|
ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları, tahsisli kullanılan taşınmazların kayıtları ile Net Değerler Hesabı arasında uyumsuzluk olduğunu ortaya koymuştur. Kamu idaresinin 250.3, 251.3 ve 252.3 alt kodlarında yer alan tahsisli taşınmazların toplam değeri, 500.12 alt kodundaki değerle örtüşmemektedir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, tahsis edilen taşınmazların muhasebe kayıtlarının nasıl yapılması gerektiğini belirlemekte; bu bağlamda, tahsis edilen taşınmazların değerlerinin doğru bir şekilde kaydedilmesi gerektiği vurgulanmaktadır.
Kastamonu Üniversitesi’nin mali tablolarında, belirtilen detay kodları arasındaki eşitliğin sağlanmadığı tespit edilmiştir. Bu durum, 250.3 detay kodundaki taşınmazın enflasyon düzeltmesine tabi tutulması, ancak 500.12 detay kodundaki karşılığının bu düzeltmeye tabi olmaması nedeniyle ortaya çıkmış olabilir. Ancak, enflasyon düzeltmesi öncesi değerler dikkate alındığında da eşitsizlik devam etmektedir. Kamu idaresi, hesaplardaki tutarların doğruluğunu teyit edemediği için muhasebe kayıtlarını düzeltme imkanının bulunmadığını belirtmiştir. Cins tashihi işlemleri tamamlandıktan sonra, tespit edilen değerler üzerinden düzeltme yapılacağı ifade edilmiştir. Bu çerçevede, 250.3, 251.3 ve 252.3 detay kodlarının toplamının, 500.12 detay koduna eşit olması gerektiği sonucuna varılmaktadır. |
BULGU: Tahsisli Kullanılan Taşınmazlara Ait Kayıtların Net Değerler Hesabı ile Uyumlu Olmaması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Kamu idaresinin 250.3, 251.3 ve 252.3 alt kodlarında takip edilen tahsisli kullanılan taşınmazlarının toplam değeri ile Net Değerler Hesabının 500.12. alt kodunda takip edilen tahsisli kullanılan taşınmazlar toplam değerinin uyumlu olmadığı görülmüştür.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 172, 174 ve 175’inci maddeleri hükümleri gereğince tahsise konu edilen arazi ve arsalar ile yeraltı ve yerüstü düzenleri ve binalardan tahsise konu edilenler ile ilgili olarak taşınmazın tahsis edildiği kamu idaresi tarafından tahsis işlemine ilişkin belgeler muhasebe birimine verildiğinde; ilgisine göre 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı veya 252 Binalar Hesabına borç, 500 Net Değer Hesabına alacak, varsa taşınmaza ilişkin amortisman tutarları 500 Net Değer Hesabına borç, 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabına alacak kaydedilmesi gerekir.
2023 Yılı Üniversiteler Ortak Detaylı Hesap Planında tahsisli kullanılan arazi ve arsalar, yeraltı ve yerüstü düzenleri ve binaların sırayla 250.3, 251.3 ve 252.3 alt kodlarına ve 500.12 alt koduna kaydedileceği açıklanmıştır.
Anılan mevzuat hükümlerine göre 250.3, 251.3 ve 252.3 tahsisli kullanılan taşınmazlar detay kodlarının toplamının 500.12 tahsisli kullanılan taşınmazlar detay koduna eşit olması gerekir. Kastamonu Üniversitesi mali tablolarında bu eşitlik bulunmamaktadır.
Her ne kadar bu eşitsizliğin 250.3 detay kodundaki taşınmazın enflasyon düzeltmesine tabi tutulurken, 500.12 detay kodundaki karşılığının enflasyon düzeltmesine tabi tutulmamasından kaynaklandığı ileri sürülebilirse de; 250.3 detay kodundaki taşınmazın enflasyon düzeltmesinden önceki tutarı dikkate alındığında da eşitsizliğin mevcut olduğu ve bu şekildeki karşılaştırmada 211.269.045,77 TL tutarındaki taşınmazın 500 Net Değer Hesabına kaydedilmediği anlaşılmaktadır.
Kamu idaresi cevabında özetle; söz konusu hesaplarda yer alan tutarların doğruluğu teyit edilemediğinden muhasebe kayıtlarının düzeltilemediği, cins tashihi işlemleri tamamlandıktan sonra tespit edilmiş ise maliyet bedeli üzerinden, tespit edilememiş ise komisyon kurularak rayiç bedel üzerinden gerekli düzeltme kayıtlarının yapılacağı belirtilmiştir.
Açıklanan gerekçelerle, 250.3, 251.3 ve 252.3 tahsisli kullanılan taşınmazlar detay kodlarının toplamının 500.12 tahsisli kullanılan taşınmazlar detay koduna eşit olması gerektiği değerlendirilmektedir.