildiği görülmüştür. Ancak, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’na göre bu tür harçların tahakkuku tahsiline bağlı gelirler olarak değerlendirilmesi gerekmektedir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği çerçevesinde, bu gelirlerin doğru bir şekilde muhasebeleştirilmesi için tahsilatların 100-Kasa Hesabı veya 102-Banka Hesabı’na borç, 600-Gelirler Hesabı’na alacak, ayrıca 800-Bütçe Gelirleri Hesabı’na alacak ve 805-Gelir Yansıtma Hesabı’na borç kaydedilmesi gerektiği belirtilmiştir. Denetim bulgularına dayanarak, idarenin tahakkuku tahsiline bağlı gelirler için gerekli kayıtları yapması ve bu süreçte ilgili mevzuata uygun hareket etmesi önem arz etmektedir. İdare, gelir tahakkuk kayıtlarının daha etkin bir şekilde takip edilmesi ve tahsilatın artırılması amacıyla 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabı’nın kullanılmakta olduğunu ifade etmiştir. Ancak, bu durumun mevcut yönetmelik hükümleriyle çeliştiği göz önünde bulundurularak, muhasebe işlemlerinin doğru bir şekilde gerçekleştirilmesi gerektiği vurgulanmıştır. |
BULGU: Tahakkuku Tahsiline Bağlı İdare Gelirlerinin Gelirlerden Alacaklar Hesabında Muhasebeleştirilmesi
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İşyeri açma izni harcı, konutlara ait bina inşaat harcı vb. gibi tahakkuku tahsiline bağlı gelirlerin, tahsil edildiklerinde 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabına alacak kaydı yapılarak muhasebeleştirildiği görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’na göre belediyelerce makbuz karşılığı peşin olarak tahsil edilen harçlar (işyeri açma izni harcı, konutlara ait bina inşaat harcı vb.) tahakkuku tahsiline bağlı gelirlerdir. Tahakkuk esaslı muhasebe sistemi ve Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği uyarınca nitelikleri itibariyle tahakkuku tahsiline bağlı bütçe geliri olarak yapılan tahsilatların, 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabı ile ilişkilendirilmemesi, ilgili olduğu diğer hesaplarda muhasebeleştirilmesi gerekmektedir.
Mezkûr Yönetmelik’teki düzenleme uyarınca, tahakkuku tahsiline bağlı bütçe geliri olarak nakden veya mahsuben tahsil edilen tutarlar 100-Kasa Hesabı ya da 102-Banka Hesabına borç 600-Gelirler Hesabına alacak; diğer taraftan 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak, 805- Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.
Yapılan incelemelerde; İdare tarafından tahakkuku tahsiline bağlı gelirler için tahakkuk kaydı yapıldığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen denetim tespitine istinaden, İdare tarafından; bulgu konusa hususa iştirak edildiği, alacak takibinin rahat bir şekilde yapılması ve tahsilatın arttırılması için 120- Gelirlerde Alacaklar Hesabı kullanılmak olduğunu ancak bulguda belirtildiği gibi Mezkûr Yönetmelik’teki düzenleme uyarınca, tahakkuku tahsiline bağlı bütçe geliri olarak nakden veya mahsuben tahsil edilen tutarların 100-Kasa Hesabı ya da 102-Banka Hesabına borç 600-Gelirler Hesabına alacak; diğer taraftan 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak, 805- Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilerek takibinin yapılacağını ifade edilmiştir.
İdarenin gelir tahakkuk kayıtlarında gerekli kontrollerin yapılması ve tahakkuku tahsiline bağlı gelirlerin Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ile diğer ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak muhasebeleştirilmesi gerekmektedir.