ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, büyükşehir ilçe belediyelerinin otopark paylarının gelirler hesabında doğru bir şekilde izlenmediğini ortaya koymuştur. Otopark sorunu yaşayan yapılardan alınan otopark paylarının, 600 Gelirler hesabında yer alması gerekirken, 333 Emanetler hesabında takip edildiği tespit edilmiştir. 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun 7. maddesi ile yapılan düzenleme, bu gelirlerin büyükşehir ilçe belediyelerinin gelirleri arasında sayılmasını sağlamıştır.

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Uygulama Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, otopark paylarının gelir bütçesine kaydedilmesi gerektiğini belirtmektedir. Otopark Yönetmeliği’ne göre, otopark ihtiyacı karşılanmayan yapılardan alınan ödemelerin, belirli bir amaca tahsisli gelirler olarak izlenmesi gerekmektedir. Ancak yapılan denetimlerde, bu ödemelerin yanlış bir şekilde 333 Emanetler hesabında tutulduğu görülmüştür.

Kamu idaresi, tahsil edilen otopark paylarının artık 600 Gelirler hesabında izlenmeye başladığını bildirmiştir. Bu durum, mevzuat hükümleri doğrultusunda otopark paylarının doğru hesaplarda yer alması gerektiğini göstermektedir. Dolayısıyla, otopark paylarının 333 Emanetler hesabı yerine 600 Gelirler Hesabında izlenmesi önem arz etmektedir.

BULGU: Tahsil Edilen Otopark Paylarının Gelirler Hesabında İzlenmemesi

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Otopark sorunu olan yapılardan yapı ruhsat harcı ile birlikte alınan otopark payının 600 Gelirler hesabında izlenmesi gerekirken 333 Emanetler hesabında izlendiği görülmüştür.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun 7’nci maddesinin ilçe belediyelerinin görevleriyle ilgili fıkrasının (d) bendinde; 24.12.2020 tarihli ve 7261 sayılı Kanunla yapılan değişiklikle büyükşehir ilçe belediyelerine “…bölge otoparkı, kapalı ve açık otoparklar yapmak, yaptırmak, işletmek, işlettirmek veya ruhsat vermek.” görev ve yetkisi verilmiş olup daha önce büyükşehir belediyesine gönderilmek üzere emanetler hesabında takip edilen otopark gelirleri, belirtilen değişiklikten sonra büyükşehir ilçe belediyelerinin geliri olmuştur.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Uygulama Yönetmeliği’nin 333 Emanetler hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 260’ıncı maddesinde; bu hesabın emanet olarak nakden veya mahsuben tahsil edilen tutarların izlenmesi için kullanılacağı düzenlenmiştir.
Aynı Yönetmelik’in “Belli bir amaca tahsisli gelirler ve alınan paylar” başlıklı 18’inci maddesinin üçüncü fıkrasında ise; Otopark Yönetmeliği’nin 4’üncü maddesi gereğince, parselinde otopark ihtiyacı karşılanmayan yapılardan alınan ve bankada açılacak otopark hesabına yatırılacak paraların gelir bütçesinin ilgili bölümüne gelir kaydedileceği, diğer taraftan tahsis amacı doğrultusunda kullanılmak üzere gider bütçesinin ilgili tertibine ödenek konulacağı hükme bağlanmıştır.
Yukarıda yazılı mevzuat hükümlerine göre; otopark sorunu olan yapılardan yapı ruhsat harcı ile birlikte alınan otopark payının 600 Gelirler Hesabında izlenmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Yapılan incelemede ise; Belediyenin söz konusu payları 600 Gelirler Hesabı yerine 333 Emanetler Hesabında izlediği görülmüştür.
Kamu İdaresince, tahsil edilen otopark paylarının 600 Gelirler hesabında izlenmeye başlandığı ifade edilmiştir.
Bu itibarla, belirtilen mevzuat hükümleri çerçevesinde, tahsil edilen otopark paylarının 333 Emanetler hesabı yerine 600 Gelirler Hesabında izlenmesi gerekmektedir.