| ÖZET: Ortadoğu Teknik Üniversitesi tarafından TÜBİTAK UZAY ve SAGE’ye tahsis edilen arsaların ve üzerleri inşa edilen binaların muhasebe kayıtlarında yer almadığı tespit edilmiştir. Bu durum, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 170’inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin beşinci alt bendinde belirtilen kurallara aykırılık teşkil etmektedir.
Muhasebe Yönetmeliği’nde belirtildiği gibi, arsa üzerine bina yapılmak üzere tahsis edilen arsaların 250- Arazi ve Arsalar Hesabının 250.3 yardımcı hesap koduna, üzerindeki binaların ise 252-Binalar Hesabının 252.3 yardımcı hesap koduna kaydedilmesi gerekmektedir. Bu durumdan dolayı kamu idaresi gerekli işlemleri tamamlamaya söz vermiştir. Bu nedenle, mali tablolarda yer alan Arazi ve Arsalar Hesabı ile Binalar Hesabının tam ve doğru bilgi sunmasının sağlanması için tahsisli kullanılan arazi ve arsalar ile binaların bu hesaplara kaydedilmesi gerekmektedir. |
BULGU: Tahsisli Kullanılan Arsalar ve Binaların Muhasebe Kayıtlarında Yer Almaması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Özel Bütçeli İdare
Ortadoğu Teknik Üniversitesi tarafından üzerine bina yapılmak üzere TÜBİTAK UZAY ve SAGE’ye tahsis edilen arsaların ve bu arsalar üzerine inşa edilen binaların muhasebe kayıtlarında yer almadığı tespit edilmiştir.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 170’inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin beşinci alt bendinde, üzerinde başka bir maddi duran varlık bulunan arsalar ile yapıların ayrı ayrı muhasebeleştirileceği; “252 Binalar hesabının” niteliğini belirleyen 175’inci maddesinde, binalar hesabının, eklenti ve bütünleyici parçaları dâhil olmak üzere, kamu idarelerinin mülkiyetinde bulunan binalar ile bunlardan tahsise konu edilenlerin izlenmesi için kullanılacağı; hesabın işleyişine ilişkin 176’ncı maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin yedinci alt bendinde ise, tahsise konu edilen binaların tahsis edilen kamu idaresine hizmet veren muhasebe birimince kayıtlı değeri üzerinden bu hesaba, üzerinde bulunduğu arsanın kayıtlı değerinin 250-Arazi ve Arsalar Hesabına borç, 500-Net Değer Hesabına alacak kaydedileceği; ayrıca, varlığa ilişkin ayrılmış amortisman tutarının 500-Net Değer Hesabına borç, 257- Birikmiş Amortismanlar ve Değer Düşüklüğü Karşılığı Hesabına alacak kaydedileceği açıklanmıştır.
Her ne kadar tahsise konu edilen maddi duran varlık arsa ise de; arsa üzerine bina yapılmak üzere tahsis edildiğinden, yapılan tahsisin, üzerine yapılan binayı da kapsayan bir tahsis olduğunun kabulü gerekir.
Diğer taraftan 2018 yılı Tüm Özel Bütçe Detaylı Hesap Planı’nda, tahsisli kullanılan arazi ve arsaların 250.3 yardımcı hesap kodunda; tahsisli kullanılan binaların ise 252.3 yardımcı hesap koduna kaydedileceği düzenlenmiştir.
Anılan Yönetmeliğin zikredilen hükümleri gereğince, Ortadoğu Teknik Üniversitesi tarafından bina yapılmak üzere TÜBİTAK UZAY ve SAGE’ye tahsis edilen arsaların 250- Arazi ve Arsalar Hesabının 250.3 yardımcı hesap koduna, üzerindeki binaların ise 252-Binalar Hesabının 252.3 yardımcı hesap koduna varsa kayıtlı değerleri üzerinden, kayıtlı değerleri yoksa tespit edilecek değerleri üzerinden borç, 500-Net Değer Hesabına alacak kaydedilmesi gerekir.
Kamu idaresi cevabında; bulguda yer alan tespitlerle ilgili gerekli işlemlerin en kısa sürede tamamlanarak TÜBİTAK UZAY ve SAGE’ye tahsis edilen arazi ve arazi üzerine yapılan binaların muhasebe kayıtlarına alınacağı belirtilmiştir.
Sonuç olarak, mali tablolarda yer alan Arazi ve Arsalar Hesabı ile Binalar Hesabının tam ve doğru bilgi sunmasının sağlanması için tahsisli kullanılan arazi ve arsalar ile binaların bu hesaplara kaydedilmesi gerekmektedir.