ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin tahsisli kullandığı taşınmazların muhasebe kayıtlarının yapılmadığını ortaya koymuştur. Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 47. maddesi, kamu idarelerinin mülkiyetlerindeki taşınmazları kamu hizmetleri için tahsis edebileceğini belirtmektedir. Ayrıca, 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 75. maddesi, belediyelerin taşınmazlarını kamu kurum ve kuruluşlarına devretme veya tahsis etme yetkisini düzenlemektedir.

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği, tahsisli kullanılan taşınmazların muhasebe kayıtlarının nasıl tutulması gerektiğini detaylandırmaktadır. Bu yönetmelik uyarınca, tahsis edilen araziler ve binalar, ilgili hesaplara kaydedilmelidir. Ancak yapılan denetimlerde, diğer kamu idareleri tarafından belediyeye tahsis edilen 7 taşınmazın muhasebe kayıtlarında yer almadığı tespit edilmiştir. Bu durum, 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 252 Binalar Hesabı, 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı ve 500 Net Değer Hesabı’nın eksik görünmesine yol açmıştır.

Sonuç olarak, mali tabloların doğruluğu ve güvenilirliği açısından, belediyeye tahsis edilen taşınmazların ilgili yönetmelik hükümlerine uygun olarak muhasebe kayıtlarına alınması gerekmektedir. Bu, kamu idaresinin mali durumunun doğru bir şekilde yansıtılması için kritik öneme sahiptir.

BULGU: Tahsisli Kullanılan Taşınmazların Muhasebe Kayıtlarının Yapılmaması

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Kamu İdaresinin tahsisli kullandığı taşınmazların muhasebe kayıtlarında izlenmediği görülmüştür.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Taşınmaz Tahsisi” başlıklı 47’nci maddesinde; kamu idarelerinin, kanunlarında belirtilen kamu hizmetlerini yerine getirmek amacıyla mülkiyetlerindeki taşınmazları birbirlerine tahsis edebileceği düzenlenmiştir. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 75’inci maddesinin 1’inci fıkrasının (d) bendi ile belediyelerin kendilerine ait taşınmazları, asli görev ve hizmetlerinde kullanılmak üzere bedelli veya bedelsiz olarak kamu kurum ve kuruluşlarına devredebileceği veya süresi yirmi beş yılı geçmemek üzere tahsis edebileceği hüküm altına alınmıştır.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 189’uncu maddesinde; belediyenin tahsisli kullandığı arazi ve arsalar, belediye muhasebe birimince kayıtlı değer üzerinden 250 Arazi ve Arsalar Hesabına borç, 500 Net Değer Hesabına alacak; 193’üncü maddesinde; belediyeye tahsis edilen binaların kayıtlı değer üzerinden 252 Binalar Hesabına borç, 500 Net Değer Hesabına alacak kaydedileceği ve 203’üncü maddesinde ise; tahsise konu edilen taşınmazlara tahsis edilen kamu idaresince 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabına alacak, 500 Net Değer Hesabına borç kaydedilerek amortisman ayrılacağı belirtilmiştir.
Mahalli İdareler Detaylı Hesap Planı’nda ise; Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’ne paralel olarak yardımcı hesaplar oluşturulmuş ve “03.Tahsisli Kullanılan Taşınmazlar” yardımcı hesaplarında söz konusu taşınmazların kamu idaresince takip edileceği düzenlenmiştir.
Yukarıda yer alan mevzuat hümümleri uyarınca, diğer kamu idareleri tarafından kuruma tahsis edilen taşınmazların muhasebe kayıtlarında izlenmesi ve tahsis edilen bu taşınmazın maliyet bedeli ilgisine göre 250 Arsa ve Araziler ve 252 Binalar Hesaplarına borç, 500 Net Değer Hesabına alacak kaydedilmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemede, diğer kamu idareleri tarafından İdareye tahsis edilen 7 adet taşınmazın muhasebe kayıtlarında yer almadığı tespit edilmiştir. Tahsisli kullanılan taşınmazların muhasebeleştirilmemesi 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 252 Binalar Hesabı, 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı ve 500 Net Değer Hesabının eksik görünmesine neden olmuştur.
Mali tabloların doğruluğu ve güvenilirliğinin sağlanması amacıyla İdareye tahsis edilmiş olan taşınmazların söz konusu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak ilgili Maddi Duran Varlık ve Net Değer Hesaplarına alınması gerekmektedir.