|
ÖZET: Tahsili şüpheli hale gelen alacaklarla ilgili muhasebe kayıtlarının eksikliği, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında belirgin bir sorun olarak ortaya çıkmıştır. Bursa Uludağ Üniversitesi Hastanesi’nde, 121 Alacak Senetleri ve 127 Diğer Ticari Alacaklar hesaplarında yer alan, birden fazla talep edilmiş veya dava aşamasına geçmiş alacakların, şüpheli ticari alacaklar hesabında izlenmediği tespit edilmiştir. 26509 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği, bu tür alacakların 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabında izlenmesi gerektiğini açıkça belirtmektedir.
Yapılan incelemeler sonucunda, 2019 yılından itibaren toplam 3.542.379,03 TL tutarındaki alacakların, ilgili hesaplarda doğru bir şekilde kaydedilmediği anlaşılmıştır. 121 ve 127 hesaplarında izlenen alacaklardan tahsil edilen tutarların düşülmemesi ve tahsil edilemeyenlerin şüpheli alacaklar hesabında yer almaması, mali tabloların doğruluğunu olumsuz etkilemektedir. Kamu İdaresi, bu durumu kabul ederek, tahsil edilen tutarların ilgili hesaplardan çıkarılması ve tahsil edilemeyen alacakların şüpheli ticari alacaklar hesabında izlenmesi için gerekli adımların atılacağını bildirmiştir. Sonuç olarak, tahsili şüpheli hale gelen alacakların doğru bir şekilde muhasebe kayıtlarına yansıtılmaması, mali tabloların güvenilirliğini zedelemekte ve alacak hesaplarının yanlış görünmesine neden olmaktadır. Bu durumun düzeltilmesi için gereken önlemlerin alınması önem arz etmektedir. |
BULGU: Tahsili Şüpheli Hale Gelen Alacaklarla İlgili Muhasebe Kayıtlarının Yapılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
121 Alacak Senetleri Hesabında ve 127 Diğer Ticari Alacaklar Hesabında kayıtlı alacaklardan, birden fazla istenilmiş ya da dava veya icra safhasına aktarılmış olanların, şüpheli ticari alacaklar hesabında izlenmediği tespit edilmiştir.
01.05.2007 tarih ve sayılı 26509 Resmi Gazete’de yayımlanan Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin;
128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabının niteliğini açıklayan 109’uncu maddesinde, şüpheli ticari alacaklar hesabının, işletmelerin mal ve hizmet satış faaliyetleri sonucu ortaya çıkan ve ödeme süresi geçmiş bu nedenle vadesi birkaç defa uzatılmış veya protesto edilmiş, yazı ile birden fazla istenmiş ya da dava veya icra safhasına aktarılmış alacakların izlenmesi için kullanılacağı,
128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabının işleyişini açıklayan 110’uncu maddesinde, tahsili şüpheli hâle gelen alacakların bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedileceği,
İfade edilmiştir.
Buna göre vadesinde ödenmeyen, protesto edilen ya da dava veya icra safhasına geçilen alacakların 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabında izlenmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemede; Bursa Uludağ Üniversitesi Hastanesinin sunduğu hizmetler karşılığı oluşan ve daha önce 121 Alacak Senetleri Hesabında ve 127 Diğer Ticari Alacaklar Hesabında izlenen, ancak vadesinde ödenmediği için Hukuk Müşavirliğine bildirilmiş toplam 3.542.379,03 TL tutarındaki alacağın, 2019 yılından itibaren yıllar itibariyle 121 Alacak Senetleri Hesabında 2.352.455,72 TL, 127 Diğer Ticari Alacaklar Hesabında 1.189.923,31 TL olarak izlendiği, bu alacaklardan muhasebe birimince tahsil edilen tutarların ilgili hesaplardan düşülmediği, tahsil edilemeyenlerin ise 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabında izlenmediği tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi cevabında, bulgu konusu hususa katılınmış olup söz konusu alacaklarla ilgili olarak tahsil edilenlerin muhasebe birimince ilgili hesaplardan düşülmesi tahsil edilemeyenlerin ise 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabında izlenmesi için gerekli çalışmaların başlatıldığı belirtilmiştir.
Mali tablolarda, tahsili şüpheli hale gelen alacakların tam ve doğru olarak görünmesi için kullanılması gereken hesapların kullanılmaması, 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabının 3.542.379,03 TL eksik, 121 Alacak Senetleri Hesabının 2.352.455,72 TL ve 127 Diğer Ticari Alacaklar Hesabının ise 1.189.923,31 TL fazla görünmesine neden olmaktadır.